Πανσέληνος στα έγκατα της Γης!

![]() |
Μία «δίδυμη» Σελήνη κρύβεται στην καρδιά της Γης! Είναι ο πυρήνας της που
δημιουργήθηκε ταυτόχρονα με τη Σελήνη, ύστερα από μια σφοδρή σύγκρουση του
πλανήτη μας με ένα μεγάλο ουράνιο σώμα που είχε το μέγεθος του Άρη.
![]() |
Τα λόγια του αστροναύτη Νιλ Άρμστρονγκ, αμέσως μόλις πάτησε το πόδι του στο
φεγγάρι, «ένα μικρό βήμα για τον άνθρωπο, ένα γιγαντιαίο άλμα για την
ανθρωπότητα», επισφράγισαν το 1969 την τρομερή προσπάθεια του ανθρώπου να
επισκεφθεί άλλους κόσμους. Καθώς όμως τα χρόνια πέρασαν και η επιστήμη της
Αστρονομίας εξελίχθηκε ραγδαία, ορισμένοι ειδικοί άρχισαν να αναρωτιούνται αν
το πλήρωμα του διαστημοπλοίου Apollo πάτησε πόδι στο ένα και μοναδικό φεγγάρι
της Γης!
Το «αδελφάκι» της Σελήνης. Σύμφωνα με το περιοδικό «Discover», αρκετοί
ειδικοί φλερτάρουν τον τελευταίο καιρό με την ιδέα ότι πριν από δισεκατομμύρια
χρόνια, μια φοβερή σύγκρουση ενός τεράστιου αστεροειδούς ή μετεώρου με την
εφηβική Γη, δεν δημιούργησε μόνο τη Σελήνη αλλά και τον πυριφλεγή πυρήνα του
πλανήτη μας. Το γεγονός αυτό, εφόσον βεβαίως δεχτούμε ότι συνέβησαν έτσι τα
πράγματα, σημαίνει ότι ένα άλλο φεγγάρι, το «αδελφάκι» της Σελήνης, δεν
βρίσκεται κάπου ξεχασμένο στο αχανές Διάστημα αλλά σε απόσταση αναπνοής από
εμάς. Και συγκεκριμένα, μόλις 6.370 χιλιόμετρα κάτω από τα πόδια μας! Δηλαδή
εκεί που βρίσκεται ο πυρήνας!
Ο Μπρους Μπάφετ, που είναι καθηγητής Γεωφυσικής στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου,
λέει ότι «το φεγγάρι» αυτό περιστρέφεται ανεξάρτητα από τη φορά του πλανήτη
μας, καθώς βρίσκεται κρυμμένο κάτω από τον μανδύα που φθάνει σε βάθος τα
περίπου 2.800 χιλιόμετρα. «H διαδικασία η οποία οδήγησε στη δημιουργία του
πυρήνα του πλανήτη μας, είναι κατά πάσα πιθανότητα η ίδια με εκείνη που
ακολουθήθηκε για τον σχηματισμό της Σελήνης», τονίζει ο Αμερικανός ειδικός.
Ο ίδιος προσθέτει ότι το ηλιακό μας σύστημα, κατά το πρώιμο στάδιο της
δημιουργίας του, αποτελούνταν από χιλιάδες αν όχι εκατομμύρια μικρών σωμάτων.
Τα σώματα αυτά συγκρούονταν διαδοχικά μεταξύ τους σχηματίζοντας ακόμη
μεγαλύτερα ουράνια σώματα, ώσπου κάποια στιγμή φθάσαμε να αντικρύζουμε την
εικόνα του ηλιακού μας συστήματος έτσι όπως περίπου την βλέπουμε σήμερα.
![]() |
|
H Σελήνη σχηματίστηκε από τα λειωμένα πετρώματα που εκτοξεύτηκαν στο Διάστημα |
Πριν από 4 δισ. χρόνια. Κάποια στιγμή λοιπόν τότε, πριν από 4
δισεκατομμύρια χρόνια, πρέπει σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Μπάφετ και των
συνεργατών του, να εμφανίστηκε ένα ουράνιο σώμα που είχε μέγεθος όσο και ο
πλανήτης Άρης και το οποίο χτύπησε με δύναμη τη Γη. Από τη σύγκρουση
δημιουργήθηκε τόσο μεγάλη θερμότητα ώστε έλειωσαν όλα τα πετρώματά της. Ο
βαρύτερος σίδηρος κατακάθησε στο εσωτερικό του πλανήτη, ενώ την ίδια στιγμή τα
θραύσματα και τα ρευστοποιημένα πετρώματα εκτοξεύονταν σε μεγάλη απόσταση και
άρχισαν να περιφέρονται γύρω από τη Γη σχηματίζοντας σιγά σιγά το φεγγάρι.
Ο Μπάφετ λέει πως υπάρχουν πολλές ομοιότητες ανάμεσα στα συστατικά στοιχεία
της Γης και της Σελήνης και αυτός ο συσχετισμός μπορεί να ερμηνευτεί «αν
δεχτούμε τη θεωρία της δημιουργίας της Σελήνης από την μεγάλη σύγκρουση». Έτσι
μπορεί να εξηγηθεί για ποιο λόγο η Σελήνη έχει μικρή περιεκτικότητα σε σίδηρο.
«Το σώμα που συγκρούστηκε με τη Γη εναπόθεσε στο εσωτερικό του πλανήτη μας
πολύ μεγάλες ποσότητες σιδήρου, οι οποίες δεν διέφυγαν στη διάρκεια της
σύγκρουσης ώστε να συναποτελέσουν αργότερα τη Σελήνη». Αρκετοί γεωφυσικοί σαν
τον Μπάφετ πιστεύουν ότι ο πυρήνας κρύβει στερεές, «απολιθωμένες» ενδείξεις
για το πώς ο πλανήτης μας εξελίχθηκε.
Θεωρία από το 1970. «Ο λόγος για τον οποίο ενδιαφερόμαστε για τον
πυρήνα της Γης είναι επειδή εκεί δημιουργείται το μαγνητικό πεδίο της Γης, το
οποίο είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες που μας προστατεύουν από την
επικίνδυνη κοσμική ακτινοβολία και κάνουν τη Γη πολύ περισσότερο κατοικήσιμη.
Και κατά μια διαβολική σύμπτωση, το… δεύτερο αυτό φεγγάρι ίσως να έχει
βοηθήσει τη Γη να αντέξει κατοπινές συγκρούσεις με άλλα σώματα. Ο γεωχημικός
στο City College της Νέας Υόρκης Τζέφρι Στέινερ λέει πως «αν αυτή η γιγαντιαία
έκρηξη δεν συνέβαινε ποτέ, εκτός του ότι δεν θα είχαμε τη Σελήνη, πολύ πιθανό
να μην είχαμε και έναν πλανήτη, τη Γη, ικανό να αντέξει τους βομβαρδισμούς των
μετεώρων».
H θεωρία της γιγαντιαίας σύγκρουσης που δημιούργησε τα «δύο φεγγάρια»,
προτάθηκε αρχικά στα μέσα της δεκαετίας του 1970 αλλά από εκείνη την εποχή και
μετά οι ενδείξεις που φαίνεται να την επαληθεύουν είναι ολοένα και
περισσότερες. Κάποιοι μάλιστα επιστήμονες πιστεύουν πως δεν υπήρξε μια μόνο
σύγκρουση, αλλά είχαν προηγηθεί και άλλες μικρότερες που επέτρεψαν στον
πλανήτη να αποκτήσει το τελικό του μέγεθος. Οι ίδιοι ειδικοί πλέον πιστεύουν
ότι ένα τόσο καταστροφικό γεγονός – αλλά και σωτήριο για την δημιουργία και
διατήρηση της ζωής στη Γη – δεν είναι εύκολο να ξανασυμβεί στο ορατό μέλλον.
Παραμένει μυστήριο το εσωτερικό της Γης
H ακτίνα του πυρήνα υπολογίζεται ότι φθάνει σε μήκος περίπου τα 3.500
χιλιόμετρα και αποτελείται από σίδηρο και νικέλιο. Ο εσώτερος πυρήνας μάλιστα,
που λέγεται πως έχει στερεά μορφή, υπολογίζεται ότι έχει θερμοκρασία γύρω
στους 7.200 βαθμούς Κελσίου, που είναι μεγαλύτερη απο εκείνη που επικρατεί
στην επιφάνεια του Ήλιου. H ακτίνα του εσώτερου πυρήνα φθάνει τα 1.228
χιλιόμετρα. Γύρω από τον πυρήνα υπάρχει ο εξώτερος πυρήνας, ο οποίος βρίσκεται
σε ρευστή κατάσταση και το πάχος του φθάνει τα 2.260 χιλιόμετρα. Οι
επιστήμονες που υποστηρίζουν την θεωρία της γιγαντιαίας σύγκρουσης, λένε πως ο
σίδηρος και το νικέλιο που κυριαρχούν στον εσώτερο και τον εξώτερο πυρήνα,
είναι τα υλικά που αναμείχθηκαν με τα πετρώματα της Γης όταν ένα τεράστιο
ουράνιο σώμα προσέκρουσε στον πλανήτη μας. H αλήθεια πάντως είναι ότι οι
γνώσεις των επιστημόνων αναφορικά με το τι κρύβεται στα έγκατα της Γης είναι
σημαντικά περιορισμένη. Παρά το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια έχουμε
αποκτήσει αξιοσημείωτες γνώσεις για το ηλιακό μας σύστημα, αλλά και το Σύμπαν
γενικότερα, το εσωτερικό της Γης παραμένει ένα μυστήριο καθώς είναι απρόσιτο
από τον άνθρωπο.
Επιμέλεια: Στέφανος Κρίκκης, Εύη Ελευθεριάδου
















