Pάτσα… τεχνητών πλασμάτων

Ο αρχαίος μύθος παρουσίαζε τη Χίμαιρα σαν ένα τέρας με κεφάλι λιονταριού,
σώμα κατσίκας και ουρά δράκοντα. H σύγχρονη επιστήμη επιχειρεί να δώσει στον
μύθο σάρκα και οστά. Σε αποστειρωμένα εργαστήρια υψηλής τεχνολογίας, ζωντανά
κύτταρα ανθρώπων και ζώων αναμειγνύονται και δημιουργούν μια περίεργη ράτσα
πλασμάτων.

Κοπάδια χοίρων μεγαλώνουν έχοντας εν μέρει ανθρώπινο ήπαρ, με την
ελπίδα ότι σύντομα θα βρεθεί λύση στο πρόβλημα της έλλειψης οργάνων προς
μεταμόσχευση.

Ποντίκια με ανθρώπινα κύτταρα χρησιμοποιούνται για τη δοκιμή φαρμάκων.

Κύτταρα ανθρώπινων εγκεφάλων αναπτύσσονται μέσα σε κρανία ποντικιών με
σκοπό να βοηθήσουν στην καλύτερη κατανόηση νόσων, όπως Πάρκινσον και
Αλτσχάιμερ. Σε πολλά εργαστήρια ανά τον κόσμο, η διάκριση μεταξύ ανθρώπου και
τέρατος ξεθωριάζει ολοένα και περισσότερο, σύμφωνα με την αμερικανική
εφημερίδα «The Boston Globe».

Οι απόγονοι της μυθικής Χίμαιρας είναι πλάσματα με ένα μωσαϊκό κυττάρων από άλλα ζώα στον οργανισμό τους

Εργαλείο ή κτηνωδία; Πριν από λίγες εβδομάδες, το αμερικανικό Συμβούλιο
Βιοηθικής George W. Bush πάσχισε να κατανοήσει πότε μια… Χίμαιρα αποτελεί
ένα πολύτιμο εργαλείο και πότε μετατρέπεται σε υψηλής τεχνολογίας κτηνωδία.
Στις ΗΠΑ απορρίφθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο μια αίτηση για τη διεξαγωγή ενός
επταετούς πειράματος το οποίο θα δημιουργούσε μια μείξη ανθρώπου και χιμπατζή,
τον «ανθρωποτζή».

Ο Καναδάς απαγόρευσε πέρυσι τη δημιουργία οποιουδήποτε τέτοιου όντος σε
εργαστήριο της χώρας και η Εθνική Ακαδημία Επιστημών των ΗΠΑ πρόκειται να
εκδώσει αυτό τον μήνα «οδηγό» ηθικής για όσους ερευνητές χρησιμοποιούν
βλαστικά κύτταρα με σκοπό να δημιουργήσουν Χίμαιρες.

Αιτιάσεις για ανηθικότητα. Στην απέναντι πλευρά του Ατλαντικού, οι
υπερασπιστές των δικαιωμάτων των ζώων υποστηρίζουν ότι η οποιαδήποτε αθέμιτη
εκμετάλλευση του ζωικού βασιλείου προς όφελος των ανθρώπων, είτε πρόκειται για
την κάλυψη διατροφικών αναγκών ή για την εξυπηρέτηση ερευνητικών σκοπών, είναι
ανήθικη. Όσοι ακολουθούν κατά γράμμα τον Λόγο του Θεού, επικαλούνται τα
γραφόμενα στη Βίβλο που «νομιμοποιεί το δικαίωμα κυριαρχίας του ανθρώπου πάνω
στα ζώα».

Αυτά τα γουρουνάκια γεννήθηκαν για να «κυοφορήσουν» όργανα που θα χρησιμοποιηθούν για μεταμόσχευση σε ανθρώπους

Χριστιανική προσέγγιση. «Όμως το θέμα παίρνει διαφορετική τροπή όταν
επιστήμονες αλλάζουν εκ βάθρων την έννοια της υπόστασης που χαρακτηρίζει τον
άνθρωπο και το ζώο», λέει ο δρ Ντέιβιντ Στίβενς, εκτελεστικός διευθυντής της
Χριστιανικής Ιατρικής Ένωσης και προσθέτει: «Αν δώσεις σε ένα ζώο ανθρώπινο
εγκέφαλο, αν του δώσεις ανθρώπινα αναπαραγωγικά όργανα, αν φτιάξεις ένα
ανθρώπινο έμβρυο που δεν είναι αποκλειστικά ανθρώπινο, τότε παραβιάζεις τη
διαχωριστική γραμμή που θέτουν η ηθική και η Βίβλος».

Ποντίκι με ανθρωπο-μαστό. Οι επιστήμονες που δουλεύουν με Χίμαιρες,
βλέπουν στην εργασία τους μεγάλο ηθικό αντίκτυπο και υπευθυνότητα. Πιστεύουν
ότι θα προκύψουν πολύ σημαντικά οφέλη. H Σαρλότ Κούπερβασερ, βιολόγος στο
Πανεπιστήμιο Ταφτς, δημιούργησε ένα ποντίκι με ανθρώπινο μαστικό ιστό, ώστε να
επιλύσει ένα χρόνιο πρόβλημα στην έρευνα που σχετίζεται με τον καρκίνο του
μαστού. Αντί να πειραματιστεί με τη δράση φαρμάκων πάνω σε καρκινικά κύτταρα
που καλλιεργούνται σε εργαστηριακούς δίσκους, επέλεξε μια διαφορετική οδό.

Παίρνει ποντίκια πολύ μικρής ηλικίας, που έχουν αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα,
και τους εμφυτεύει ανθρώπινα μαστικά κύτταρα. Έτσι είναι σε θέση να παρατηρεί
την εξέλιξη ενός «ανθρώπινου» καρκίνου του μαστού στο ποντίκι και όχι τον
καρκίνο που θα ανέπτυσσε το ίδιο το ποντίκι από μόνο του αν δεν είχε δεχτεί τα
ανθρώπινα εμφυτεύματα. H επιστήμων προσπαθεί τώρα να μεταφέρει αυτούσιους
καρκίνους από ασθενείς σε ποντίκια και να τους καταπολεμήσει με ειδικά φάρμακα
χωρίς να επιβαρύνει τον άνθρωπο ασθενή που «δάνεισε τον καρκίνο του» στο
ποντίκι…

Ο δρ Ίρβινγκ Βέισμαν από το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ θέλει να δημιουργήσει ένα ποντίκι με 100% ανθρώπινους νευρώνες στον εγκέφαλό του

Ανθρωπο-συκώτι σε χοίρο. Στη Νεμπράσκα των ΗΠΑ ένας άλλος επιστήμονας,
ο Γουίλιαμ Μπεσόρνερ, προσπαθεί να δημιουργήσει ανθρώπινο ανοσοποιητικό
σύστημα και ανθρωποειδές συκώτι σε έναν χοίρο. Μελλοντικά ο συγκεκριμένος
βιολόγος ευελπιστεί να δημιουργήσει μέσα σε ένα πειραματόζωο ένα πανομοιότυπο
ανοσοποιητικό σύστημα με εκείνο κάποιου ασθενούς. Και αργότερα να πάρει αυτά
τα «υγιή» όργανα από τον χοίρο και να τα μεταμοσχεύει πίσω στον ασθενή με την
ελπίδα ότι ο ανθρώπινος οργανισμός θα τα θεωρήσει «γνώριμα» και δεν θα τα
απορρίψει.

Πριν από τέσσερα χρόνια, ένας βιολόγος ειδικός στα βλαστικά κύτταρα από το
Πανεπιστήμιο Στάνφορντ, ο Ίρβινγκ Βέισμαν, δημιούργησε ένα ποντίκι με
ανθρώπινους νευρώνες στον εγκέφαλό του, ελπίζοντας ότι από το ζωντανό αυτό
«πρωτότυπο» θα μπορούσε να διερευνήσει τους άγνωστους μηχανισμούς που
προκαλούν τις νόσους Πάρκινσον και Αλτσχάιμερ.

Οι ανθρώπινοι νευρώνες αποτελούσαν το 1% του εγκεφάλου του ποντικιού. Ήταν
ζωντανοί, όμως κανείς δεν ήξερε αν λειτουργούσαν. Έτσι επανήλθε με μια
καινούργια ιδέα: Να δημιουργήσει ένα ποντίκι με 100% ανθρώπινους νευρώνες στον
εγκέφαλό του. H επιτροπή στην οποία απευθύνθηκε τού έδωσε το πράσινο φως με
τον εξής όρο. «Τη στιγμή που θα δεις ότι η συμπεριφορά του ζώου δεν θυμίζει σε
τίποτα ποντίκι, θα σταματήσεις το πείραμα».

Γενετικές τροποποιήσεις καταργούν το ανοσοποιητικό!

TO «ΑΙΓΟΠΡΟΒΑΤΟ» είναι ένα παράδειγμα αληθινής Χίμαιρας. Επιστήμονες
στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Ντέιβις συγκέρασαν έμβρυα αρνιού και
κατσικιού. Τα όργανα του ζώου που προέκυψε στη συνέχεια, ακόμη και τα
γεννητικά όργανα, αποτελούνταν συγχρόνως από κύτταρα κατσικιού και προβάτου.
Αυτό σήμαινε ότι ένα αιγοπρόβατο θα μπορούσε να παράξει ταυτόχρονα σπέρμα από
αρνί και κατσίκι.

Αρκετά άλλα είδη Χίμαιρας έχουν δημιουργηθεί με την εμφύτευση ανθρώπινων
κυττάρων σε ζώα τα οποία έχουν τροποποιηθεί γενετικά ώστε να μη διαθέτουν
ανοσοποιητικό σύστημα.

Όταν δεν υπάρχει ανοσοποιητικό σύστημα, που προσπαθεί να εξουδετερώσει τα ξένα
προς τον οργανισμό κύτταρα, οι επιστήμονες μπορούν να ενθαρρύνουν την ανάπτυξη
ανθρώπινων εγκεφαλικών κυττάρων ή μαστικών κυττάρων σε άλλα ζώα, που συχνά
είναι ποντίκια. Οι Χίμαιρες που μας περιβάλλουν δεν βρίσκονται μόνο στα
εργαστήρια. Ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε εγχείρηση καρδιάς και έχουν δεχτεί
ως μόσχευμα μια βαλβίδα χοίρου για να αποκαταστήσουν την εύρυθμη λειτουργία
της καρδιάς τους, είναι Χίμαιρες. Άλλοι άνθρωποι στους οποίους έχει
μεταμοσχευθεί μυελός των οστών ή νεφροί, αποτελούν ένα είδος Χίμαιρας καθώς τα
κύτταρα ενός άλλου όντος συμβιώνουν μαζί με τα δικά τους.

Επιμέλεια: Στέφανος Κρίκκης – Εύη Ελευθεριάδου