Γιώργος Μανιώτης: «Για να δημιουργηθεί η δράση σε ένα μυθιστόρημα πρέπει να
έχει διαταραχθεί κάπου κάποτε μια ισορροπία και μια αρμονία. H δράση δεν είναι
τίποτε άλλο παρά η πορεία ηρώων και διαταραγμένων καταστάσεων, με στόχο να
κατακτηθεί ξανά η πρώτη αρμονία που έχει καταστραφεί...»


Οι ήρωες στα βιβλία σας είναι αποκυήματα φαντασίας; Ή μήπως υπαρκτοί;


Όλοι είναι υπαρκτοί. Τους αποταμιεύω στην τράπεζα της μνήμης, παρακολουθώ την
πορεία της ζωής τους. Κι όταν μου χρειάζονται για να συνθέσω, τους φέρνω στην
επιφάνεια και τους δίνω ζωή. Οι κοινοί τους τόποι είναι που δημιουργούν τις
συγκρούσεις, τη φόρτιση και τη δυναμική εξέλιξη της ιστορίας.


Πίσω από την επιφάνεια μοιάζουν εφιαλτικοί...


H έννοια του χαρακτήρα είναι αυτομάτως εφιαλτική. Έχει βγει από μια ισορροπία,
έχει σμιλευθεί και έχει δημιουργηθεί εφιαλτική φόρτιση. Ο χαρακτήρας γίνεται,
δεν υπάρχει. Και εμπεριέχει πόνο, προσπάθεια, εφιάλτη.


Έχει στοιχεία προσωπικά αυτό το παιχνίδι;


Επειδή προέρχομαι από το θέατρο, μπορώ και ενδύομαι όλους τους χαρακτήρες. Σαν
να φοράω κάθε φορά διαφορετικό γάντι. Όμως πάντα κινητήριος δύναμη είναι το
χέρι από κάτω. Για να ξεκλειδώσεις τη γνώση του κόσμου αρχίζεις από το
προσωπικό στοιχείο. Στο ανατομικό τραπέζι βάζεις πρώτα τον εαυτό σου. Κι
έπειτα αποκτάς γενική θέα και όλα σου γίνονται οικεία. Προσεγγίζεις λοιπόν
πάλι το προσωπικό μέσα από τη γενική θέα...


Ο Γιώργος Μανιώτης δεν αρνήθηκε να περάσει από «Σαράντα κύματα». Από σαράντα
ερωτήματα, δηλαδή, ανάλογα με εκείνα που θέτει στον αυτοδημιούργητο,
επιτυχημένο ήρωα του νέου του μυθιστορήματος ένας μυστηριώδης δημοσιογράφος.
Με ερωτήματα όπως «Σκηνές παραδείσιας ευτυχίας από την παιδική ηλικία που
έχουν μείνει ανεξίτηλες στη μνήμη σας;».


Στη δική μας συζήτηση δεν υπήρχε ο... μυστηριώδης. Υπήρχαν απλώς σαράντα
κύματα:


Πίσω από το παιχνίδι των ηρώων σας ελλοχεύει, με έναν τρόπο, πάντα το
ερωτικό στοιχείο. Γιατί δεν γράφετε ένα ερωτικό μυθιστόρημα;


Επειδή σκοπός μου πάντα είναι να περιγράψω αυτό που συμβαίνει γύρω μας, στην
πραγματικότητα. Έτσι και το στοιχείο του έρωτα περνά σαν τέτοιο που μου
ανταποδίδει η πραγματικότητα. Αν έκανα ένα ερωτικό μυθιστόρημα, σ' αυτό οι
ήρωες θα υπνοβατούσαν σ' ένα δικό τους όνειρο.


Αυτό είναι που εισπράττετε από την πραγματικότητα;


Είναι η ζωή μας τόσο πιεσμένη, τόσο ταχεία, τόσο συμπυκνωμένη, που πολλές
φορές δεν συμπίπτουν οι στιγμές των ανθρώπων για να αναπτυχθεί μια ωραία
ερωτική ιστορία. Υπάρχει μια γενική διαταραχή στους χρόνους. Επακόλουθο είναι
η δυσβάστακτη μοναξιά.


Μοναξιά... H ανάγνωση είναι μοναχική πράξη;


Φαίνεται μοναχική πράξη, αλλά όταν μπεις στο σύμπαν ενός βιβλίου είναι σαν να
γίνεσαι ξαφνικά μέντιουμ. Είναι μια πράξη βαθιάς επικοινωνίας, όπως και η
ακρόαση καλής μουσικής γιατί ενώνεσαι με όλα τα καλά ρεύματα του ανθρώπου.


Και ερωτική πράξη;


Είναι ερωτική όσο ερωτική είναι και η διάθεσή μας για την απόκτηση της γνώσης.
Τόσο ερωτική, που φτάνει στα όρια της δίψας.


Ακόμη κι αν το επίπεδο του βιβλίου είναι αυτό που λέμε χαμηλό;


Μερικές φορές κρατάμε αναμμένη τη μηχανή της ανάγνωσης και δεν θέλουμε να
τρέχουμε στις μεγάλες πίστες. Θέλουμε να ξεχνιόμαστε. Είναι ένας εφήμερος
έρωτας, όχι ένας ισόβιος, όπως όταν διαβάζεις ένα καλό βιβλίο. Εγώ π.χ.
διαβάζω περιοδικά αυτοκινήτου, αρχιτεκτονικής, διακόσμησης...


Είναι κι αυτό κομμάτι της πραγματικότητας καθώς πληθαίνουν οι εφήμερες
σχέσεις και μειώνονται οι ισόβιες;


Μερικοί άνθρωποι για λόγους ψυχοσωματικούς αρνούνται να μπούνε στις κολάσεις
των μεγάλων αριστουργημάτων της ανάγνωσης. Γιατί κινδυνεύει η ισορροπία του
τρόμου που επικρατεί στη ζωή τους. Για να διασωθούν από τους μεγάλους
κραδασμούς, προσφεύγουν στη ρηχή λιμνοθάλασσα της εφήμερης ανάγνωσης. Το ίδιο
συμβαίνει και με τη μουσική.


Πιστεύετε πως στερεύουν οι αναγνώστες του ουσιαστικού;


Στερεύουν οι γενναίοι άνθρωποι που μπορούν να επιδοθούν σ' αυτά τα φοβερά
μακροβούτια της γνώσης. Γιατί όσο και να φανεί παράξενο, φαίνεται στους
σημερινούς καιρούς μια ουσιαστική γνώση να μην ωφελεί κανέναν και τίποτα.
Φτάνει να θεωρείται επικίνδυνη και βλαπτική για εκείνους που την κουβαλούν.
Έτσι πολλοί άνθρωποι για να περάσουν όπως όπως τη ζωή τους δεν κάνουν ένα βαθύ
τατουάζ στο χοντρό τους δέρμα, αλλά απλώς κολλάνε χαλκομανίες, που με το πρώτο
μπάνιο ξεβάφουν.


Αφού η γνώση δεν ωφελεί σε τίποτα, καλά κάνει η τηλεόραση και δεν ποντάρει
εκεί;


H τηλεόραση τα δημιούργησε όλα αυτά. Προς στιγμήν αυτή η λειτουργία της φάνηκε
να ωφελεί. Αλλά κάτω απ' αυτή τη στιλπνή επιφάνεια πάντα ρέει, ακαταπαύστως, ο
πόθος της ζωής μας. Και συσσωρεύεται και αν δεν βρει ρωγμή ελευθερίας θα
εκραγεί. Και δεν θα πιστεύουμε στα μάτια μας μ' αυτό που θα συμβεί...


Άρα, η τηλεόραση παίζει με τον πόθο μας ή με τον πόνο μας;


Προσπαθεί να ταριχεύσει τον πόνο μας και να μην τον αφήσει να γίνει συνειδητή
γνώση.


Πίσω και πέρα απ' όλα αυτά, ο πόθος και η γνώση μικραίνουν;


Όχι. Απλώς πέφτουν σε μια χειμερία νάρκη. Αν μικρύνουν, τότε θα είναι η αρχή
του τέλους για όλα...


Τετραγωνισμένη ανάποδη ζωή



«Ο κεντρικός χαρακτήρας στα "Σαράντα κύματα" είναι ένας άνθρωπος που σε όλη τη
ζωή του προσπαθεί να τιθασεύσει τον άγριο πόθο της ζωής του. Γιατί μόνον έτσι,
τετραγωνισμένος, μπορεί να υπάρξει. Την ανάποδη αυτή ζωή δεν μπορεί να τη
συνειδητοποιήσει σαν τέτοια. Θεωρεί το ανάποδο, τον έλεγχο της ύπαρξής του, ως
φυσιολογικό», λέει ο Γιώργος Μανιώτης.


«Έτσι, ο πόνος του δεν έχει πρόσωπο. Δημιουργεί ένα απέραντο κενό που και αυτό
δεν γίνεται ποτέ γνώση. H ψυχή του σύγχρονου ανθρώπου είναι μια δέσμη
αντικατοπτρισμών από παραμορφωτικούς καθρέφτες, που έντεχνα έχουν τοποθετηθεί
στις κρίσιμες καμπές της ζωής του και έχουν σκοπό να τον παραπλανήσουν, να τον
αποξηράνουν και να τον αφήσουν μπροστά στα πόδια του θανάτου ένα ξερό,
ανήμπορο, άχρηστο κέλυφος του παλιού εαυτού του, ενώ στο μεταξύ όλη του η ζωή
έχει επενδυθεί στο χρηματιστήριο των ημερών».


INFO



Γιώργος Μανιώτης, «Σαράντα κύματα», Εκδ. Ελληνικά Γράμματα, σελ. 672. τιμή:
18,90 ευρώ.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από