Η φυματίωση επιστρέφει!

Στην πιο απειλητική μορφή της από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο έχει επιστρέψει η
φυματίωση στην Ευρώπη, προειδοποίησαν χθες τους Ευρωπαίους ηγέτες ειδικοί του
τομέα της υγείας, που συνεδριάζουν στη Γενεύη.

Στη νέα μορφή της, η φυματίωση εμφανίζει ανθεκτικότητα στα δύο βασικά φάρμακα
που χορηγούνται για την αντιμετώπισή της, με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι
πιθανότητες εμφάνισης επιδημιών στη Δυτική Ευρώπη.

«Το μήνυμά μας στους Ευρωπαίους ηγέτες είναι το εξής: ξυπνήστε, μην
καθυστερείτε, μην αφήνετε το πρόβλημα να τεθεί περαιτέρω εκτός ελέγχου». Με
αυτή τη δήλωση ο Μάρκου Νισκάλα, επικεφαλής της Διεθνούς Ομοσπονδίας του
Ερυθρού Σταυρού, έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τη φυματίωση στην Ευρώπη
και προειδοποίησε πως πρόκειται για την πιο ανησυχητική κατάσταση στην ήπειρο
τα τελευταία 50 χρόνια.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το λοιμώδες μεταδοτικό νόσημα
προσβάλλει περίπου 450.000 ανθρώπους κάθε χρόνο στην Ευρώπη. Από αυτούς, οι
70.000 μολύνονται από τα νέα στελέχη τής εύκολα μεταδιδόμενης νόσου, συνήθως
με εισπνοή σταγονιδίων που αποβάλλονται από τους ασθενείς, για παράδειγμα μέσω
του βήχα ή του φταρνίσματος. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, τα νέα στελέχη
παρουσιάζουν μεγάλη ανθεκτικότητα στα βασικά φάρμακα που χρησιμοποιούνται για
την αντιμετώπιση της νόσου.

Οι… θερμές ζώνες

Αυξημένα κρούσματα φυματίωσης παρουσιάζουν χώρες της Βαλτικής, της Ανατολικής
Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας, όπως η Ρωσία, η Ουκρανία, η Ρουμανία, η
Λευκορωσία και η Τουρκία. Συνολικά, από τις 20 χώρες στον κόσμο με τον
μεγαλύτερο αριθμό κρουσμάτων φυματίωσης – της μορφής που αντιστέκεται στα
φάρμακα – οι 14 βρίσκονται σε ευρωπαϊκό έδαφος. Παρά την ανησυχητική
κατάσταση, όμως, τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. έχουν μάλλον εφησυχάσει: «Η φυματίωση
κατελάμβανε πάντοτε μία από τις τελευταίες θέσεις στον κατάλογο των ευρωπαϊκών
προτεραιοτήτων» παρατήρησε ο Μάικλ Λούχαν, συντονιστής της Διεθνούς
Ομοσπονδίας του Ερυθρού Σταυρού για την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία. «Οι πιο
θερμές ζώνες των κρουσμάτων της φυματίωσης που αντιστέκονται στα φάρμακα
βρίσκονται στην περιφέρεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης», συμφώνησε ο Μάριο
Ραβιλιόνε, διευθυντής της Σύμπραξης «Σταματήστε τη Φυματίωση» ανάμεσα στον
Διεθνή Ερυθρό Σταυρό και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Στη Σύμπραξη «Σταματήστε τη Φυματίωση» που ιδρύθηκε το 2000 συμμετέχουν
δεκάδες υπηρεσίες υγείας και μη κυβερνητικές οργανώσεις από όλο τον κόσμο. Οι
εκκλήσεις των επιστημόνων για την άμεση κινητοποίηση των Ευρωπαίων ηγετών
συμπίπτουν με την έναρξη μεγάλης εκστρατείας της οργάνωσης για την
καταπολέμηση της φυματίωσης στην Ευρώπη.

ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Έως και 900 νέα κρούσματα κάθε χρόνο

ΟΠΩΣ ΕΞΗΓΕΙ ο κ. Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου, διευθυντής του
Αντιφυματικού Τμήματος στο Νοσοκομείο «Σωτηρία», το πρόβλημα της
ανθεκτικότητας στις γειτονικές χώρες οφείλεται στο ότι πολλοί ασθενείς
διακόπτουν πρόωρα τη φαρμακευτική αγωγή για τη φυματίωση – σε 1-2 μήνες αντί
για 6-9 μήνες που κανονικά διαρκεί. «Μερικά φάρμακα είναι ακριβά, στις χώρες
αυτές δεν υπάρχουν πάντοτε όλα, ενώ η θεραπεία είναι μακροχρόνια», λέει. «Για
όλους αυτούς τους λόγους, οι ασθενείς συχνά διακόπτουν πρόωρα την αγωγή τους
και η ατελής θεραπεία της φυματίωσης δημιουργεί τα ανθεκτικά βακτηριακά
στελέχη». Στην Ελλάδα καταγράφονται ετησίως 800 έως 900 νέα κρούσματα
φυματίωσης (ο αριθμός αυτός είναι ουσιαστικά σταθερός την τελευταία δεκαετία),
εκ των οποίων λιγότερο από το 4% οφείλονται σε ανθεκτικά ή πολυανθεκτικά
βακτήρια. Σύμφωνα με τους ειδικούς, ανθεκτικά αποκαλούνται τα βακτήρια που
έχουν αντοχή σε ένα από τα πέντε κύρια αντιφυματικά φάρμακα.