Δρόμοι

Εν αρχή ην…

… ένας ταπεινός μαραγκός της Γαλιλαίας που είχε μια πολύ μικρή επιχείρηση με
δώδεκα όλους κι όλους εργαζομένους. Ο ένας από αυτούς τον καταγγέλλει στις
αρχές. Το αφεντικό πεθαίνει σε νεαρή ηλικία, υπό τραγικές συνθήκες. Στη μικρή
κοινωνία εκείνης της εποχής δεν ήξεραν ακόμη από επενδύσεις.

2.000 χρόνια…

… αργότερα, όμως, ανακαλύπτουμε περισσότερους από ενάμισι δισεκατομμύριο
καταναλωτές του προϊόντος εκείνου του μαραγκού. Το εμπορικό σήμα του, που
κατέκτησε όλον τον κόσμο, ελέγχει χιλιάδες υποκαταστήματα. Σημαντικές
θυγατρικές αποσχίστηκαν με τον καιρό από τη μητρική πολυεθνική εταιρεία, αλλά
ο γενικός διευθυντής της παραμένει πανίσχυρος. Κάθε του μετακίνηση προσελκύει
τεράστια πλήθη πιστών πελατών. Το κλειδί της επιτυχίας του; Η πιο καταπληκτική
εκστρατεία μάρκετινγκ στην Ιστορία. Κάποιος Παύλος, επικεφαλής του τομέα
προϊόντων και διευθυντής ανθρωπίνων πόρων, ανακάλυψε κάποιες νεωτεριστικές
μεθόδους. Επέλεξε για λογότυπο ένα όργανο βασανισμού, επινόησε το άμεσο
μάρκετινγκ απευθυνόμενος με επιστολές ή διά ζώσης σε μικρές ομάδες ανθρώπων
καλά στοχευμένων. Αλλά κυρίως φάνηκε ιδιοφυής στον ανταγωνισμό. Μολονότι
παρουσίασε μια προσφορά που έμοιαζε με πολλές άλλες, έκανε τους πελάτες να
πιστέψουν ότι είχαν στα χέρια τους ένα μοναδικό προϊόν.

Με δυο λόγια…

… κάπως έτσι θα μπορούσαμε να διηγηθούμε την ιστορία του χριστιανισμού, αν
εμπνεόμασταν από το βιβλίο του Μπρούνο Μπλαρντίνι «Ο Χριστός πλένει πιο
λευκά». Αυτός ο καθηγητής διδάσκει Διαφημιστικές Τεχνικές στο Πανεπιστήμιο της
Ρώμης. Φαίνεται πως το απολαμβάνει να εφαρμόζει συστηματικά τις αρχές του
σύγχρονου μάρκετινγκ στην ανάλυση των στρατηγικών που χρησιμοποίησε η Καθολική
Εκκλησία στην πορεία της ιστορίας της. Πώς μπορεί να εμφυσήσει κανείς πίστη
στους καταναλωτές; Ποια μουσική επένδυση είναι η πιο κατάλληλη στα σημεία
πώλησης; Ποια πολιτική τιμών πρέπει να υιοθετηθεί, δεδομένου ότι το προϊόν
προσφέρεται δωρεάν; Σύμφωνα με τον Μπαλαρντίνι, η Εκκλησία χρειάστηκε να
απαντήσει σε τέτοια ερωτήματα, προκειμένου να επιβάλει το «παγκόσμιο ξέπλυμα»
της αμαρτίας. Έχει κανείς την εντύπωση πως η Εκκλησία ήταν εκείνη που επινόησε
πρώτη τα περισσότερα κόλπα του σύγχρονου μάρκετινγκ. Ο καπιταλισμός απλώς τα
εκλαΐκευσε. Απομένει να δούμε τι έχει να γίνει, αναρωτιέται ο Ροζέ Πολ –
Ντρουά στην εφημερίδα «Λε Μοντ», αν ποτέ ο Μπαλαρντίνι επιχειρήσει να
επεκτείνει αυτές τις σκέψεις του και σε άλλα μεγάλα θρησκεύματα, να συγκρίνει
τις στρατηγικές τους για την κατάκτηση της παγκόσμιας αγοράς, τις μεθόδους
τους για «δημόσιες εγγραφές» στις ψυχές των ανθρώπων, τις αντοχές αυτών των
θρησκευτικών πολυεθνικών στην κριτική, την ειρωνεία, την ασέβεια, τον
χλευασμό, τη βλασφημία.

Θα μπορέσει…

… άραγε να πει «Ο Μωυσής νομοθετεί με μαλακτικό» ή «Θα ανταλλάσσατε ποτέ τον
Βούδα σας με ένα κοινό απορρυπαντικό;». Και τι βλάσφημο να πει για τον Μωάμεθ
χωρίς να καούν οι ισλαμικές πρωτεύουσες; «Οι καλοί και σωστοί πιστοί, που στα
χνάρια τους πρέπει να πατάμε/ δεν είναι εκείνοι που κάνουν τόσες γκριμάτσες».
Σ’ ευχαριστούμε, Μολιέρε.