Mεγάλη Eβδομάδα με νηστεία και φαντασία

Φέτος, για πρώτη φορά, νηστέψαμε οικογενειακώς για όλη τη Σαρακοστή. Τα παιδιά
μου, οφείλω να πω, δεν επιθύμησαν κάποιο φαγητό με κρέας. Ο Βασίλης, ο πιο
αυστηρός απ’ όλους, κρατούσε και τις ημέρες που τρώγαμε λάδι. Προσωπικά, το
κρέας και τα γαλακτοκομικά τα έκοψα, με εξαίρεση τις λίγες φορές που πράγματι
έπρεπε να δοκιμάσω κάποια μη νηστήσιμα φαγητά, λόγω δουλειάς.

Τέλος πάντων, γιατί σας λέω όλα αυτά; Επειδή ο «περιορισμός» της διατροφής
κατά τη Σαρακοστή στην αρχή με έφερε σε προβληματισμό. Τι να μαγειρέψω,
δηλαδή, για 40 ημέρες; Τελικά, όμως, το να απορρίψει κανείς τροφές που τον
υπόλοιπο καιρό αποτελούν το καθημερινό διαιτολόγιό του, του δίνει την ευκαιρία
να βρει άλλες λύσεις για τα πιάτα ημέρας. Φυσικά, όλα τα γνωστά σαρακοστιανά
προϊόντα, όπως το ταχίνι, οι ελιές ή λιόπαστα, τα όσπρια, τα μαλάκια και τα
θαλασσινά, οι ξηροί καρποί και άλλα πολλά, έπαιζαν σημαντικό ρόλο στο τραπέζι
μας. Δόθηκε επίσης και μια ευκαιρία να πειραματιστώ με ορισμένες «ξένες»
πρώτες ύλες (όσες δηλαδή δεν χρησιμοποιώ συχνά στο καθημερινό μου μαγείρεμα).
Για παράδειγμα, αυτό που μου ήρθε στον νου πρώτο από όλα ήταν το γάλα καρύδας.

Προτείνω λοιπόν διάφορες συνταγές για να γεμίσετε το τραπέζι σας με νοστιμιές
τη Μεγάλη Εβδομάδα.

Χταπόδι με ελιές

Συνταγή του Λ. Λαζάρου από το περιοδικό «GreekGourmetraveler» (Εκδ. ΟΠΕ)

Για 4 ή 8 μερίδες

* 1 χταπόδι (1.000 γραμμ. )

* 100 ml ελαιόλαδο

* 200 γραμμ. κρεμμύδι ψιλοκομμένο

* 200 γραμμ. ελιές Χαλκιδικής χωρίς κουκούτσια

* 250 ml κρασί ξινόμαυρο

* 250 ml σπιτική σάλτσα ντομάτας

* 1 κ.τ.σ. ξερό δυόσμο

* Αλάτι

* Πιπέρι

1. Κόβουμε την «κουκούλα» από το χταπόδι, αφαιρούμε μάτια, ράμφος κ.λπ.
και το ξεπλένουμε. Το χωρίζουμε ανά πλοκάμι.

2. Σε μια κατσαρόλα ζεσταίνουμε το ελαιόλαδο και σοτάρουμε το κρεμμύδι
μέχρι να μαλακώσει λίγο. Προσθέτουμε το χταπόδι, ανακατεύοντας συνεχώς.
Χαμηλώνουμε τη φωτιά και προσθέτουμε το κρασί. Αφήνουμε να βράσει για 10 λεπτά
και προσθέτουμε τη σάλτσα ντομάτας και τις ελιές κομμένες στη μέση.
Σιγοβράζουμε μέχρι να είναι τρυφερό το χταπόδι – αλλά να μη μαλακώσει πολύ.
Τελειώνουμε ρίχνοντας με τον ξερό δυόσμο, το αλάτι και το πιπέρι. Αν το
χταπόδι δεν βγάλει πολύ ζουμί μπορούμε να προσθέσουμε εμείς λίγο κρύο νερό,
για να μείνει η σάλτσα μας κάπως αραιή.

Κολοκυθάκια με ελιές και λιαστές ντομάτες

* 6 μεγάλα κολοκυθάκια

* 200 γραμμ. κριθαράκι μέτριο, βρασμένο και στραγγισμένο

* 1 μεγάλο κρεμμύδι, πολύ ψιλοκομμένο

* 2 σκελίδες σκόρδου, ψιλοκομμένες

* 8-10 λιαστές ντομάτες, στραγγισμένες και ψιλοκομμένες

* 10 ελιές Καλαμών, χωρίς κουκούτσια, κομμένες σε μικρά κομμάτια

* 1/2 φλιτζάνι ελαιόλαδο

* 1 ματσάκι μαϊντανό, πολύ ψιλοκομμένο

* 1/2 φλιτζάνι ψιλοκομμένο δυόσμο

1. Κόβουμε τα κολοκυθάκια στη μέση κατά μήκος και αδειάζουμε την ψίχα
τους. Την ψιλοκόβουμε και την βάζουμε στην άκρη.

2. Βράζουμε το κριθαράκι σε αλατισμένο νερό με λίγο λάδι και όταν είναι
σχεδόν έτοιμο το στραγγίζουμε και το ανακατεύουμε με το μισό λάδι. Σοτάρουμε
το κρεμμύδι και το σκόρδο. Ανακατεύουμε το κριθαράκι μαζί με την ψίχα των
κολοκυθιών, το κρεμμύδι, το σκόρδο, τις ελιές, τις λιαστές ντομάτες και τον
μαϊντανό σε ένα μπολ. Με αυτό γεμίζουμε τα κολοκυθάκια. Λαδώνουμε ελαφρώς τα
κολοκυθάκια απ’ έξω και τα ψήνουμε όρθια σε προθερμασμένο φούρνο, στους 180
βαθμούς, μέχρι να μαλακώσουν (γύρω στα 25 λεπτά). Σερβίρουμε.

Φάβα με ψητές πιπεριές και γαρίδες

Για 6 μερίδες

* 1/2 φλιτζάνι συν 2 κουταλιές ελαιόλαδο

* 1 μέτριο κόκκινο κρεμμύδι ψιλοκομμένο

* 1 φλιτζάνι φάβα πλυμένη και στραγγισμένη

* 5-7 φλιτζάνια νερό

* Αλάτι

* 3 κ.τ.σ. ελαιόλαδο

* Χυμό από 1-2 λεμόνια

Για τη γαρνιτούρα

* 2 πιπεριές τύπου Φλωρίνης ή κόκκινες γλυκές

* 2 πιπεριές πράσινες

* 1 κρεμμύδι

* 1 σκελίδα σκόρδο

* 18 μεγάλες γαρίδες, καθαρισμένες

* Ελαιόλαδο για σοτάρισμα

* 1/3 φλιτζανιού λευκό κρασί

1. Ζεσταίνουμε 1/3 φλιτζανιού ελαιόλαδο σε μετρίου μεγέθους κατσαρόλα ή
χύτρα και μαραίνουμε για 6-8 λεπτά το ένα ψιλοκομμένο κρεμμύδι. Προσθέτουμε τη
φάβα και την ανακατεύουμε για 1-2 λεπτά. Ρίχνουμε αρκετό νερό ώστε να
σκεπαστεί η φάβα. Σκεπάζουμε και αφήνουμε να πάρει βράση σε μέτρια φωτιά.
Χαμηλώνουμε τη φωτιά, ξεσκεπάζουμε και αφήνουμε να βράσει ανακατεύοντας συχνά
με σύρμα, για να μην κολλήσει. Θέλει περίπου 90 λεπτά μέχρι να διαλυθεί
τελείως η φάβα. Όσο μαγειρεύουμε προσθέτουμε λίγο νερό. Όταν η φάβα αποκτήσει
υφή ρευστού πουρέ πατάτας, βγάζουμε την κατσαρόλα από τη φωτιά και προσθέτουμε
αλάτι. Ανακατεύουμε ρίχνοντας λίγο χυμό λεμονιού, σκεπάζουμε την κατσαρόλα με
ένα πανί και την αφήνουμε για 1 ώρα. Το μείγμα θα πήξει αρκετά.

2. Ανάβουμε το γκριλ και ψήνουμε τις πιπεριές, γυρίζοντάς τες καθώς
ψήνονται. Όταν μαυρίσουν τις βγάζουμε, τις ξεφλουδίζουμε και τις κόβουμε σε
λωρίδες πλάτους 3 εκ. Τις αφήνουμε στην άκρη. Σοτάρουμε το άλλο κρεμμύδι και
το σκόρδο με λίγο ελαιόλαδο. Μόλις πάρουν χρώμα προσθέτουμε τις γαρίδες,
δυναμώνουμε τη φωτιά λίγο και σβήνουμε με το κρασί. Αλατίζουμε και πιπερώνουμε
κατά την αρεσκεία μας. Σε ένα μπολ, ανακατεύουμε τις πιπεριές με τις γαρίδες
και το κρεμμύδι. Για κάθε μερίδα βάζουμε λίγη φάβα σε ένα τσέρκι, στο κέντρο
του πιάτου, από πάνω βάζουμε 3-4 κουταλιές από το μείγμα με τις πιπεριές και
τις γαρίδες και πιέζουμε λίγο για να σταθεροποιηθεί. Βγάζουμε το τσέρκι και
σερβίρουμε.

Ντιπ με πράσινες ελιές

Για 6-8 μερίδες

* 2 φλιτζάνια πράσινες ελιές χωρίς κουκούτσια

* 2 κ.τ.γ. χυμό λεμονιού

* 1/2 κ.τ.γ. ξύσμα λεμονιού

* 1 κ.τ.γ. δεντρολίβανο

* 1 πρέζα μπούκοβο

* Λίγες σταγόνες tabasco

* 1 σκελίδα σκόρδου, ψιλοκομμένη

* 4 κ.τ.σ. ελαιόλαδο

* Κριτσίνια για σερβίρισμα

Λειώνουμε τις ελιές και όλα τα υπόλοιπα υλικά εκτός από τα κριτσίνια στο
μπλέντερ. Σερβίρουμε το ντιπ σε ένα μπολάκι και δίπλα τα κριτσίνια.

Σαλάτα με αβοκάντο και ρόδι

Για 6 μερίδες

* 1 μικρό κρεμμύδι, ψιλοκομμένο

* 2 ώριμα αβοκάντο, καθαρισμένα και κομμένα σε φέτες

* 2 σκελίδες σκόρδου, ψιλοκομμένες

* 1-2 καυτερές πιπεριές, ψιλοκομμένες

* 2 κ.τ.σ. φρέσκο κόλιαντρο ή μαϊντανό

* Χυμό από ένα λεμόνι

* Αλάτι

* 1-2 κ.τ.σ. ζουμί από ρόδι

* 1/2 φλιτζάνι σποράκια ροδιού

1. Ανακατεύουμε τα πρώτα τέσσερα υλικά μαζί, προσεχτικά για να μη
λειώσει το αβοκάντο. Χτυπάμε το λεμόνι, τον χυμό ροδιού, το αλάτι, προσθέτουμε
και το κόλιαντρο και περιχύνουμε τη σαλάτα. Γαρνίρουμε με τα σποράκια ροδιού.

Σκορδαλιά με καρότα

* 1 κιλό μικρά καρότα, καθαρισμένα

* 3 σκελίδες σκόρδου, καθαρισμένες και ψιλοκομμένες

* 1 κ.τ.γ. αλάτι

* Μια πρέζα καγιέν

* Μια πρέζα πάπρικα

* Φρέσκο χυμό από ένα λεμόνι

* 1 κ.τ.σ. ξίδι

* 100 γραμμ. ελαιόλαδο

1. Κόβουμε τα καρότα και τα βράζουμε μέχρι να μαλακώσουν (γύρω στα
20-25 λεπτά). Κατόπιν τα στραγγίζουμε και τα πολτοποιούμε στο μπλέντερ.
Προσθέτουμε όλα τα υπόλοιπα υλικά και τα χτυπάμε μαζί με τον πολτό καρότου.

Παντζάρια με πορτοκάλι και αμύγδαλα

Ορεκτικό για 4 άτομα

Από το βιβλίο μου «Χορτομανία» (Ελληνικά Γράμματα)

* 500 γραμμ. παντζάρια

* Χυμό από 3 πορτοκάλια

* Ξύσμα από 1 πορτοκάλι

* 3-4 κ.τ.σ. βούτυρο

* Αλάτι και φρεσκοτριμμένο πιπέρι

* 1/3 της κούπας ασπρισμένα αμύγδαλα, κομμένα σε λεπτές φέτες

* 1/2 πορτοκάλι

* 2 κ.τ.σ. ψιλοκομμένο μάραθο

1. Προθερμαίνουμε τον φούρνο στους 190 βαθμούς.

2. Κόβουμε τα χόρτα από τα παντζάρια, αφήνοντας λίγα από τα κοτσάνια
τους – γύρω στα 4-5 εκ.

3. Πλένουμε και στεγνώνουμε τα παντζάρια και τα τοποθετούμε σε ένα ρηχό
ταψί. Τα ψήνουμε για 90-120 λεπτά, μέχρι να «ζαρώσει» η φλούδα τους και να
μαλακώσουν.

4. Τα βγάζουμε από τον φούρνο, τα αφήνουμε λίγο να κρυώσουν και τα
ξεφλουδίζουμε. Κόβουμε τα παντζάρια σε κύβους των 2 εκ.

5. Τοποθετούμε τον χυμό, το ξύσμα, τα παντζάρια και το βούτυρο σε ένα
βαθύ τηγάνι και τα μαγειρεύουμε σε χαμηλή φωτιά για ένα τέταρτο της ώρας,
ανακατεύοντας τα λίγο.

6. Καβουρντίζουμε τα αμύγδαλα στον φούρνο.

7. Δυναμώνουμε τη φωτιά για περίπου 2 λεπτά, μέχρι να εξατμιστεί το
περισσότερο υγρό. Αλατίζουμε και πιπερώνουμε. Τοποθετούμε τα παντζάρια σε ένα
ρηχό μπολ, με τα αμύγδαλα από πάνω. Στύβουμε λίγο χυμό πορτοκαλιού από πάνω
και γαρνίρουμε με τον μάραθο. Σερβίρουμε.