Tα 10 χάδια στη φοροδιαφυγή

Σε φορολογικό κραχ έχει οδηγηθεί η κυβέρνηση, εξαιτίας πλήθους χαριστικών
πράξεων υπέρ των φοροφυγάδων και της εμφανούς πια αποδιοργάνωσης του
μηχανισμού είσπραξης των φόρων. Συνδυασμός πράξεων και πολιτικών διαμόρφωσε
ατμόσφαιρα φοροαποφυγής, φοροδιαφυγής και υπερανάπτυξης των δραστηριοτήτων της
παραοικονομίας και του λαθρεμπορίου.

H κυβέρνηση, με δική της ευθύνη έχασε ένα ισχυρό εργαλείο πολιτικής και τώρα αντί να φροντίσει για την αναγέννησή του επιχειρεί την υποκατάστασή του μέσω της τιτλοποίησης, μέσω δηλαδή ενός ατελούς μηχανισμού ο οποίος θα αποδώσει – αν αποδώσει – προσωρινά. Θα απαιτηθεί μεγάλη προσπάθεια και πολύ σκληρά μέτρα για να εξασφαλισθεί και πάλι αποτελεσματικότητα στον μηχανισμό συλλογής των φόρων.

Όσο και αν ηθικολογεί ο Πρωθυπουργός, όσο και αν ομνύουν οι υπουργοί του στις
αρχές της διαφάνειας και του δημοσίου συμφέροντος, οι πράξεις τους κινούνται
σε εντελώς διαφορετική κατεύθυνση. Τα τελευταία δύο χρόνια τα έσοδα από την
έμμεση φορολογία υποχώρησαν σημαντικά.

Παρά την αύξηση του ΦΠΑ…

Όπως κατέγραψε ο πρώην υπουργός Οικονομίας κ. Νικ. Χριστοδουλάκης τα έσοδα από
τους έμμεσους φόρους την τελευταία εικοσαετία κινούνται μεταξύ 14% και 15% του
ΑΕΠ. Αυτή η σταθερά ανετράπη στην τρέχουσα νεοδημοκρατική διετία. Από το 14,9%
του ΑΕΠ το 2003 έπεσαν στο 13,7% το 2004 και σε 13,1% το 2005. H απώλεια
μεταξύ 2003 και 2004 είναι της τάξεως του 1,2% του ΑΕΠ, ενώ απωλέσθη άλλο 0,6%
φέτος. Υποχώρησαν δηλαδή κατά 1,8% του ΑΕΠ σε σχέση με το 2003. Αν μάλιστα
συνυπολογισθεί η φετινή αύξηση των συντελεστών του ΦΠΑ, από την οποία λογικώς
θα έπρεπε να εισρεύσει στα δημόσια ταμεία πρόσθετο 0,7%, τότε η απώλεια
ανέρχεται φέτος στο 2,5% του ΑΕΠ σε σχέση με τα έσοδα του 2003. Βάσει των
παραπάνω στοιχείων σωρευτικά στη διετία 2004-2005 το Δημόσιο έχασε περίπου 6,5
δισ. ευρώ από την έμμεση φορολογία. Ποσό που εξηγεί τη σημερινή δημοσιονομική
αδυναμία.

6,5 δισ. ευρώ έχασε το κράτος

H ΜΕΓΑΛΗ ΕΥΘΥΝΗ της κυβέρνησης έγκειται στο γεγονός ότι με πράξεις και
συγκεκριμένες ρυθμίσεις συνέβαλε τα μέγιστα τόσο στην αποδιοργάνωση του
φοροελεγκτικού μηχανισμού όσο και στη δημιουργία κλίματος και ατμόσφαιρας
φοροδιαφυγής στην οικονομία.

Συγκεκριμένα αναφέρονται οι ακόλουθες υπέρ της φοροδιαφυγής ρυθμίσεις και
πράξεις:

1. Με τον νόμο 3259/ 2004 (ΦΕΚ 149 /4-8-2004 ) προβλέφθηκε η περαίωση
εκκρεμών φορολογικών υποθέσεων και η ρύθμιση ληξιπρόθεσμων χρεών. Με το άρθρο
2 του παραπάνω νόμου υπήχθησαν στη ρύθμιση και χρέη από ποινές και πρόστιμα τα
οποία είχαν επιβληθεί για έκδοση ή λήψη πλαστών ή εικονικών τιμολογίων και
λοιπών φορολογικών στοιχείων με σκοπό την απόκρυψη φορολογητέας ύλης.
Ουσιαστικά υπήχθησαν στη ρύθμιση χρέη από επιβληθείσες ποινές και πρόστιμα για
δικαιολόγηση «μαύρου χρήματος»’.

2. Με τον ίδιο νόμο στο άρθρο 14 προβλέφθηκε η αναστολή
προσωποκράτησης και η διακοπή άσκηση ποινικής δίωξης, η οποία προβλεπόταν για
τους εκδότες πλαστών και εικονικών τιμολογίων από το 1990 με τον νόμο 1882.
Ουσιαστικά όσοι υπάγονταν στη ρύθμιση εξασφάλιζαν διακοπή εκτέλεσης της ποινής
ή αναστολή της δίωξης.

3. Με τον νόμο 3296/2004 (ΦΕΚ 253 14-12-2004) υπήρξε ειδική διάταξη με
την οποία προβλεπόταν ότι τα λογιστικά βιβλία δεν κρίνονται ανεπαρκή σε
περίπτωση ανωτέρας βίας. Και ως τέτοιες περιγράφηκαν οι σεισμοί, οι θεομηνίες
και οι… πυρκαγιές. Με τα δύο πρώτα ουδείς έχει αντίρρηση, αλλά η πυρκαγιά
στις επιχειρήσεις και δη οι εμπρησμοί διά φορολογικούς λόγους δεν είναι σπάνιο
φαινόμενο στην πατρίδα μας. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύουν ότι η
συγκεκριμένη ρύθμιση είναι φωτογραφική για συγκεκριμένους «φορολογικούς»
εμπρησμούς στη Βόρεια Ελλάδα.

4. Με τον ίδιο νόμο και ειδικότερα με το άρθρο 25 αμνηστεύτηκαν οι
συμβεβλημένοι με το Δημόσιο γιατροί, φαρμακοποιοί, καθώς και τα διατηρούντα
συμβατική σχέση με το Δημόσιο διαγνωστικά κέντρα, που αποδεδειγμένα διέπραξαν
το αδίκημα της φοροδιαφυγής. Με τη συγκεκριμένη διάταξη όσοι είχαν διαπράξει
αδικήματα φοροδιαφυγής και το Δημόσιο είχε διακόψει τις σχετικές συμβάσεις
συνεργασίας αμνηστεύτηκαν και οι διακοπείσες συμβάσεις ετέθησαν εκ νέου σε
ισχύ. Δηλαδή το κράτος αποδέχθηκε να συνεργασθεί ξανά με όσους αποδεδειγμένα
το έκλεβαν.

5. Με το άρθρο 27 «περί διασφάλισης των συμφερόντων του Δημοσίου» και
πάλι του νόμου 3296/ 2004, το υπουργείο Οικονομικών απάλλαξε από τις ειδικές
κυρώσεις, όπως αυτές της άρσης του τραπεζικού απορρήτου και της δέσμευσης
περιουσιακών στοιχείων, τους αποδέκτες πλαστών και εικονικών τιμολογίων αξίας
μέχρι 300.000 ευρώ. Το προηγούμενο όριο ήταν για τιμολόγια αξίας μέχρι 150.000
ευρώ.

6. Επίσης με τον ίδιο νόμο απάλλαξε τους χρήστες πλαστών και εικονικών
τιμολογίων από τον κίνδυνο άσκησης ποινικής δίωξης. Ειδικά το συγκεκριμένο
μέτρο επέτρεψε την υπεράνθηση της χρήσης των πλαστών και εικονικών τιμολογίων.

7. Το υπουργείο Οικονομικών επίσης επανέφερε τη διαδικασία του
εξωλογιστικού προσδιορισμού με βάση τις αγορές για τις μικρές επιχειρήσεις με
ετήσιο τζίρο μέχρι 300.000 ευρώ. Το μέτρο εκμεταλλεύθηκαν οι περισσότεροι των
επιτηδευματιών και ελευθέρων επαγγελματιών, οι οποίοι και προσάρμοσαν τα έσοδά
τους σ’ αυτό το ύψος, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τα φορολογικά έσοδα.

8. Με το άρθρο 38 του νόμου 3259/2004 προβλέφθηκε ο επαναπατρισμός των
κεφαλαίων. H σχετική υπουργική απόφαση διευκρίνιζε ότι «δεν ενδιαφέρει ούτε ο
τόπος, ούτε ο τρόπος απόκτησης των κεφαλαίων». Και επιπλέον με την παράγραφο 4
του ίδιου άρθρου προβλεπόταν ότι οι τράπεζες και οι ΔΟΥ οφείλουν να τηρούν το
φορολογικό και τραπεζικό απόρρητο των ενδιαφερομένων. Επρόκειτο για ένα ακόμη
σήμα και μάλιστα ισχυρό προς τον κύκλο της παραοικονομίας και αυτών ακόμη των
παράνομων και εγκληματικών πράξεων.

9. Το άνοιγμα των «τρύπιων» Τελωνείων Δοϊράνης και Νίκης για τον
εκτελωνισμό προϊόντων καπνού και πετρελαίου. Εκείνη η πράξη που τελεί ακόμη εν
ισχύι, παρά την αποπομπή Ρεγκούζα και τις υποσχέσεις του νέου υφυπουργού
Οικονομικών κ. Μπέζα, πρέπει να προκάλεσε απίστευτες απώλειες για το Ελληνικό
Δημόσιο.

10. H κατάργηση των τοπικών ελεγκτικών κέντρων και η ανάθεση
αρμοδιότητας των ελέγχων στις Εφορίες. Το συγκεκριμένο μέτρο αποδιοργάνωσε
πλήρως τον ελεγκτικό ιστό και επί ένα χρόνο ουσιαστικά είχαν σταματήσει οι
έλεγχοι. Αντιστοίχως το ίδιο συνέβη και με το ΣΔΟΕ, ενώ μεγάλη ήταν η ζημία
από την μακρά διαδικασία αντικατάστασης των προϊσταμένων στις Εφορίες και στα
Τελωνεία και βεβαίως από τις επιλογές, οι οποίες δεν ήταν αξιοκρατικές, αλλά
στη βάση κομματικών και συντεχνιακών κριτηρίων. H αδυναμία τους έγινε εμφανής
και επιβεβαιώθηκε από το ύψος των φόρων που βεβαίωσαν στη διάρκεια του 2004
και του 2005. Μια απλή σύγκριση των βεβαιωθέντων φόρων το 2003 και το 2005
είναι αρκετή να αποδείξει την κατάρρευση του φοροελεγκτικού μηχανισμού.

ΟΛΑ TA ΠΑΡΑΠΑΝΩ συνέβαλαν τα μέγιστα στην εκδήλωση του φορολογικού
κραχ, που άπαντες διαπιστώνουν σήμερα. Τέτοια κρίση στον φοροελεγκτικό
μηχανισμό έχει να εμφανισθεί από το 1989. Τότε, σε εκείνη την ανώμαλη και
ιδιαίτερη πολιτική συγκυρία, τα έσοδα από την έμμεση φορολογία είχαν πέσει στο
12,8% του ΑΕΠ, ως αποτέλεσμα χαριστικών ρυθμίσεων και χαλάρωσης του
φοροεισπρακτικού μηχανισμού. Όπως τότε, έτσι και τώρα, συμβαίνουν τα ίδια
ακριβώς. Τα ίδια εργαλεία, οι αυτές χαριστικές πράξεις, το κλίμα αμνήστευσης
των φοροφυγάδων, οδήγησαν τον φοροελεγκτικό μηχανισμό σε κατάρρευση.