Hλεκτροσόκ 240 εκατ. ευρώ

Συνεχίζει να ρητορεύει μεταρρυθμιστικά η κυβέρνηση Καραμανλή, τη
μεταρρύθμιση προτάσσει, στό όνομά της επιχειρηματολογεί, γι’ αυτήν υποτίθεται
συγκρούεται με την κοινωνία και τα συνδικάτα. Όμως η πράξη πολύ απέχει από
τους λόγους της.

H αποδιοργάνωση μετά την επικράτηση της N.Δ. και οι συνθήκες μετάβασης από τη διοίκηση Παλαιοκρασσά στη διοίκηση Μανιατάκη κόστισαν ακριβά στη ΔΕΗ

Υπάρχουν πάμπολλες περιοχές της κυβερνητικής δραστηριότητας, στις οποίες αντί
της μεταρρύθμισης κυριαρχεί η αντιμεταρρύθμιση. Χαρακτηριστική είναι η
περίπτωση της ΔΕΗ, όπου η νεοδημοκρατική εισβολή συνοδεύθηκε από κακοδιοίκηση,
επάνοδο στον κομματισμό και βεβαίως από αρνητικά αποτελέσματα.

H ΔΕΗ, η πλέον αναπτυσσόμενη και υπερκερδοφόρος την περασμένη πενταετία
δημόσια επιχείρηση, εισέρχεται πιθανότατα από φέτος σε τροχιά ζημιογόνων
χρήσεων, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τα τιμολόγια του ηλεκτρικού ρεύματος και
τα βάρη που θα προστεθούν στις πλάτες των καταναλωτών.

Για τη χρήση του 2005, μόλις προχθές, ανακοινώθηκε μείωση κερδών κατά 54% και
αύξηση του χρέους και των ζημιών στις συνδεδεμένες θυγατρικές επιχειρήσεις.
Μάλιστα τα στοιχεία του φετινού πρώτου διμήνου δείχνουν μείωση αποτελεσμάτων
της τάξης του 72%, τάση που αν διατηρηθεί θα οδηγήσει τη ΔΕΗ σε ζημίες το
2006. Δεν είναι τυχαίο ότι ήδη η Διοίκηση της ΔΕΗ διεκδικεί για φέτος αυξήσεις
8% στα τιμολόγια του ηλεκτρικού ρεύματος, ακριβώς για να αποφύγει το
ενδεχόμενο εμφάνισης ζημιών – για πρώτη φορά έπειτα από πολλά χρόνια.

Τα καύσιμα. H Διοίκηση της επιχείρησης απέδωσε τη σημαντική μείωση των
κερδών του 2005 στην αύξηση της τιμής των καυσίμων, θέλοντας έτσι να
προσπεράσει την επίδραση της διοικητικής κρίσης και της αποδιοργάνωσης στα
αποτελέσματα της επιχείρησης. Όμως τα στοιχεία διαψεύδουν τους ισχυρισμούς της
Διοίκησης. H συμμετοχή των καυσίμων στην ελληνική ηλεκτροπαραγωγή είναι
περιορισμένη και οι τιμές των χρησιμοποιούμενων καυσίμων δεν είναι ευθέως
συνδεδεμένες με τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου. Το 70% της ηλεκτροπαραγωγής
προσφέρεται από τις λιγνιτικές μονάδες, περίπου 10% καλύπτεται από τις
υδατοπτώσεις και μόλις 20% απαιτεί καύση αερίου και μαζούτ υψηλού θείου, οι
τιμές των οποίων επηρεάζονται από τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου, αλλά όχι
αυτομάτως και σε καμία περίπτωση στο σύνολό τους.

Παρά ταύτα η ΔΕΗ στον προϋπολογισμό του 2005 προέβλεψε αυξημένη δαπάνη κατά
16,5% για πετρέλαιο και αέριο. Είχαν προβλεφθεί 850 εκατ. ευρώ για προμήθεια
πετρελαίου και φυσικού αερίου και τελικώς στον ισολογισμό της επιχείρησης για
το 2005 το κόστος προμήθειας καυσίμων ανήλθε σε 985 εκατ. ευρώ, δηλαδή 135
εκατ. ευρώ υψηλότερο του προϋπολογισθέντος. Όμως και πάλι το αυξημένο κόστος
προμήθειας των καυσίμων δεν αιτιολογεί την κατάρρευση των κερδών. Το 2004 τα
προ φόρων κέρδη έφθασαν τα 502 εκατ. ευρώ, τα οποία ενσωματώνουν και την
εφάπαξ ολυμπιακή δαπάνη των 60 εκατ. ευρώ με την οποία επιβαρύνθηκε η ΔΕΗ στη
χρονιά των Αγώνων.

Το κόστος. Για το 2005 η ΔΕΗ προγραμμάτιζε προ φόρων κέρδη 575 εκατ.
ευρώ και κατέληξε να επιτύχει κέρδη προ φόρων μόλις 201 εκατ. ευρώ. H απόκλιση
από τα προϋπολογισθέντα φθάνει τα 374 εκατ. ευρώ. Ποσό που δεν αιτιολογείται
από την αυξημένη δαπάνη των καυσίμων. Αν αφαιρεθούν τα επιπρόσθετα 135 εκατ.
ευρώ των καυσίμων, τότε μένει να εξηγηθεί πώς χάθηκαν κοντά στα 240 εκατ. ευρώ
από τα προϋπολογισθέντα, παρ’ ότι η επιχείρηση απήλαυσε αυξημένα έσοδα από την
αύξηση των τιμολογίων κατά 3,8%.

Φρενάρουν τις φθηνές λιγνιτικές μονάδες

Οι γνωρίζοντες τη λειτουργία της ΔΕΗ, τα όσα προηγήθηκαν την προηγούμενη
πενταετία, επιμένουν πως αυτό είναι το κόστος της κακοδιοίκησης της
επιχείρησης. Υποστηρίζουν μετά πάθους ότι η αποδιοργάνωση που επήλθε στη ΔΕΗ
μετά την άνοδο της Νέας Δημοκρατίας κόστισε 240 εκατ. ευρώ. Γενική είναι η
εντύπωση πως η αναστάτωση που επήλθε επί των ημερών Παλαιοκρασσά, αλλά και η
κρατούσα σήμερα κατάσταση, προσθέτει κόστος στην επιχείρηση. H ΔΕΗ έπαψε να
λειτουργεί βάσει συγκεκριμένων στόχων, οι αρχές εταιρικής διακυβέρνησης
εγκαταλείφθηκαν, οι διευθυντές τοποθετούνται αναξιολόγητοι, βάσει κομματικών
κριτηρίων, δεν ενεργούν με γνώμονα το κόστος και την αποτελεσματικότητα της
επιχείρησης. Επιπλέον η Διοίκηση της επιχείρησης θέλοντας να ευνοήσει την
είσοδο των ιδιωτικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής «φρενάρει» τις πολύ φθηνές
λιγνιτικές μονάδες, χρησιμοποιεί ανορθολογικά τις μονάδες της με σκοπό να
αυξήσει την οριακή τιμή του συστήματος και να ευνοήσει τις νέες εκδοχές της
ιδιωτικής ηλεκτροπαραγωγής.

Τεχνικοί της επιχείρησης σημειώνουν πως από το 2002 η αποδοτικότητα του
συστήματος είχε βελτιωθεί σημαντικά και προέκυπτε κέρδος κατ’ έτος 100-150
εκατ. ευρώ. Τούτο το όφελος χάθηκε εξ ολοκλήρου και επίσης, όπως προκύπτει από
την ανάλυση του ισολογισμού, αυξήθηκαν αναιτιολόγητα κατά 70 εκατ. ευρώ οι
λειτουργικές δαπάνες της επιχείρησης.