H Kίνα πατάει… γκάζια

Το ράλι Challenge Bibendum γίνεται σε ανοιχτούς δρόμους, με δεκάδες
αυτοκίνητα, δίτροχα και βανάκια που οι εξατμίσεις τους «ξερνούν» ατμούς νερού
αντί για καυσαέρια και που η μέγιστη ταχύτητά τους δεν ξεπερνάει τα 55
χιλιόμετρα την ώρα. Αυτό το ράλι, που πήρε το όνομά του από την παχύσαρκη
μασκότ της Michelin, η οποία είναι χορηγός, αποτελεί δοκιμαστήριο για
εναλλακτικά καύσιμα και για οχήματα με περιορισμένες εκπομπές καυσαερίων.

H Πίστα της Σαγκάης εξελίσσεται στον τόπο διεξαγωγής των εντυπωσιακότερων ράλι του κόσμου

Τα πέντε πρώτα χρόνια της ύπαρξής του το ράλι γινόταν σε πλούσιες πόλεις
γνωστές για την μποέμικη ζωή τους: Σαν Φρανσίσκο, Χαϊδελβέργη, Παρίσι. Όμως,
το περασμένο φθινόπωρο, η Michelin πήγε το ράλι της στη Σαγκάη. H ανθηρή
κινεζική αυτοκινητοβιομηχανία, που σημείωσε αύξηση 76% το 2003, είναι προφανώς
ελκυστική. Είναι μiα αγορά που βρίσκεται ακόμη υπό κεντρικό έλεγχο –
τουλάχιστον για την ώρα – πράγμα που σημαίνει ότι αν το Πεκίνο θελήσει να
προχωρήσει με την «πράσινη ενέργεια», θα πάει πολύ μπροστά. Άραγε τι
αυτοκίνητα θα οδηγούν σε λίγο οι 1,3 δισ. Κινέζοι;

Aspire: το ηλεκτρικό αυτοκίνητο που κατασκευάζουν οι φοιτητές στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Γουάν

Ποδήλατο. H απάντηση, πιστεύει η καθηγήτρια Χουανγκ Μιάο Χούα, θα
είναι το ηλεκτρικό αυτοκίνητο που θα έχουν κατασκευάσει οι φοιτητές της στο
Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Γουάν. Το Aspire (ας μην το μπερδεύουμε με το
αντίστοιχο μοντέλο της Ford) είναι «πάντρεμα» αμφίβιου και ημιφορτηγού. Στην
τιμή των 12.000 δολαρίων περιλαμβάνονται ένα λειτουργικό σύστημα Linux, ένα
GPS και ένα ποδήλατο. Ποδήλατο; Ναι, λέει η Χουανγκ. Αν παγιδευτείς σε
μποτιλιάρισμα, θα μπορείς να παρκάρεις το αυτοκίνητο και να συνεχίσεις τον
δρόμο σου με το ποδήλατο.

Στη Δύση, τα «καθαρά» αυτοκίνητα ήταν πάντα το παιχνιδάκι των πλουσίων – πάρα
πολύ ακριβά για να είναι οικονομικά. H Κίνα, η «Αυτοκρατορία του Ουρανού»,
αντιμετωπίζει μια επιτακτική ανάγκη σε σχέση με άλλες χώρες που αναπτύσσονται
πιο αργά. H ζήτηση για πετρέλαιο έχει φτάσει στα ύψη – ανεβαίνει ακόμη
γρηγορότερα και από την τιμή του. Χωρίς τους απαραίτητους κανονισμούς, οι
Αρχές εκτιμούν ότι οι ασθένειες που συνδέονται με τη ρύπανση θα απορροφούν το
15% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος έως το 2030. Έτσι οι κεντρικοί
σχεδιαστές της Κίνας ρίχνουν όσα έχουν και δεν έχουν στην αντιμετώπιση του
προβλήματος των καυσίμων και της ρύπανσης – υβριδικά οχήματα, ηλεκτρικά
αυτοκίνητα, ταξί προπανίου – την ίδια ώρα που κατασκευάζουν συμβατικά
αυτοκίνητα και υποδομές με ξέφρενους ρυθμούς.

Βραβείο. Οι μεγαλύτερες αυτοκινητοβιομηχανίες του κόσμου πήγαν στο Bibendum
της Σαγκάης για να δείξουν πως είναι έτοιμες να παίξουν το παιχνίδι της Κίνας,
όποιο και αν είναι αυτό. H Toyota θα αρχίσει να παράγει υβριδικά Prius στην
Τσανγκτσούν έως το τέλος του έτους. Η General Motors, που αποκόμισε
δεκαπενταπλάσια κέρδη από την Ασία απ’ ό,τι στην Αμερική το 2003, θα
κατασκευάσει υβριδικά λεωφορεία για τη Σαγκάη. Όμως το εξαήμερο Bibendum της
Σαγκάης έγινε ένα πάρτι για την εσωτερική παραγωγή «καθαρών» αυτοκινήτων της
Κίνας. Το Aspire κέρδισε το βραβείο σχεδιασμού. Και από τα 43 κινεζικά οχήματα
που έλαβαν μέρος στον διαγωνισμό, τα 19 – εκ των οποίων 11 δίτροχα, 6
λεωφορεία και δύο αυτοκίνητα με διάφορα καύσιμα – πήραν πολύ υψηλή βαθμολογία
σε όλες τις δοκιμασίες για τις εκπομπές καυσαερίων, την οικονομία στην
κατανάλωση, τα φρένα και την επιτάχυνση. «Θέλουμε να κάνουμε κάτι καλό για τη
χώρα», λέει η καθηγήτρια Χουανγκ. «Οι φοιτητές μου προσέφεραν χωρίς να
περιμένουν κανένα αντάλλαγμα. Αυτό είναι το πνεύμα».

Τεράστιες ποσότητες ενέργειας

H διαχείριση των οραμάτων των Κινέζων είναι ένα μεγάλο πρόβλημα για τους
γραφειοκράτες του Πεκίνου που πατούν τα «κουμπιά» της κινεζικής οικονομίας. Ο
Γιανγκ Γιγιόνγκ είναι αρκετά χαμηλά στην κομματική ιεραρχία για να μπορεί να
μιλάει σε έναν ξένο δημοσιογράφο, αλλά και αρκετά ψηλά για να μπορεί να τον
συναντά σε μια γωνιά ενός εστιατορίου – έτσι συνάντησε ο Γιανγκ έναν ρεπόρτερ
του αμερικανικού περιοδικού «Γουάιαρντ» και του εκμυστηρεύτηκε τις σκέψεις
του. Ο κινεζικός πληθυσμός, λέει, θα φτάσει το 1,5 δισεκατομμύριο το 2030. Ο
μόνος τρόπος για να αποφευχθεί μια οικονομική συμφορά, είναι η διατήρηση μιας
εικοσιπενταετίας πολύ υψηλής ανάπτυξης. Αυτό απαιτεί τεράστιες ποσότητες
ενέργειας. Δεύτερος εισαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο, η Κίνα θα χρειαστεί να
διπλασιάσει τις εισαγωγές της έως το 2020. Αυτό είναι ένα επώδυνο θέμα
συζήτησης για τον Γιανγκ, που δεν του αρέσει όλη αυτή η κουλτούρα του
αυτοκινήτου, «αυτή η αόριστη ιδέα που δηλώνει κοινωνική άνοδο». H ανησυχία του
είναι ιδεολογική, αλλά το πρόβλημα είναι πρακτικό. Ο Γιανγκ πιστεύει ότι η
εξάρτηση από το πετρέλαιο οδηγεί αναπόφευκτα σε πόλεμο. Και συνοψίζει σε αυτήν
τη φράση τη θέση της κινεζικής ηγεσίας: «Αν καις πετρέλαιο, πρέπει να πολεμάς
πολέμους γι’ αυτό».