Πρόσωπα Στο εδώλιο του κατηγορουμένου

Πρώην πρόεδρος της Κίνας, ο Τζιαν Ζεμίν κατηγορείται από ισπανικό
δικαστήριο για γενοκτονία στο Θιβέτ στις δεκαετίες του 1980 και του 1990.

Τζιαν Ζεμίν. Ο πρώην πρόεδρος της Κίνας εξακολουθεί να έχει μεγάλη επιρροή

Και όχι μόνον αυτός. H Audiencia Nacional, η «υπερ-εισαγγελία» της Ισπανίας,
ξεκίνησε έρευνα εις βάρος και άλλων έξι Κινέζων αξιωματούχων, μεταξύ των
οποίων ο πρώην πρωθυπουργός Λι Πενγκ. H έρευνα διεξάγεται βάσει της απόφασης
του ισπανικού Συνταγματικού Δικαστηρίου που έχει παραχωρήσει διεθνή
δικαιοδοσία στην Audiencia Nacional σε υποθέσεις γενοκτονίας, εγκλημάτων κατά
της ανθρωπότητας, κρατικής τρομοκρατίας και βασανιστηρίων, ακόμη και όταν τα
θύματα δεν είναι Ισπανοί και τα αδικήματα δεν έχουν διαπραχθεί στην Ισπανία.
Αφ’ ότου έκανε δεκτή την καταγγελία της οργάνωσης «Επιτροπή για την Υποστήριξη
του Θιβέτ» εκτιμώντας ότι το αδίκημα της γενοκτονίας που φέρεται να
διαπράχθηκε στη χώρα αυτή είναι αδίκημα του διεθνούς δικαίου, η Ισπανία άνοιξε
δικαστική διαμάχη με την Κίνα.

Ο Θούμπτεν Ουανγκτσέν, Θιβετανός που έχει πάρει την ισπανική υπηκοότητα και
διευθυντής του Ιδρύματος Σπίτι του Θιβέτ με έδρα τη Βαρκελώνη, κατέθεσε στην
Audiencia Nacional τα βάσανα τα δικά του, της οικογένειας και του λαού του
λόγω της κινεζικής κατοχής. Στην προσφυγή αναφέρεται ότι πάνω από ένα
εκατομμύριο Θιβετανοί έχουν σκοτωθεί ή εκτοπιστεί από το 1951 που η Κίνα
κατέλαβε το Θιβέτ. Το Πεκίνο έσπευσε να χαρακτηρίσει «ψεύδη» και «συκοφαντίες»
τις κατηγορίες και υποστήριξε πως το θέμα του Θιβέτ είναι μια «εσωτερική
υπόθεση» της Κίνας και ουδείς, κατά την άποψη του Πεκίνου, δικαιούται να
επεμβαίνει «με πρόσχημα τα ανθρώπινα δικαιώματα». Επισήμανε επίσης πως οι
«αμοιβαία επωφελείς» σινο-ισπανικές οικονομικές σχέσεις θα υποφέρουν, αν τα
ισπανικά δικαστήρια επιμείνουν να χώνουν τη μύτη τους στο ζήτημα του Θιβέτ.

Στην προκειμένη περίπτωση η οργή της Κίνας είναι διπλή, επειδή στο εδώλιο του
κατηγορουμένου (εικονικό μεν, αλλά πολύ συμβολικό) κάθονται επτά κορυφαίοι
κομμουνιστές ηγέτες. Προστατευόμενος του Ντενγκ Σιαοπίνγκ και πρόεδρος της
Κίνας από το 1989 ώς το 2003, ο Τζιαν άφησε τον Σεπτέμβριο 2004 το τελευταίο
του αξίωμα, αυτό του προέδρου της επιτροπής που επιβλέπει τις κινεζικές
ένοπλες δυνάμεις. Εξακολουθεί να έχει μεγάλη επιρροή, καθώς φίλοι του
βρίσκονται ακόμη στα υψηλότερα κλιμάκια της κινεζικής ιεραρχίας και
προστατεύουν την κληρονομιά του και τα συμφέροντα της οικογενείας του (ο γιος
του, ο Τζιαν Μιανχένγκ, είναι ο «βασιλιάς της πληροφορικής» στην Κίνα). Ουδείς
έχει την αυταπάτη ότι θα δει μια μέρα τον Τζιαν – ή κάποιον άλλον από τους
επτά κατηγορούμενους – σε φυλακή της Μαδρίτης. Αλλά το ζήτημα του Θιβέτ αποκτά
με τη διαδικασία αυτή ένα εν δυνάμει διεθνές ακροατήριο. Ο σκοπός της
προσφυγής, εξήγησαν οι Θιβετανοί, δεν είναι τόσο η σύλληψη των Κινέζων ηγετών,
όσο «να αναγνωρίσει η κινεζική κυβέρνηση τα σφάλματά της και να αρχίσει να
σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα».