Δρόμοι

Τους τελευταίους…

… μήνες η διεθνής κοινότητα είχε αρχίσει να συνηθίζει την ιδέα ότι οι
μεταρρυθμίσεις που θα γίνουν στα Ηνωμένα Έθνη θα οδηγήσουν σε ένα Συμβούλιο
Ασφαλείας με 24 έως 25 μέλη. Την περασμένη Πέμπτη, όμως, ο Αμερικανός
υφυπουργός Εξωτερικών Νίκολας Μπερνς έβαλε φρένο σε μια τέτοια προοπτική. Όπως
είπε σε συνέντευξη Τύπου, οι Ηνωμένες Πολιτείες θέλουν ένα Συμβούλιο που θα
έχει το πολύ 20 μέλη (έναντι 15 που έχει σήμερα). Από τα νέα μέλη, τα δύο θα
είναι μόνιμα, αλλά δεν θα έχουν δικαίωμα βέτο. Το ένα θα είναι η Ιαπωνία και
το άλλο μια αναπτυσσόμενη χώρα. Ένα μεγαλύτερο Συμβούλιο Ασφαλείας, τόνισε ο
Μπερνς, δεν θα είναι αποτελεσματικό.

H ομάδα…

… των «τεσσάρων» (Γερμανία, Ινδία, Βραζιλία και Ιαπωνία) είχε διανείμει τον
περασμένο μήνα σχέδιο ψηφίσματος υπέρ της ένταξής τους στο Συμβούλιο
Ασφαλείας, χωρίς όμως να το θέσει σε ψηφοφορία. Αυτό θα το κάνει μόλις
θεωρήσει ότι έχει τις ψήφους που της χρειάζονται (128 από τις 190, δηλαδή τα
δύο τρίτα). Σημαντικό ρόλο αναμένεται να παίξουν οι αφρικανικές χώρες, που
διαθέτουν 50 ψήφους. Για να προσελκύσουν αυτή την ομάδα, οι «4» προέβλεψαν δύο
θέσεις για αφρικανικές χώρες στο Συμβούλιο των «25». H μία πιθανότατα θα είναι
η Νότια Αφρική. Αλλά για την άλλη γίνεται μάχη. Υποψήφια είναι η Νιγηρία, αλλά
η Αίγυπτος έχει απειλήσει ότι αν δεν προταθεί από τους Αφρικανούς θα υποβάλει
μόνη της υποψηφιότητα, ελπίζοντας στην ψήφο των Αράβων.

Εκτός από…

… τις Ηνωμένες Πολιτείες, την αντίθεσή της προς την πρωτοβουλία των «4» έχει
εκφράσει και η Κίνα, χαρακτηρίζοντάς την «επικίνδυνη» και «διχαστική».
«Μπαίνουμε σε έναν καινούργιο κόσμο», σχολίασε Ευρωπαίος διπλωμάτης. «Είναι η
πρώτη φορά που βλέπουμε τους Κινέζους τόσο δραστήριους». H Κίνα ήταν ανέκαθεν
η χώρα της παθητικής διπλωματίας. Αλλά τα πράγματα έχουν αλλάξει. Οι Κινέζοι
ασκούν τώρα πιέσεις σε χώρες που υποστηρίζουν οικονομικά, όπως η Αγκόλα, αλλά
και σε χώρες που εξαρτώνται από τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας. «Ας
πάρουμε το παράδειγμα της Κύπρου», εξηγεί ένας ειδικός. «Οι Κινέζοι μπορούν
θαυμάσια να τους πουν: προσέξτε, γιατί, αν μια μέρα υπάρξει μια συμφωνία για
την Κύπρο, εμείς δεν θα σας υποστηρίξουμε».

H πρώτη…

… σοβαρή ένδειξη για αλλαγή πλεύσης της κινεζικής διπλωματίας ήταν το 2004,
όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες προσπαθούσαν να αποσπάσουν ασυλία για το προσωπικό
τους στο εξωτερικό από τη δικαιοδοσία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. H
Κίνα εξέφρασε την αντίρρησή της και η Ουάσιγκτον αναγκάστηκε να κάνει πίσω.
Επόμενο πεδίο αντιπαράθεσης ήταν το Νταρφούρ. H Κίνα, που έχει ενεργειακά
συμφέροντα στο Σουδάν, δεν έκρυψε ότι δεν θα δεχθεί την επιβολή πετρελαϊκών
κυρώσεων εναντίον της κυβέρνησης του Χαρτούμ. Την ίδια στάση κρατά και στο
Ιράν, όπου επίσης έχει πετρελαϊκά συμφέροντα. Αν λοιπόν ο «πυρηνικός φάκελος»
του Ιράν έλθει στο Συμβούλιο Ασφαλείας, δύσκολα οι Κινέζοι θα συμφωνήσουν με
την επιβολή κυρώσεων.