«Σημαδεύουν»… μανιτάρια!

«Το πρόβλημα δεν είναι με τους ανθρώπους που δεν ξέρουν καθόλου να
ξεχωρίζουν τα μανιτάρια, αλλά με κείνους που κάτι τους έχουν δείξει και κάτι
ξέρουν, άρα μπαίνουν στη διαδικασία να μαζέψουν. Αυτό μπορεί να αποδειχθεί
εξαιρετικά επικίνδυνο».

«Μοιραζόμαστε τις γνώσεις για την επιλογή του ασφαλούς προς κατανάλωση μανιταριού, αποφεύγουμε ωστόσο να λέμε σε ποιες περιοχές εξορμούμε για να μην καταστραφούν οι βιότοποι» λέει ο Στέργιος Μίχας, που είναι πρόεδρος του Ομίλου Φίλων του Δάσους και της Μυκητοχλωρίδας Λάρισας

Ο Στέργιος Μίχας είναι είναι πρόεδρος του Ομίλου Φίλων του Δάσους και της
Μυκητοχλωρίδας Λάρισας. Οι κυνηγοί μανιταριών – όπως χαρακτηρίζουν τους
εαυτούς τους – είναι εκατοντάδες στη Λάρισα, αφού η περιοχή τους έχει πληθώρα
βρώσιμων μανιταριών. Κάποιοι από αυτούς, μάλιστα, δημιούργησαν πρόσφατα τον
Όμιλο και πλέον στις εξορμήσεις τους συνοδεύονται από εκείνους που θέλουν να
μάθουν να ξεχωρίζουν τα φαγώσιμα από τα δηλητηριώδη μανιτάρια, υπόθεση
ιδιαίτερα δύσκολη όπως τονίζουν.

Τα μέλη του Ομίλου μπορεί να μοιράζονται τις γνώσεις τους για την επιλογή του
ασφαλούς προς κατανάλωση μανιταριού, αποφεύγουν ωστόσο να λένε ακριβώς σε
ποιες περιοχές εξορμούν για τη συλλογή τους. Όπως εξηγεί ο κ. Μίχας, υπάρχει
κίνδυνος να καταστραφούν οι βιότοποι όπου φύονται τα μανιτάρια, αν γίνουν
ευρύτερα γνωστοί. Επιπλέον, όσοι μετέχουν στις εξορμήσεις είναι
προετοιμασμένοι για πολύωρη πεζοπορία μέσα στα δάση, στον Όλυμπο, τον Κίσσαβο,
το Μαυροβούνι, τον Τάταρο και τα Αντιχάσια. «Δεν είναι εύκολη υπόθεση, αφού
πρέπει να ξέρει κανείς πολύ καλά τις περιοχές για να μην κινδυνεύσει να χαθεί
μέσα στο δάσος», επισημαίνει.

Ωραιότατοι μεζέδες

Ό,τι μαζεύουν στα σακουλάκια τους – μπαίνουν χωριστά τα είδη των μανιταριών
που συλλέγονται – καταλήγει συνήθως στο κοινό τραπέζι με το οποίο
ολοκληρώνεται η εξόρμηση. Τα μανιτάρια, λένε, είναι ωραιότατοι μεζέδες που
μαγειρεύονται με πολλούς διαφορετικούς τρόπους: ψήνονται στα κάρβουνα,
τηγανίζονται, γίνονται γιαχνί ή σούπα, ή τρώγονται ωμά σε σαλάτες.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, μάλιστα, η Ελλάδα είναι ένας από τους πιο πλούσιους
μανιταρότοπους σε όλη την Ευρώπη, ενώ δεν υπάρχουν ακριβή στοιχεία για το
πλήθος των άγριων μανιταριών που απαντώνται στα ελληνικά δάση. Σε όλο τον
κόσμο έχουν καταγραφεί περίπου 8.000 είδη άγριων μανιταριών, εδώδιμων και μη,
από τα οποία περίπου 2.500 είδη φύονται και στην Ελλάδα. Περισσότερα από 400
είδη ευδοκιμούν στη Θεσσαλία.

Φυτά και μύκητες

Τα μανιτάρια, σύμφωνα με τους επιστήμονες, είναι ο καρπός μιας ειδικής σχέσης
που έχει αναπτυχθεί στη φύση, μεταξύ φυτών και μυκήτων. Στην πραγματικότητα,
δεν είναι ούτε φυτά ούτε ζώα, αλλά ένα ξεχωριστό κεφάλαιο στη φύση. «Αν δεν
υπήρχαν οι μύκητες για να αποδομούν τη νεκρή ύλη, η Γη και τα δάση θα ήταν
ένας απέραντος σκουπιδότοπος» επισημαίνει ο Ζαχαρίας Αθανασίου, καθηγητής στο
Τμήμα Δασοπονίας των TEI Λάρισας – Παράρτημα Καρδίτσας. Για τον λόγο αυτό
μάλιστα, όπως λέει, η «ληστρική» συλλογή μανιταριών μπορεί να δημιουργήσει
προβλήματα στο οικοσύστημα μιας περιοχής. «Οι ποσότητες που μαζεύουμε από κάθε
συστάδα είναι περιορισμένες. Δεν μπορείς να μαζεύεις περισσότερα μανιτάρια,
παρά όσα θα καταναλωθούν ως ορεκτικά σε ένα – δύο γεύματα. Εξάλλου, δεν
αντέχουν περισσότερο, ακόμη και κατεψυγμένα», λέει ο κ. Αθανασίου. Εκτός από
τον άνθρωπο, οι καλύτεροι αναζητητές άγριων μανιταριών είναι τα βελγικά
ποιμενικά σκυλιά και τα γουρούνια.

ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΝΟΝΕΣ

Όσοι δεν ξέρουν να μη μαζεύουν

«ΦΑΕ XOPTA όσα βρεις και μανιτάρια όσα ξέρεις». Αυτή η παροιμία
αποτελεί ταυτόχρονα και σύνθημα των κυνηγών μανιταριών της Λάρισας. Οι ίδιοι
αποτρέπουν από το μάζεμα όσους δεν ξέρουν καθόλου ή ξέρουν έστω λίγα πράγματα
για τα μανιτάρια. Όπως εξηγούν, δεν υπάρχουν εμπειρικοί κανόνες που
εξασφαλίζουν απόλυτα ότι είναι ασφαλές να καταναλώσει κάποιος το μανιτάρι που
έχει μπροστά του. «Ακόμη και η παραμικρή αμφιβολία να υπάρχει, τότε το
μανιτάρι πρέπει να πετιέται», επισημαίνουν. Άλλωστε, υπάρχουν μανιτάρια που
μπορεί να καταναλωθούν ασφαλώς τα οποία έχουν εξαιρετική ομοιότητα με άλλα που
περιέχουν ισχυρές τοξικές ουσίες και μπορεί να προκαλέσουν σοβαρές βλάβες ή
ακόμη και τον θάνατο. Μόλις πριν από είκοσι μέρες, ένα τετράχρονο αγόρι
υποβλήθηκε σε μεταμόσχευση ήπατος ύστερα από δηλητηρίαση από μανιτάρι της
οικογένειας των αμανιτών.