Στερόλες – στανόλες εναντίον χοληστερίνης

Ολοένα περισσότερα τρόφιμα που «ρίχνουν» τη χοληστερόλη τρώνε οι Έλληνες,
ξεχνώντας όμως ότι δεν πρέπει να τα συνοδεύουν με… μπριζόλες και τούρτες,
αλλά με πολύ πιο υγιεινά πιάτα.

Με δεδομένο ότι περισσότεροι από 3 εκατομμύρια ενήλικοι στη χώρα μας έχουν
αυξημένη χοληστερόλη – σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του Πανεπιστημίου Αθηνών και
του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου – δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι ο ένας
στους δύο καταναλωτές αγοράζει μαργαρίνες, γάλατα και γιαούρτια εμπλουτισμένα
με φυτικές στερόλες και στανόλες. Οι ουσίες αυτές υπάρχουν στα φυτικής
προέλευσης τρόφιμα και έχουν δομή παρόμοια με αυτή της χοληστερόλης κατά τον
κ. Αντώνη Ζαμπέλα, αναπληρωτή καθηγητή Διατροφής του Ανθρώπου στο Τμήμα
Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Όταν
καταναλώνει κανείς στερόλες και στανόλες μαζί με το φαγητό του, οι δύο ουσίες
μειώνουν την απορρόφηση της χοληστερόλης του τροφίμου από το έντερο, με
αποτέλεσμα να μειώνονται τα επίπεδα της χοληστερόλης στο αίμα.

Συστάσεις. Σύμφωνα με την Αμερικανική Εταιρεία Καρδιάς, ένας άνθρωπος
που έχει αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης μπορεί να χρησιμοποιήσει τις στερόλες
και τις στανόλες για να τα μειώσει. Η ποσότητα των δύο ουσιών που συνιστάται
«είναι 500-600 mg την ημέρα για όσους τρώνε αρκετά φρούτα, λαχανικά, όσπρια
και ελαιόλαδο και έχουν φυσιολογική ή έστω λίγο αυξημένη χοληστερόλη» κατά τον
κ. Αντώνη Καφάτο, καθηγητή Προληπτικής Ιατρικής και Διατροφής στο Πανεπιστήμιο
Κρήτης.

«Όσοι, όμως, έχουν χοληστερόλη πάνω από 250 mg/dl, είτε για κληρονομικούς
λόγους είτε επειδή τρώνε πολύ κρέας και ζωικά προϊόντα έχοντας εγκαταλείψει τα
φυτικά τρόφιμα, χρειάζονται καθημερινά 2 έως 3 γραμμάρια φυτοστερολών και
φυτοστανολών» προσθέτει.

Το λάθος. Το γεγονός, όμως, ότι ένας άνθρωπος προσλαμβάνει μέσω της
τροφής αρκετές στερόλες και στανόλες, δεν σημαίνει ότι μπορεί να απολαμβάνει
με άνεση παϊδάκια και τηγανητές πατάτες. «Οι στερόλες και οι στανόλες μπορούν
να μειώσουν τη χοληστερόλη – ουσιαστικά την “κακή” ή LDL χοληστερόλη – κατά
15% το πολύ», λέει ο κ. Ζαμπέλας. «Μελέτες, όμως, έχουν δείξει ότι αυτή η
μείωση επιτυγχάνεται όταν η διατροφή ενός ανθρώπου έχει χαμηλή περιεκτικότητα
σε λίπη, δηλαδή είναι υγιεινή».

Αγκινάρες και κουκιά, οι καλύτερες πηγές

Καλές πηγές των ουσιών αυτών (στερολών και στανολών) είναι και αρκετά φυτικά
προϊόντα. Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Κρήτης, με επικεφαλής τον κ.
Κωνσταντίνο Βαρδαβά, ερευνητή Προληπτικής Ιατρικής στην Ιατρική Σχολή,
ανέλυσαν προσφάτως 54 είδη λαχανικών, οσπρίων και χόρτων.

«Τα κουκιά απεδείχθη ότι έχουν πολύ υψηλή περιεκτικότητα σε στερόλες και
στανόλες ανά 100 γραμμάρια» λέει.

«Το ίδιο και οι αγκινάρες, αλλά και διάφορα άγρια χόρτα. Σε γενικές γραμμές,
τα άγρια χόρτα και λαχανικά είχαν υψηλότερη περιεκτικότητα, ενώ τα
καλλιεργημένα, όπως τα μαρούλια, είχαν απρόσμενα μικρή».