«Xωρίς ελληνικά – με λίγα λεφτά»

«Δεν μιλώ ελληνικά, κάνω λίγα λεφτά». M’ αυτές τις λέξεις συστήθηκε η
Μαργαρίτα από τη Βουλγαρία στο γραφείο ευρέσεως εργασίας. Στην Πλατεία Βάθη,
στην Κουμουνδούρου, στην Καραϊσκάκη και στην Κοτζιά τα γραφεία παροχής
οικιακών βοηθών δεν γνωρίζουν κεσάτια.

H Δήμητρα έχει 7 χρόνια στην Ελλάδα και δηλώνει ευχαριστημένη. Πίσω της η Μαργαρίτα που δεν γνωρίζει καθόλου ελληνικά

Ανάμεσα σε σακ βουαγιάζ, ταμπέλες σε ρωσικά, ουκρανικά, πολωνικά και αγγλικά
εκατοντάδες γυναίκες με ένα διαβατήριο στο χέρι αναζητούν καλύτερη τύχη στη
χώρα μας.

Εκατοντάδες χιλιάδες γυναίκες, μετανάστριες στην πλειονότητά τους, συνθέτουν
σήμερα τη μεγαλύτερη ίσως σε αριθμό εργατική δύναμη της Ελλάδας. Τα γραφεία
ευρέσεως εργασίας σε οικιακές βοηθούς υπολογίζουν σε 800.000 τον αριθμό των
γυναικών που εργάζονται στα σπίτια είτε ως εσωτερικές είτε ως εξωτερικές. H
«βιομηχανία» των οικιακών βοηθών αναδεικνύεται στον εργασιακό κλάδο που όχι
απλώς απασχολεί μεγάλο αριθμό εργαζομένων, αλλά είναι επιπλέον γένους θηλυκού.
Οι περισσότερες γυναίκες, μάλιστα, απασχολούνται χωρίς πλήρη ασφάλιση και
ένσημα. Σ’ αυτή την κατηγορία ανήκουν οι περισσότερες Ελληνίδες οικιακοί
βοηθοί, που εργάζονται για να συμπληρώσουν το οικογενειακό εισόδημα. Οι
αλλοδαπές εργαζόμενες χρειάζονται την ασφάλιση για τον επιπλέον λόγο ότι
εξασφαλίζουν την άδεια παραμονής τους στην Ελλάδα.

«H πλειονότητα των οικιακών βοηθών είναι από την Αλβανία, αλλά εκείνες δεν
έχουν ανάγκη τα γραφεία. Βρίσκουν συνήθως μόνες τους δουλειά επειδή οι
περισσότερες γνωρίζουν ελληνικά», λέει ο Θανάσης Κοτταράς, πρόεδρος του
Πανελλήνιου Συλλόγου Ιδιοκτητών Γραφείων Ευρέσεως Εργασίας. «Εκατό με εκατόν
είκοσι χιλιάδες είναι από τη Βουλγαρία, άλλες τόσες από τις Πολωνία, Μολδαβία,
Γεωργία, Ουκρανία και Ρωσία και τελευταία έρχονται αρκετές γυναίκες από τη
Ρουμανία. Πενήντα χιλιάδες είναι από τις Φιλιππίνες και υπάρχουν και μερικές
χιλιάδες από τη Σρι Λάνκα, τη Νιγηρία και άλλες αφρικανικές χώρες».

Παράνομο ξεκίνημα

Τα γραφεία παροχής οικιακών βοηθών άρχισαν να λειτουργούν στην Ελλάδα στις
αρχές της δεκαετίας του 1990 και ήταν όλα παράνομα. Δεν είχε προβλεφθεί τότε η
μεγάλη μετανάστευση πληθυσμού προς την Ελλάδα από τις χώρες της Ανατολικής
Ευρώπης και την Αλβανία. H ζήτηση σε προσωπικό όταν δεν καλυπτόταν από
Ελληνίδες γινόταν με προσκλήσεις-μετακλήσεις από οικογένειες που ζητούσαν
συνήθως γυναίκες από τις Φιλιππίνες για τη φροντίδα του σπιτιού και των
παιδιών.

H Βιολέτα από τη Βουλγαρία, όπως η ομοεθνής της Μαργαρίτα, η Βαλεντίνα και η
Λίντα από την Αλβανία, η Άννα από την Πολωνία, η Σουμάνα από τη Σρι Λάνκα ζουν
και εργάζονται για χρόνια στην Ελλάδα ως οικιακές βοηθοί και δεν σκέφτονται
πια να επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Υπάρχουν όμως και γυναίκες που συντηρούν
οικογένειες στην πατρίδα τους με τα λεφτά που κερδίζουν ως οικιακές βοηθοί
στην Ελλάδα και προτιμούν εποχική απασχόληση.

«Μας ζητούν δουλειά στα νησιά τώρα το καλοκαίρι», λέει η Δώρα που εργάζεται ως
υπάλληλος σε γραφείο ευρέσεως εργασίας κυρίως για γυναίκες από την Πολωνία.
«Από την 1η Μαΐου του 2006 οι Πολωνοί μπορούν να απασχολούνται πια νόμιμα σε
οποιαδήποτε δουλειά στην Ελλάδα. Έρχονται εδώ και μία δεκαετία στη χώρα μας
και πολλοί ζητούν εποχικές δουλειές και τις συνδυάζουν με την οικογένειά
τους».

Οι πρωταθλητές

H Κέρκυρα, η Λευκάδα, η Ζάκυνθος, η Κεφαλονιά, η Κρήτη παρουσιάζουν από τα
υψηλότερα ποσοστά απασχόλησης μεταναστών, όμως δεν λείπουν και ορεινές
περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας όπου απασχολούνται μετανάστες και μάλιστα οι
γυναίκες είναι εκείνες που συμβάλλουν καθοριστικά στη φροντίδα των ηλικιωμένων
που έχουν μείνει σε χωριά έρημα τον χειμώνα.

76 ΓΡΑΦΕΙΑ ΕΥΡΕΣΕΩΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

600 – 800 ευρώ ο μηνιαίος μισθός

«Εκατό με εκατόν είκοσι χιλιάδες οικιακές βοηθοί είναι από τη Βουλγαρία, άλλες τόσες από τις Πολωνία, Μολδαβία, Γεωργία, Ουκρανία και Ρωσία και τελευταία έρχονται αρκετές γυναίκες από τη Ρουμανία. Πενήντα χιλιάδες είναι από τις Φιλιππίνες», λέει ο Θανάσης Κοτταράς, πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Ιδιοκτητών Γραφείων Ευρέσεως Εργασίας

H ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ που διέπει την απασχόληση αλλοδαπών ως οικιακών βοηθών
διαμορφώθηκε το 2000. Μέχρι τότε οι περισσότεροι εργάζονταν παράνομα, οι
εργοδότες τους δεν κατέβαλλαν εισφορές σε ασφαλιστικά ταμεία και υπήρχε
αυτόφωρη διαδικασία και για τους ιδιοκτήτες των γραφείων ευρέσεως εργασίας.
Όμως όπως δηλώνουν τώρα οι ίδιοι, παρά τις αντιξοότητες οι επιχειρήσεις τους
αποδείχτηκαν προσοδοφόρες επειδή υπήρχε ανάγκη για οικιακές βοηθούς και τώρα
που λειτουργούν νόμιμα είναι σε θέση να παρέχουν ακόμη και εγγυήσεις. Νόμιμα
υπάρχουν σήμερα 76 γραφεία σε όλη την Ελλάδα. Από αυτά 6 βρίσκονται στη
Θεσσαλονίκη και ένα στην Κρήτη, όλα τα υπόλοιπα είναι στην Αθήνα και
εξυπηρετούν και την επαρχία». Οι μηνιαίοι μισθοί των οικιακών βοηθών
κυμαίνονται από 600 μέχρι 800 ευρώ στην περίπτωση που ζουν μέσα στο σπίτι που
φροντίζουν ενώ διαφορετικά η πληρωμή και το ωράριο ποικίλλουν. Στην περίπτωση
των εξωτερικών οικιακών βοηθών πάντως η αμοιβή καθορίζεται συνήθως με την ώρα
και κυμαίνεται από 5 μέχρι και 10 ευρώ.