διακοπές Kρίκελλο – Δομνίστα

Βουνά, τρεχούμενα νερά, έλατα και πλατάνια μέχρι εκεί που φτάνει το βλέμμα,
συνθέτουν το σκηνικό και αποτελούν ιδανική εικόνα διαφυγής από την αστική
καθημερινότητα. Μία εξόρμηση στην Ευρυτανία θα πείσει γι’ αυτό και τους πλέον
δύσπιστους. H διαδρομή άλλωστε, που ξεκινάει από τον Τυμφρηστό, περνάει από το
Κρίκελλο και καταλήγει στη Δομνίστα είναι, ομολογουμένως, μία από τις
ομορφότερες στην Ελλάδα.

Κρίκελλο

Ο ανηφορικός δρόμος που οδηγεί στο χωριό Τυμφρηστός είναι γεμάτος
στροφές, αλλά προσφέρει θέα στις κατάφυτες πλαγιές του ομώνυμου βουνού.

Αγνοώντας τη διασταύρωση προς τη σήραγγα που συντομεύει τον δρόμο προς το
Καρπενήσι, συνεχίζουμε «ευθεία» προς το διάσελο της θέσης Βράχος. Εδώ, εκτός
από πανοραμική θέα προς όλες τις κατευθύνσεις, υπάρχει η κλασική διασταύρωση
γεμάτη πινακίδες (κάποιες λανθασμένες) που δείχνουν προς όλα τα σημεία του
ορίζοντα. Ευθεία το Καρπενήσι, δεξιά το Φουρνά και αριστερά το Κρίκελλο, η
Δομνίστα, το Ροσκά, το Πανταβρέχει.

Πράσινο παραπέτασμα

Δομνίστα

Ο στενός ασφαλτόδρομος από το διάσελο του Τυμφρηστού ελίσσεται μέσα σε πυκνό
δάσος από έλατα. Ευχάριστη χρωματική αντίθεση, τα λίγα πλατάνια με τις
αποχρώσεις του πράσινου, του κόκκινου και του κίτρινου. Ο χωματόδρομος
αριστερά, προς τα Κοκκάλια (σημαντικό μνημείο της περιοχής), οδηγεί σε
ένα ξέφωτο με εκπληκτική θέα. Εκεί βρίσκεται η επιβλητική στήλη του ιστορικού
γεγονότος. Το 279 μ.X. σε αυτό τον τόπο οι Ευρυτάνες και οι Αιτωλοί, σε μια
απίστευτης σκληρότητας μάχη, συνέτριψαν τις ορδές των Γαλατών (!) διακόπτοντας
οριστικά την καταστροφική κάθοδό τους. Έκτοτε η περιοχή ονομάσθηκε Κοκκάλια,
καθώς τα οστά των χιλιάδων νεκρών στρατιωτών και ζώων που κάλυψαν το οροπέδιο
και τα γύρω υψώματα έρχονται ακόμη και σήμερα στην επιφάνεια, «ασπρίζοντας»
τον τόπο.

Μία διαδρομή άγριας ομορφιάς οδηγεί στο Κρίκελλο και στα ανοίγματα του δάσους
βουνά και επιβλητικές κορυφές γεμίζουν τον ορίζοντα. Δεξιά, διακρίνεται το
Καρπενήσι φωλιασμένο στην πλαγιά του Τυμφρηστού ενώ κυριολεκτικά από
πάνω του ξεπροβάλλει η γυμνή κορυφή των 2.312 μ. Στρέφοντας το κεφάλι νότια
από το Καρπενήσι, φανερώνονται οι κορυφές της Χελιδόνας (1.975 μ.) και
της Καλιακούδας (2.098 μ.).

Κεντρική πλατεία στο Κρίκελλο

Ακολουθώντας τη γεμάτη στροφές διαδρομή, διακρίνονται αριστερά τα
Βαρδούσια (2.495 μ.) και κοντύτερα η Παθούλα και η
Σαράνταινα που η παράδοση λέει ότι πήρε το όνομά της ύστερα από ένα
τραγικό γεγονός. «Ήταν 30 Αυγούστου, όταν συμπεθεριό 40 ατόμων που
πήγαινε να πάρει τη νύφη από παρακείμενο χωριό νύχτωσε στο βουνό.
Καλοκαίρι ήταν, και ξεθάρρεψαν και είπαν να διανυκτερεύσουν.
Όμως το πρωινό τούς βρήκε νεκρούς μαζί και τα ζώα τους από ξαφνικό πάγο που
έπιασε το βουνό».

Λίγο πριν το Κρίκελλο (2 χλμ.), στην άκρη του δάσους, ένας περιφραγμένος χώρος
μοιάζει ημιτελής, χωρίς ξεκάθαρο λόγω ύπαρξης. Είναι όμως μνημείο για μία από
τις σημαντικότερες προσωπικότητες της περιοχής, τον Άρη Βελουχιώτη. Εδώ είναι
ο τόπος όπου ο ΕΛΑΣ έδωσε την πρώτη μάχη εναντίον των Γερμανών. Λίγο αργότερα
εμφανίζονται τα πετρόχτιστα σπίτια του χωριού με τις κόκκινες κεραμοσκεπές,
που μοιάζουν αγκαλιασμένα με τα έλατα και τα πλατάνια. Το Κρίκελλο
βρίσκεται σε υψόμετρο 1.120 μ., 31 χλμ. νοτιοανατολικά από την πρωτεύουσα του
νομού, το Καρπενήσι. Μπαίνοντας στο χωριό, στα δεξιά του δρόμου, σε
υποδέχονται οι πέντε βρύσες, «τα σωληνάρια». Παγωμένο νερό τρέχει αδιάκοπα από
τις πέτρινες κούπες τους. H παράδοση του χωριού λέει πως κάποτε ο τόπος ήταν
γεμάτος «βάτα» (χαμηλή βλάστηση – κυρίως πουρνάρια), όταν κάποιο τραγί χάθηκε
ανάμεσά τους και ο βοσκός το βρήκε να πίνει νερό. Κλάδεψαν και καθάρισαν τον
χώρο, χτίστηκε το πρώτο σπίτι και σιγά-σιγά αναπτύχθηκε ο οικισμός. Έτσι πήρε
το όνομα Κρίκελλο. Μία άλλη εκδοχή το αποδίδει στον κύκλο που δημιουργούν τα
βουνά με τις κορυφογραμμές τους τοποθετώντας στη μέση το χωριό.

Το πετρόχτιστο Δημοτικό Σχολείο τραβάει αμέσως το βλέμμα. Πρόκειται για
ξεχωριστό κτίσμα που όμως δεν λειτουργεί, αφού οι μόνιμοι κάτοικοι είναι
περίπου 100 και τα παιδιά, αν χρειαστεί, πηγαίνουν στο Καρπενήσι που απέχει
μισή ώρα.

Παλιό καφενείο στο Κρίκελλο

Στη λιθόστρωτη πλατεία με τον πλάτανο δεσπόζει ο Αγ. Νικόλαος,
μία από τις ωραιότερες καθεδρικές εκκλησίες της Ευρυτανίας η, οποία
καταλαμβάνει έκταση 600 τ.μ. Χτισμένη το 1903, πέτρα-πέτρα, από 200 ντόπιους
εργάτες, μαζί με 40 Ηπειρώτες χτιστάδες και 300 ζώα που μετέφεραν τα
οικοδομικά υλικά από το ποτάμι, ήταν το καμάρι των τότε 3.000 κατοίκων του. Τα
τελευταία χρόνια η εκκλησία αντιμετώπιζε πρόβλημα στα θεμέλιά της, καθώς
υπόγεια τρεχούμενα νερά απειλούσαν το οικοδόμημα με κατάρρευση. Έπειτα από
μελέτη, οι τσιμεντενέσεις με σιδερένια δοκάρια στα θεμέλια απέτρεψαν την
καταστροφή του.

ΜΑΓΙΚΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ

Πράσινες διαδρομές σε υψόμετρο 1.000

Περπατώντας γύρω από το χωριό, μαγεύεσαι από το κατάφυτο τοπίο, τα τρεχούμενα
νερά και τα βουνά, που ακόμα τα περνάς μόνο αν ακολουθήσεις τα παλιά μονοπάτια
της κλεφτουριάς και των καπεταναίων. Ο δροσερός αέρας, οι ευωδιές και οι
εικόνες κάνουν απόλυτα κατανοητό τον Ευρυτάνα πεζογράφο και ποιητή Ζαχαρία
Παπαντωνίου που εμπνεύσθηκε και έγραψε τη «Συμφωνία των Βουνών».

Αφήνοντας το Κρίκελλο, ο δρόμος στην αρχή κατηφορίζει προσφέροντας πανοραμική
θέα έως τις απέναντι πλαγιές όπου βρίσκεται η Δομνίστα. H διαδρομή είναι
εξίσου όμορφη, με τα πλατάνια και τα κέδρα να έχουν πάρει τη θέση των ελάτων.
Σε λίγο διακρίνονται και οι δύο γέφυρες της περιοχής. H παλιά είναι στενή, με
καμάρες και κτίσθηκε το 1930. H καινούργια χτίσθηκε τα τελευταία χρόνια και
μοιάζει ξένη με το περιβάλλον, αλλά διασφαλίζει το πέρασμα του Κρικελλοπόταμου
ανεξαρτήτως εποχής.

Διαδρομή προς Κρίκελλο

Πίσω απ’ τις στροφές ξεπροβάλλει η Δομνίστα και τα σπίτια της μοιάζουν
να στέκονται στις κορυφές των δέντρων καθώς το υψόμετρο είναι 1.000 μ. Ο
κεντρικός δρόμος του χωριού οδηγεί στην πνιγμένη από πλατάνια πλατεία όπου
είναι συγκεντρωμένα τα παντοπωλεία και τα καφενεία. H εκκλησία του χωριού, ο
Αγ. Αθανάσιος, με το αξιόλογο ξυλόγλυπτο τέμπλο, έχει τη δική
του σημαντική ιστορία καθώς εδώ κρυβόταν για ένα διάστημα ο άρρωστος
Καραϊσκάκης. Επίσης, στην περιοχή βρισκόταν η αρχαία Φαντίνος (μισή ώρα
μακρύτερα βρίσκονται τα ερείπιά της). Στην έξοδο του χωριού υπάρχει μνημείο
προς τιμήν του Άρη Βελουχιώτη, ενώ σχεδόν δίπλα του είναι το λαογραφικό
μουσείο με πλήθος φωτογραφιών και αντικειμένων από την καθημερινή ζωή των
ντόπιων. Εκεί κοντά βρίσκεται και το ξέφωτο του Αϊ-Λια που θεωρείται το
«πράσινο μπαλκόνι» του χωριού, με το ομώνυμο εκκλησάκι και το δροσερό νερό της
πηγής να αποτελεί πρόκληση για ολιγόλεπτη στάση.

Στο βάθος το βουνό Σαράνταινα

Επιστρέφοντας στο Κρίκελλο, λίγο μετά τη Δομνίστα υπάρχει διασταύρωση που
οδηγεί ψηλά στο βουνό, στα χωριά Στάβλοι και Άμπλιανη. Το τοπίο
είναι εξίσου όμορφο καθώς ο δρόμος φθάνει στα 1.220 μ. ύψος όπου βρίσκονται οι
οικισμοί με τους λιγοστούς κατοίκους.

ΑΞΙΖΕΙ NA ΔΕΙΤΕ

* Όλη η διαδρομή από τη θέση Βράχος που ενώνει τα χωριά.

* Το μνημείο στα Κοκκάλια.

* H επιβλητική εκκλησία του Αγίου Νικολάου στο Κρίκελλο.

* H βόλτα με τα πόδια μέσα και έξω από το Κρίκελλο.

* Οι εκκλησιές στη Δομνίστα με ξυλόγλυπτα τέμπλα και αγιογραφίες.

* Το λαογραφικό μουσείο στο σχολείο της Δομνίστας.

* H θέση Αϊ-Λιας στη Δομνίστα.

ΠΩΣ ΘΑ ΠΑΤΕ

Από Λαμία προς Καρπενήσι (75 χλμ.). Στη διασταύρωση προς τη σήραγγα
ακολουθείτε την παλιά διαδρομή έως τη διασταύρωση στη θέση Βράχος. Στρίβετε
αριστερά προς Κρίκελλο (16 χλμ.) και τα Κοκκάλια που θα τα συναντήσετε σε 5
χλμ., ενώ απομένει ακόμη 1,5 χλμ. βατού χωματόδρομου έως το ξέφωτο του
μνημείου. Καρπενήσι – Κρίκελλο: 31 χλμ., Κρίκελλο – Δομνίστα: 9 χλμ.

ΔΙΑΜΟΝΗ

Στο Κρίκελλο (Κωδικός: 22370) υπάρχουν οι ξενώνες «Αριάδνη» με
ξυλοδεσιές στο ταβάνι τηλ: 71120/71250, «Πανάρας»: 71050, «Τσιάρας»: 71094.
Στη Δομνίστα (Κωδικός: 22370), «Παπαδημητρίου»: 92277, «Έλατος»: 92228,
«Αγνάντι»: 92035.

ΦΑΓΗΤΟ

Πολλά ταβερνάκια με καλό φαγητό θα βρείτε στην περιοχή. Στο Κρίκελλο υπάρχει η
ταβέρνα της «Αντιγόνης» με παραδοσιακό ντόπιο κρασί και κρέατα, πίτες της
κυρα-Αντιγόνης, και γλυκά ταψιού. Στη Δομνίστα θα βρείτε το «Έλατος» με ντόπια
κρέατα, μαγειρευτά, χορτόπιτες και ντόπιο τσίπουρο.

info

Κωδικός: 22370 * Δημαρχείο: 71266 * Αγροτικό ιατρείο: 71230 *
Αστυνομία: 71222

Κείμενο-φωτογραφίες: Κώστας Κατσίγιαννης