Κλειστόν λόγω… φοροδιαφυγής

Το δραστικό μέτρο του λουκέτου στις επιχειρήσεις που φοροδιαφεύγουν σκοπεύει
να επιστρατεύσει και πάλι η κυβέρνηση, σε μια προσπάθεια να τις «τρομάξει»,
μήπως και συνεισφέρουν περισσότερο στον κρατικό προϋπολογισμό, ο οποίος
αναζητά απεγνωσμένα έσοδα.

Το μέτρο είναι παλιό και δοκιμασμένο – κυρίως στο τέλος της δεκαετίας του 1990
– όταν το τότε Σώμα Δίωξης Οικονομικού Εγκλήματος (ΣΔΟΕ) έκλεινε νυχτερινά
κέντρα και άλλες επιχειρήσεις όταν διαπίστωνε ότι φοροδιέφευγαν κατ’
επανάληψιν. Το θεσμικό πλαίσιο ισχύει ακόμη και προβλέπει λουκέτο για 15
ημέρες ώς 3 μήνες σε όσες επιχειρήσεις συλληφθούν για φοροδιαφυγή για δεύτερη
φορά μέσα σε μία χρήση. Όμως τα τελευταία χρόνια η εφαρμογή του είχε
«παγώσει». Τώρα, λέει ανώτατη πηγή του υπουργείου Οικονομίας, σχεδιάζεται η
επανενεργοποίησή του, αφού – όπως διαπιστώνεται από τους ελέγχους της διαδόχου
του ΣΔΟΕ Υπηρεσίας Ειδικών Ελέγχων (ΥΠΕΕ) – η φοροδιαφυγή οργιάζει.

Με το μέτρο των λουκέτων η κυβέρνηση στοχεύει κυρίως στον χώρο των νυχτερινών
κέντρων, όπου θεωρεί ότι το πρόβλημα της φοροδιαφυγής έχει προσλάβει μεγάλες
διαστάσεις και οι έλεγχοι της ΥΠΕΕ δεν έχουν αποδώσει. Η εφαρμογή του μέτρου
θα επεκταθεί σε όλο το φάσμα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (εμπορικά
καταστήματα, βιοτεχνίες κ.ά.), οι οποίες άλλωστε μπαίνουν στο στόχαστρο της
συγκεκριμένης διάταξης.

Ο δεύτερος στόχος της είναι τα βενζινάδικα, στα οποία σχεδιάζει να παρέμβει
επιστρατεύοντας και πάλι μια απόφαση της προηγούμενης κυβέρνησης: την
υποχρεωτική χρήση ταμειακών μηχανών.

Η απόφαση εκείνη είχε συναντήσει αντιδράσεις στον χώρο των βενζινοπωλών και
έπειτα από αλλεπάλληλες αναβολές τελικά δεν εφαρμόστηκε, ενώ το 2004 ο τότε
υφυπουργός Οικονομικών κ. Αδάμ Ρεγκούζας ανακοίνωσε την οριστική αναστολή του.
Τελικά αποδεικνύεται ότι δεν ήταν και τόσο οριστική.

Η προσφυγή στο λουκέτο και οι ταμειακές στα πρατήρια, αν και παλιά, είναι ίσως
τα πιο σίγουρα και απειλητικά όπλα, στα οποία καταφεύγει η κυβέρνηση στον
«πόλεμο» που ισχυρίζεται ότι σκοπεύει να κηρύξει στη φοροδιαφυγή. Κατά τα
άλλα, το όπλα της είναι άσφαιρα και η όλη επιχείρηση βασίζεται στον…
πατριωτισμό των Ελλήνων.

Η Εθνική Επιτροπή που σκοπεύει να συστήσει, με συμμετοχή εκπροσώπων των
κοινωνικών φορέων, θα κληθεί – όπως λέει ο υπουργός Οικονομίας κ. Γ.
Αλογοσκούφης – να διαδώσει στα μέλη της τη σημασία της τήρησης των φορολογικών
νόμων και θα τους καλέσει να είναι συνεπείς και να μη φοροδιαφεύγουν.
Παράλληλα, η κυβέρνηση θα απευθυνθεί στην κοινή γνώμη σε μια προσπάθεια να
αναπτύξει την κοινωνική συνείδηση γύρω από το θέμα. Θα γίνει δηλαδή μια
προπαγάνδα κατά της φοροδιαφυγής, έτσι ώστε οι ίδιοι οι πολίτες να
συνειδητοποιήσουν ότι η φοροδιαφυγή αποτελεί κλοπή εις βάρος των συνεπών
φορολογουμένων και βλάπτει τα συμφέροντα των ίδιων, αφού στερεί πόρους που θα
μπορούσαν να διατεθούν για την άσκηση κοινωνικής πολιτικής.

Μάλιστα το παλιό σύνθημα «Αγαπάς την Ελλάδα; Απόδειξη», ίσως επανέλθει με άλλη
μορφή, όπως π.χ. «Θέλεις να πληρώνεις λιγότερους φόρους; Απόδειξη». Η «Θέλεις
καλύτερα σχολεία; Απόδειξη».

Το μόνο μέτρο από το παρελθόν που δεν ανασύρεται τελικά – παρ’ ότι κι αυτό
είχε συζητηθεί – είναι η υποχρεωτική υποβολή αποδείξεων με τη φορολογική
δήλωση. Κρίθηκε ότι το μέτρο είναι γραφειοκρατικό, ενώ στην περίπτωση που θα
προέβλεπε και φορολογική έκπτωση για τον φορολογούμενο, δεν θα είχε ουσιαστικά
εισπρακτικό αποτέλεσμα για το κράτος.

Είναι προφανές ότι η αποτελεσματικότητα του παραπάνω σχεδίου είναι αμφίβολη.

Αλλά η ηγεσία του υπουργείου Οικονομίας σηκώνει τα χέρια ψηλά, υποστηρίζοντας
ότι δεν υπάρχουν αποτελεσματικότερες μέθοδοι καταπολέμησης της φοροδιαφυγής σε
μια χώρα όπου κυριαρχούν (σε ποσοστό 92%) οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις και η
αυτοαπασχόληση.

Οι ίδιες πηγές αναγνωρίζουν, μάλιστα, ότι οι ελεγκτικοί μηχανισμοί είναι
αναποτελεσματικοί και συχνά διεφθαρμένοι, κάτι που συντηρεί το νοσηρό
φαινόμενο.

«Δεν έχει νόημα να μιλάμε για πάταξη της φοροδιαφυγής» φέρεται να είπε ο κ.
Αλογοσκούφης. «Ας αρκεστούμε σε μια προσπάθεια για τον περιορισμό της».
Μάλιστα, ο ίδιος φέρεται να υποστηρίζει ότι τα αποτελέσματα των ελέγχων της
ΥΠΕΕ, σύμφωνα με τα οποία ο ένας στους δύο φοροδιαφεύγει, υποτιμούν την έκταση
του φαινομένου, που είναι πολύ μεγαλύτερη.

Νέοι φόροι για το 2007

Η κυβέρνηση διαφημίζει την εκστρατεία κατά της φοροδιαφυγής, αλλά γνωρίζει ότι
αυτή δεν μπορεί να αποδώσει και πολλά στον προϋπολογισμό κι έτσι ετοιμάζει ένα
παράλληλο πακέτο φόρων για το 2007, ώστε να εξασφαλίσει τα πρόσθετα έσοδα που
χρειάζεται.

Αυτό περιλαμβάνει μέτρα για όλους, φορολογουμένους και επιχειρήσεις, όπως:

* Νέα αύξηση του φόρου στο πετρέλαιο κατά 5,8% από 1/1/2007.

* Αύξηση των αντικειμενικών τιμών των ακινήτων.

* Αύξηση της προκαταβολής του φόρου που καταβάλλουν οι τράπεζες στο
100% (από 80% σήμερα). Για τις άλλες επιχειρήσεις ίσως να μην αυξηθεί
περαιτέρω η προκαταβολή, σύμφωνα με το τελευταίο σενάριο.

Εννοείται ότι τα έσοδα θα ενισχυθούν και από τις αυξήσεις φόρων που
ανακοινώθηκαν το καλοκαίρι, όπως στα τέλη κινητής τηλεφωνίας και ο ειδικός
φόρος στα τσιγάρα.

Εξάλλου η κυβέρνηση σκοπεύει να εφαρμόσει από φέτος την επιβολή φορολογίας στο
μέχρι στιγμής αφορολόγητο αποθεματικό των τραπεζών (όχι όμως και των Α.Ε.,
όπως είχε αρχικώς σχεδιάσει).

Ελπίζει σε αύξηση των εσόδων από τον ΦΠΑ στις οικοδομές

Η κυβέρνηση στηρίζει κάποιες ελπίδες για «περιορισμό» της φοροδιαφυγής και
αύξηση των φορολογικών εσόδων στον ΦΠΑ που θα επιβάλλεται στο εξής στις νέες
οικοδομές, αφού το κατασκευαστικό κύκλωμα αποτελεί επίσης προνομιακό πεδίο
δράσης των φοροφυγάδων.

Αντίθετα, τα στελέχη του υπουργείου Οικονομίας εκφράζουν απογοήτευση για την
εικόνα που επικρατεί στον χώρο πετρελαίου, όπου το λαθρεμπόριο οργιάζει, αφού
η κυβέρνηση, έπειτα από παλινδρομήσεις (είχε εξετάσει το ενδεχόμενο εξομοίωσης
του φόρου στο πετρέλαιο θέρμανσης με το πετρέλαιο κίνησης) δεν μπόρεσε να
εφαρμόσει κανένα αποτελεσματικό μέτρο. Το λαθρεμπόριο πετρελαίου στερεί
τεράστια ποσά από τα δημόσια έσοδα.

Η Υπηρεσία Ειδικών Ελέγχων έχει ετοιμάσει έκθεση σχετικά με την κατάσταση που
επικρατεί στα νυχτερινά κέντρα και στο λαθρεμπόριο πετρελαίου, αλλά δεν
προβλέπεται να συνεισφέρει με νέες ιδέες στην αντιμετώπιση του προβλήματος.