Στο απόλυτο κενό ο άνθρωπος γερνάει!

Στις συνθήκες μηδενικής βαρύτητας ο εγκέφαλος χάνει εύκολα τον προσανατολισμό του. Για να μη χαθούν οι αστροναύτες όταν βγαίνουν για περίπατο στο Διάστημα, δένονται με καλώδιο που συνδέεται με το διαστημικό λεωφορείο

H έλλειψη βαρύτητας στο Διάστημα προκαλεί σύγχυση στον ανθρώπινο οργανισμό-
Μέσα στον διεθνή διαστημικό σταθμό και στο διαστημικό λεωφορείο ή έξω, στους
διαστημικούς περιπάτους που γίνονται για επιδιορθώσεις, οι αστροναύτες πρέπει
να προσαρμοστούν σε συνθήκες ξένες και συχνά εχθρικές προς αυτούς-

Στο εσωτερικό του διαστημικού λεωφορείου η κατάσταση ελέγχεται σχετικά
ευκολότερα· όταν όμως οι αστροναύτες βγαίνουν στο κενό, στο Διάστημα για να
αποκαταστήσουν τεχνικές βλάβες, όπως συνέβη στην αποστολή του Ντισκάβερι, τα
πράγματα μπορεί να πάρουν επικίνδυνη τροπή- Ο ανθρώπινος εγκέφαλος δεν
αναγνωρίζει εύκολα τη σωστή κατεύθυνση, αποπροσανατολίζεται, ενώ δυσκολεύεται
να ελέγξει πλήρως το σώμα· εκείνες τις στιγμές δηλαδή ο αστροναύτης βρίσκεται
σε σύγχυση! Λόγω της μηδενικής βαρύτητας βέβαια, δεν υπάρχει αντίσταση και η
κίνηση του σώματος είναι πιο εύκολη απ’ ό,τι στη Γη, ενώ τα αντικείμενα είναι
ελαφριά σαν πούπουλα!

Στη διάρκεια του περιπάτου, οι αστροναύτες είναι δεμένοι με καλώδιο που
συνδέεται με το διαστημικό λεωφορείο για λόγους ασφαλείας- Κάποιες φορές όμως,
αυτό δεν είναι δυνατόν- Ο Τζο Άλεν, αστροναύτης της NASA από το 1967 μέχρι το
1984, είναι ένας από τους ελάχιστους ανθρώπους που έχουν περπατήσει στο
Διάστημα ολομόναχοι, χωρίς το καλώδιο- Πριν από 21 χρόνια, ο Άλεν πέρασε οκτώ
ολόκληρες ώρες αιωρούμενος στο απόλυτο κενό- Καθισμένος σε έναν «θρόνο», στο
μηχάνημα κίνησης, που χρησιμοποίησε ο Αμερικανός αστροναύτης για να διανύσει
τα 100 μέτρα που τον χώριζαν από έναν δορυφόρο που είχε αποκλίνει από την
τροχιά του και χρειαζόταν μια απλή ώθηση για να επανέλθει στη σωστή πορεία!

Το μηχάνημα περιστροφής ήταν δεμένο στη διαστημική στολή και ο Άλεν το
κατηύθυνε με τη βοήθεια ενός μοχλού- H μόνη του επαφή με την— Ανθρωπότητα
ήταν μέσω του ασυρμάτου! Από μακριά τον παρακολουθούσε ο συνάδελφός του,
δεμένος με καλώδιο- Τον περίμενε να— σπρώξει τον δορυφόρο ­ βάρους ενάμιση
τόνου στην επιφάνεια της Γης, αλλά μηδενικού έξω από την Ατμόσφαιρά της και
μεγέθους όσο ένα— «κατσαριδάκι» Φολκσβάγκεν ­ προς τη μεριά του, ώστε να τον
φέρουν μέσα στο διαστημικό λεωφορείο και να τον ξαναθέσουν σε τροχιά- H
δύσκολη αποστολή στέφθηκε εν τέλει με απόλυτη επιτυχία!

Πριν από λίγο καιρό ο Αμερικανός αστροναύτης είχε βρεθεί στην Ελλάδα και
περιέγραψε στα «NEA» τη μοναδική του εμπειρία: «Αυτές τις οκτώ ώρες,
περπατώντας στο χάος, “ζεις σε ένα όνειρο”- Βλέπεις τα πάντα- Δεν ακούς
τίποτα, εκτός από την ανάσα σου και τους συναδέλφους σου που σε παρακολουθούν-
Δεν μπορείς όμως να αγγίξεις το πρόσωπό σου- Ιδρώνεις, οι σταγόνες κυλούν στο
μέτωπό σου, μπαίνουν στα μάτια, σε τσούζουν- Δακρύζεις, αλλά δεν μπορείς να
κάνεις τίποτα», λέει ο Άλεν- «Μόνο υπομονή»-

Για να λύσουν μικρά πρακτικά προβλήματα, που στο Διάστημα παίρνουν άλλες
διαστάσεις, οι κατασκευαστές των στολών έχουν βρει απλές λύσεις- «Φανταστείτε
ότι βρίσκεστε σ’ έναν περίπατο στο Διάστημα στο εσωτερικό ενός ογκώδους
διαστημικού σκαφάνδρου (το οποίο φοριέται μόνο στις εξωτερικές εργασίες) και
θαυμάζετε το όμορφο θέαμα της Γης από τη μια πλευρά και του γεμάτου με άστρα
σκοτεινού ουρανού από την άλλη», λέει ο κ- Διονύσιος Σιμόπουλος, διευθυντής
στο Ευγενίδειο Πλανητάριο- «Και ξαφνικά, αρχίζει να σας “τρώει” η μύτη σας-
Έχετε αναλογισθεί τι κάνουν τότε οι αστροναύτες; Ξύνουν τη μύτη τους πάνω σε
μια ειδική προεξοχή με ανώμαλη επιφάνεια, που βρίσκεται προσκολλημένη στην
εσωτερική επιφάνεια της περικεφαλαίας τους- Το ίδιο κάνουν και για τα αυτιά»-

Στους χώρους διαβίωσης και εργασίας του διαστημικού λεωφορείου η θερμοκρασία
μπορεί να ρυθμιστεί από 16 έως 32 βαθμούς Κελσίου, ενώ η «ατμόσφαιρα» που
αναπνέουν έχει σχεδόν την ίδια περιεκτικότητα και πίεση που υπάρχει στην
επιφάνεια της θάλασσας (80% άζωτο, 20% οξυγόνο, με παρόμοια ατμοσφαιρική
πίεση)- Ειδικά φίλτρα καθαρίζουν συνεχώς τον αέρα από το διοξείδιο του
άνθρακα, την υπερβολική υγρασία και τις διάφορες δυσοσμίες, με αποτέλεσμα ο
αέρας που αναπνέουν οι αστροναύτες να είναι πιο καθαρός από τον γήινο-

Ψηλώνει το σώμα, μικραίνει η μέση

Οι περισσότεροι αστροναύτες αντιμετωπίζουν προβλήματα τις πρώτες ημέρες στο Διάστημα. Δεν μπορούν να ξεχωρίσουν την οροφή από το πάτωμα του διαστημοπλοίου, ενώ πολλοί υποφέρουν από ναυτία

H παραμονή στο Διάστημα έχει σημαντικές επιπτώσεις στον ανθρώπινο οργανισμό.
Χαρακτηριστικό είναι ότι το σώμα των αστροναυτών ψηλώνει κατά τρία έως πέντε
εκατοστά λόγω της επέκτασης των σπονδύλων τους. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει σε
όλους μας κάθε πρωί, οπότε το σώμα μας είναι κατά ένα έως ενάμισι εκατοστό
ψηλότερο απ’ ό,τι το βράδυ. Στο Διάστημα επίσης η μέση των αστροναυτών
μικραίνει κατά έξι με οκτώ εκατοστά, επειδή τα εσωτερικά όργανα μετακινούνται
προς το στήθος τους.

Τα χαρακτηριστικά του προσώπου των αστροναυτών για όσον χρόνο βρίσκονται στο
Διάστημα αλλάζουν σημαντικά· σε τέτοιο σημείο μάλιστα που να μην μπορούν να
αναγνωρίσουν στον καθρέφτη τον ίδιο τους τον εαυτό. «Τα μάτια τους λοξεύουν,
οι σακούλες κάτω από τα μάτια γίνονται πιο έντονες, οι φλέβες στον αυχένα και
στο μέτωπό τους διογκώνονται. Μερικά από τα εν λόγω συμπτώματα υποχωρούν
γρήγορα, αλλά οι διαφορές στο πρόσωπο παραμένουν αρκετά έντονες!».

Μενού 70 πιάτων!

Στο φαγητό, τα πράγματα δεν είναι καθόλου άσχημα! Παλιά, έτρωγαν αφυδατωμένα
φαγητά σε πλαστικές σακούλες στις οποίες προσέθεταν νερό ή μωρουδίστικες
τροφές σε σωληνάρια. Σήμερα η ποικιλία είναι μεγάλη και περιλαμβάνει από
γαρίδες μέχρι μπριζόλες! Σε ειδικούς φούρνους μικροκυμάτων, ένας αστροναύτης
μπορεί να προετοιμάσει μέσα σε πέντε λεπτά ένα πλούσιο γεύμα, επιλέγοντας
ανάμεσα σε 70 διαφορετικά είδη φαγητών και 20 είδη ποτών τα οποία
περιλαμβάνονται στα μενού.

LINK

Οι επιπτώσεις του Διαστήματος στο ανθρώπινο σώμα όπως περιγράφονται στην
ιστοσελίδα της NASA: http://spaceresearch.nasa.gov/fun­learning/body.html