Περπατούν όπως οι πρόγονοί μας

Πέντε αδέλφια, αγόρια και κορίτσια, που περπατούν μόνο στα τέσσερα,
εντοπίσθηκαν σε μιαν απομακρυσμένη γωνιά της Τουρκίας. Οι επιστήμονες
ευελπιστούν ότι, μέσω των μελών της οικογένειας αυτής, θα αποκτήσουν
περισσότερες γνώσεις αναφορικά με την εξέλιξη του ανθρώπου: για το πώς
εξελιχθήκαμε από τα τετράποδα ανθρωποειδή και αποκτήσαμε (πριν από τρία
εκατομμύρια χρόνια) την ικανότητα να περπατάμε στα δύο πόδια.

Το «βάδισμα της αρκούδας». Ο τρόπος με τον οποίο περπατούν τα αδέλφια ίσως προσφέρει πληροφορίες για την εξέλιξη του ανθρωπίνου είδους

Τα πέντε αδέλφια είναι ηλικίας από 18 ώς 34 ετών και πάσχουν από μια γενετική
ανωμαλία που δεν τους επιτρέπει να περπατούν όρθια. Ο εντοπισμός αυτής της
κουρδικής οικογένειας, τον περασμένο Ιούλιο στη Νότια Τουρκία, έχει προκαλέσει
έντονες συζητήσεις. Δύο κορίτσια και ένα αγόρι περπατούν μόνο με τα τέσσερα ­
τις παλάμες και τα πόδια τους ­, ενώ τα άλλα δύο αδέλφια (ένα αγόρι και ένα
κορίτσι) κατορθώνουν περιστασιακά να περπατήσουν όρθια. Και τα πέντε αδέλφια
μπορούν να σταθούν όρθια, αλλά μόνο για λίγο.

Ορισμένοι ερευνητές ισχυρίζονται ότι γενετικά σφάλματα επέδρασαν κατά τρόπον
ώστε τα αδέλφια να «εξελιχθούν προς τα πίσω». Άλλοι επιστήμονες υποστηρίζουν
ότι τα γονίδιά τους προκάλεσαν εγκεφαλική βλάβη η οποία τους επέτρεψε να
αναπτύξουν αυτόν τον μοναδικό τρόπο μετακίνησης. Άπαντες όμως συμφωνούν πως το
βάδισμά τους προσφέρει ανεκτίμητες πληροφορίες για το πώς κινούνταν οι
πιθηκοειδείς πρόγονοί μας. Αντί να βαδίζουν στηριγμένοι στις αρθρώσεις των
δακτύλων τους, όπως οι γορίλλες και οι χιμπαντζήδες, περπατούν με τις παλάμες
τους, κρατώντας τα δάκτυλα στον αέρα! Οι επιστήμονες πιστεύουν πως αυτός είναι
ο τρόπος με τον οποίον μετακινούνταν οι ανθρωπίδες, καθώς έτσι μπορούσαν να
προστατεύουν τα δάκτυλά τους για πιο περίπλοκες δραστηριότητες, κρίσιμες για
την εξέλιξη του ανθρωπίνου είδους.

«Κλειδί» για να βρεθεί το γονίδιο των διπόδων

Τα χέρια. Δεν περπατούν στηριγμένοι στις αρθρώσεις, όπως οι χιμπαντζήδες, αλλά με τις παλάμες τους

Ο ΝΙΚΟΛΑΣ ΧΑΜΦΡΕΪ, εξελικτικός ψυχολόγος στο Λόντον Σκουλ οφ Ικονόμικς,
ο οποίος επισκέφθηκε την οικογένεια, λέει πως τα αδέλφια φαίνεται πως
επέστρεψαν σε μια ενστικτώδη φόρμα συμπεριφοράς που είναι κωδικοποιημένη βαθιά
στον εγκέφαλο, αλλά εγκαταλείφθηκε στην πορεία της εξέλιξης. «Δεν πιστεύω πως
προορίζονταν για τετράποδα από τα γονίδιά τους, αλλά η μοναδική γενετική
σύστασή τους, τους επέτρεψε να γίνουν», δήλωσε ο καθηγητής Χάμφρεϊ.
«Δημιούργησε ένα μοναδικό παράθυρο στο παρελθόν μας. Το περπάτημα αυτό είναι
σωματικά δυνατό, πράγμα που δεν θα πίστευε κάποιος παρατηρώντας τον σκελετό
του σύγχρονου ανθρώπου». Ο καθηγητής Χάμφρεϊ, ο οποίος συνέβαλε στην παραγωγή
ενός ντοκιμαντέρ του BBC που θα μεταδοθεί στις 17 Μαρτίου με τίτλο «H
οικογένεια που περπατάει στα τέσσερα», λέει πως εβδομάδες μελέτης και
παράγοντες όπως το σχήμα των χεριών τους και οι κάλοι σ’ αυτά φανερώνουν πως
πρόκειται για χρόνια συμπεριφορά και όχι για απάτη.

Τα αδέλφια, τα οποία ζουν με τους γονείς τους και με άλλους 13 αδελφούς και
αδελφές, πάσχουν από νοητική υστέρηση. H μητέρα και ο πατέρας τους, οι οποίοι
έχουν μεταξύ τους στενή σχέση συγγένειας, πιστεύεται πως πέρασαν σ’ αυτά τα
παιδιά τους έναν μοναδικό συνδυασμό γονιδίων που έχουν ως αποτέλεσμα τη
συγκεκριμένη συμπεριφορά. Ενώ ο καθηγητής Χάμφρεϊ λέει πως πολιτισμικές
επιρροές στην ανατροφή τους πιθανόν να διαδραμάτισαν κρίσιμο ρόλο, με τη
γονική ανοχή να επέτρεψε στα παιδιά να συνεχίσουν να περπατούν στα τέσσερα,
άλλοι πιστεύουν πως η αιτία είναι καθαρά γενετική. Μια ομάδα Γερμανών
γενετιστών πιστεύει πως μελετώντας τη συγκεκριμένη οικογένεια μπορεί να βρεθεί
το γονίδιο που μας επιτρέπει να είμαστε δίποδα. H Τζεμάιμα Χάρισον, της
εταιρείας Passionate Productions που έκανε την παραγωγή του ντοκιμαντέρ, λέει
πως η ταυτότητα και ο τόπος όπου ζει η οικογένεια δεν αποκαλύπτονται:
«Περπατούν σαν ζώα και αυτό είναι στην αρχή πολύ ενοχλητικό. Αλλά
συγκινηθήκαμε επίσης πολύ από τη ζεστασιά και την ανθρωπιά αυτής της οικογένειας».

©The Times, 2006