Kυνηγοί των σκουπιδιών

H γιορτή των Ευχαριστιών πέρασε, αλλά η περίοδος για τα ξέφρενα
χριστουγεννιάτικα ψώνια άρχισε ήδη στις ΗΠΑ. Χαράς ευαγγέλια για τους
«εξερευνητές» των σκουπιδιών, που στην Αμερική ονομάζονται «φρίγκαν».

«Εξερευνητές» σκουπιδιών. Δεν πρόκειται για σύγχρονους «αθλίους», αλλά για παιδιά της μεσαίας τάξης που έχουν επιλέξει έναν εναλλακτικό τρόπο ζωής

Γιατί η μεσαία τάξη σκαλίζει στα σκουπίδια; Οι αντικαπιταλιστές «φρίγκαν» (το
όνομά τους προέρχεται από το «free», που πάει να πει ελεύθερος, και από το
«vegan», που δηλώνει τους ακραίους χορτοφάγους οι οποίοι δεν τρώνε κανένα
ζωικής προέλευσης προϊόν) τόσο πολύ αποστρέφονται τη σπατάλη της σύγχρονης
καταναλωτικής κοινωνίας, που προσπαθούν να ζουν με τα απομεινάρια, αναζητώντας
τα στους σκουπιδοτενεκέδες των σούπερ μάρκετ. «Είναι διασκεδαστικό, είναι
συναρπαστικό», λέει η Τζάνετ Κάλις, καθηγήτρια Γυμνασίου στη Νέα Υόρκη. «Και
σε γεμίζει περισσότερο από το να πηγαίνεις και να ψωνίζεις».

Ηθική διατροφή

Από έρευνα που έγινε το 1997 από το αμερικανικό υπουργείο Γεωργίας
υπολογίζεται ότι οι ΗΠΑ πετούν κάθε χρόνο περίπου 43 δισεκατομμύρια κιλά
τροφίμων. Αυτό αντιστοιχεί στο 27% της αμερικανικής παραγωγής (αν και δεκαετής
έρευνα του Τίμοθι Τζόουνς, από το Πανεπιστήμιο της Αριζόνας, ανεβάζει στο 50%
αυτό το ποσοστό). «Το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα είναι ότι οι Αμερικανοί έχουν
χάσει το νόημα της τροφής», λέει ο Τζόουνς. «Έχουμε χάσει κάθε επαφή με τις
διαδικασίες που φέρνουν τις τροφές στο τραπέζι μας».

Οι «φρίγκαν», που έχουν ονομάσει τη φιλοσοφία τους «ηθική διατροφή»,
υποστηρίζουν ότι ο καπιταλισμός και η μαζική παραγωγή εκμεταλλεύονται τους
εργαζομένους, τα ζώα και το περιβάλλον. Ο Άνταμ Γουάισμαν, ακτιβιστής των
«φρίγκαν», λέει ότι το κίνημα του «φριγκανισμού» ξεπήδησε από μια παραλλαγή
των «χίπις» της δεκαετίας του 1960, αλλά έχει συγγένεια και με τους «χόμπο»,
τους περιπλανώμενους εργαζόμενους της εποχής του Μεγάλου Κραχ, που ταξίδευαν
απ’ άκρη σ’ άκρη της Αμερικής σκαρφαλώνοντας κρυφά σε τρένα. «Λυπάμαι για τους
ανθρώπους που δεν έχουν καταλάβει αυτό τον τρόπο ζωής», εξηγεί ο Γουάισμαν.
«Είμαι σε θέση να κάνω μακροχρόνιες διακοπές, να έχω κάθε λογής καταναλωτικά
αγαθά και να τρώω πραγματικά υγιεινές και θαυμάσιες τροφές. Δεν υπάρχουν όρια
για μας. Έχουμε βρει στα σκουπίδια τηλεοράσεις με επίπεδες οθόνες και στέρεο.
Έχω φτιάξει την γκαρνταρόμπα μου. Τα περυσινά σινιέ ρούχα φέτος τα πετάνε
επειδή δεν είναι πια στη μόδα. Έτσι φοράω κι εγώ πολλά σινιέ ρούχα».

Αντί για ψώνια!

Οι «φρίγκαν» συχνά κάνουν ομαδικές «καταδύσεις» στα σκουπίδια των σούπερ
μάρκετ και των εστιατορίων. Στην ιστοσελίδα τους στο Ίντερνετ δημοσιεύουν έναν
κατάλογο με τα καταστήματα που προσφέρονται ιδιαίτερα για «κυνήγι» σκουπιδιών.
«Το ψάξιμο των σκουπιδιών δεν σου παίρνει χρόνο», λέει η Μάντλιν Νέλσον, πρώην
στέλεχος σε αλυσίδα βιβλιοπωλείων της Νέας Υόρκης. «Πηγαίνω δυο φορές την
εβδομάδα. Τόσες θα πήγαινα και για ψώνια».

H μεγάλη σπατάλη

* Το αμερικανικό υπουργείο Γεωργίας υπολογίζει ότι το 27% της συνολικής
παραγωγής τροφίμων της χώρας πετάγεται στα σκουπίδια.

* Ο Τίμοθι Τζόουνς, που έκανε δεκαετή έρευνα για το θέμα στο
Πανεπιστήμιο της Αριζόνας, ανεβάζει αυτό το ποσοστό στο 50%.

* Ένα τυπικό νοικοκυριό πετάει στα σκουπίδια το 14% των τροφίμων που
αγοράζει.

* Στο 15% αυτής της ποσότητας περιλαμβάνονται προϊόντα που δεν
καταναλώνονται, μολονότι δεν έχει παρέλθει η ημερομηνία λήξεως.

* Μία μέση τετραμελής αμερικανική οικογένεια πετάει κάθε χρόνο στα
σκουπίδια κρέατα, φρούτα, λαχανικά και δημητριακά αξίας 590 δολαρίων.

©The Times, 2005

LINK:

* http://freegan.info/

Επιμέλεια: Ρούσσος Βρανάς