Δρόμοι

Πολυπολιτισμικότητα…

… Εκτός από δύσμορφη και κακόηχη, είναι μια λέξη που δεν επιδέχεται κριτική.
Όποιος την αποτολμήσει κινδυνεύει να μείνει με τη ρετσινιά του «δεξιού», του
«αντιδραστικού». Κανονικά, ιστορικά, θα έπρεπε να ισχύει το ανάποδο.

Ο ξαφνικός…

… έρωτας της Αριστεράς με την πολυπολιτισμικότητα μοιάζει με προδοσία των
αρχών του Διαφωτισμού, που είχε αχρωματοψία μπροστά στις διαφορές των ανθρώπων
και πίστευε στην οικουμενικότητα. Οι συντηρητικοί ήταν κάποτε εκείνοι που
απέδιδαν μεγαλύτερη σημασία στον τόπο, την παράδοση και τον πολιτισμό. Πιστοί
στις αρχές του Διαφωτισμού, οι αριστεροί πίστευαν στην παγκόσμια αδελφοσύνη.
Σήμερα, η πολυπολιτισμικότητα διαιρεί τους πληθυσμούς σε ομάδες ανταγωνιστικών
εθνοτήτων, που αισθάνονται πως δεν έχουν κανένα κοινό σημείο μεταξύ τους. Οι
σύγχρονοι προοδευτικοί που πλέκουν εγκώμια στη διαφορετικότητα, λέει ο
συγγραφέας Πάτρικ Γουέστ, συχνά δυσκολεύονται να αντιληφθούν πως η
διαφορετικότητα και η αλληλεγγύη – και τα δύο «σημαίες» της Αριστεράς – μπορεί
να είναι δύο ανταγωνιστικά πράγματα. Το παράξενο είναι πως πολλοί που θεωρούν
τον εαυτό τους κληρονόμο της ορθολογικής παράδοσης του Διαφωτισμού και που
αυτοαποκαλούνται προοδευτικοί, γίνονται όχι μονάχα απολογητές των εθνοτικών
διαχωρισμών, αλλά και υπερασπιστές της οργανωμένης θρησκείας και του
ανορθολογισμού, στην προσπάθειά τους να κρατήσουν ψηλά τη σημαία της
διαφορετικότητας.

Στο ζήτημα…

… που είχε προκύψει στη Γαλλία με την ισλαμική ενδυμασία, ο αριστερός
δήμαρχος του Λονδίνου Κεν Λίβινγκστον είχε πει πως η Βρετανία δεν θα
ακολουθήσει ποτέ το γαλλικό παράδειγμα και δεν πρόκειται να απαγορεύσει τις
μαντίλες στα σχολεία. Τι απέγινε η καχυποψία της Αριστεράς για την οργανωμένη
θρησκεία; Τι απέγινε η ιδέα πως οι θρησκευτικές πεποιθήσεις είναι ιδιωτική
υπόθεση καθενός και όχι δημόσια υπόθεση; Την ίδια ώρα που πολλοί από τη Δεξιά
έρχονται να αγκαλιάσουν τις οικουμενικές ιδέες του Διαφωτισμού, πολλοί από την
Αριστερά κινούνται προς την αντίθετη κατεύθυνση. Πριν από έναν χρόνο, ο Κεν
Λίβινγκστον δεν είχε κανένα πρόβλημα να καλέσει στο δημαρχείο του έναν
εξτρεμιστή μουσουλμάνο κληρικό που διακήρυττε πως οι γυναίκες που πέφτουν
θύματα βιασμού φταίνε εν μέρει και οι ίδιες, πως οι άνδρες θα πρέπει να
επιτρέπεται να δέρνουν τις γυναίκες τους και πως οι ομοφυλόφιλοι θα πρέπει να
λιθοβολούνται μέχρι θανάτου ή να παραδίδονται στην πυρά.

Για τους αριστερούς…

… που στον αγώνα τους για να δημιουργηθεί μια κοινωνία με περισσότερη
ισότητα έβλεπαν πάντα τους ανθρώπους χωρισμένους μόνο σε τάξεις, το να δοξάζει
κανείς σήμερα τις εθνοτικές και πολιτισμικές διαφορές κανονικά θα έπρεπε να
ισοδυναμεί με προδοσία. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς αριστερός για να μπορεί
να αντιληφθεί πως ο καλύτερος τρόπος για να σέβεται τις διαφορές και τις
ιδιαιτερότητες των ανθρώπων δεν είναι να τις τονίζει, αλλά να τις αφήνει να
περνούν απαρατήρητες.