Ολέθρια Σύγκρουση με… κομήτη

Ένα διαστημικό σκάφος της NASA θα επιχειρήσει την ερχόμενη εβδομάδα να
ανατινάξει ένα τμήμα κομήτη. Στόχος του εγχειρήματος είναι να πάρουμε
σημαντικές πληροφορίες για την προέλευση του ηλιακού μας συστήματος.

Το διαστημικό σκάφος Deep Impact (το όνομά του προέρχεται από τον αγγλικό
τίτλο της χολιγουντιανής ταινίας που παρουσιάστηκε στην Ελλάδα με τίτλο
«Ολέθρια Σύγκρουση» και αφορά έναν κομήτη που βρίσκεται σε πορεία σύγκρουσης
με τη Γη) θα εκτοξευτεί στις 12 Ιανουαρίου από το Ακρωτήριο Κανάβεραλ στη
Φλόριντα, αρχίζοντας ένα ταξίδι έξι μηνών, το οποίο θα καταλήξει σε ένα
διαστημικό πυροτέχνημα που υπολογίζεται να συμπέσει με την Ημέρα της
Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ στις 4 Ιουλίου. Όταν το σκάφος αυτό των 240 εκατομμυρίων
ευρώ φτάσει τον κομήτη Tempel 1, θα εκτοξεύσει μια «μονάδα πρόσκρουσης» βάρους
περίπου 260 κιλών η οποία θα συντριβεί πάνω στον στόχο της με ταχύτητα 36.500
χλμ/ώρα. Μολονότι η μονάδα θα εξαφανιστεί εξαιτίας της πρόσκρουσής της με τον
κομήτη, ο οποίος έχει πλάτος σχεδόν 6 χιλιόμετρα, θα δημιουργήσει στον πυρήνα
του μια τρύπα με βάθος τόσο που θα μπορούσε να χωρέσει μια επταώροφη
πολυκατοικία και με πλάτος όσο ένα ποδοσφαιρικό γήπεδο, εκτοξεύοντας παράλληλα
στο Διάστημα σύννεφα θραυσμάτων. Το κυρίως σκάφος, το οποίο είναι φορτωμένο με
επιστημονικά όργανα, θα κινηματογραφήσει τη σύγκρουση και θα αναλύσει τα
θραύσματα.

Ειδικός εξοπλισμός

Οι κομήτες πιστεύεται πως χρονολογούνται από τη γέννηση του ηλιακού συστήματος
πριν από 4,6 δισεκατομμύρια χρόνια, έτσι το πείραμα υπόσχεται να δώσει
πληροφορίες για τον σχηματισμό των πλανητών. «Ξέρουμε τόσο λίγα για τη δομή
των πυρήνων των κομητών, ώστε χρειαζόμαστε ειδικό εξοπλισμό για να είμαστε
σίγουροι ότι θα καταλάβουμε το γεγονός», δήλωσε ο Μάικλ Ε’Χιρν, καθηγητής
Αστρονομίας στο Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ και επικεφαλής των επιστημόνων που
παρακολουθούν την αποστολή του Deep Impact. «Θα απαθανατίσουμε το συμβάν με
την ισχυρότερη κάμερα που έχει σταλεί ποτέ στο Διάστημα». Τα «μάτια» του Deep
Impact δεν θα είναι τα μόνα στραμμένα στη σύγκρουση. Τα διαστημικά τηλεσκόπια
Hubble, Chandra και Spitzer θα παρατηρούν επίσης καθώς τα υλικά του κομήτη θα
εκτοξεύονται στο Διάστημα, το ίδιο και εκατοντάδες επαγγελματίες και
ερασιτέχνες αστρονόμοι.

Διαστημικά «πυροτεχνήματα» την 4η Ιουλίου

TO ΤΑΞΙΔΙ των έξι μηνών που θα κάνει η «Ολέθρια Σύγκρουση» είναι
σχετικά σύντομο για διαστημικό. «Έξι μήνες για να φτάσεις από την κεντρική
Φλόριντα ώς την επιφάνεια ενός κομήτη είναι ένα χρονικό διάστημα σχεδόν
στιγμιαίο», λέει ο Ρικ Γκράμιερ, διευθυντής του προγράμματος Deep Impact στο
Εργαστήριο Αεριοπροώθησης (JPL) της NASA στην Πασαντίνα της Καλιφόρνιας.
«Είναι μια συναρπαστική αποστολή και θα μπορέσουμε όλοι να παρακολουθήσουμε
την κορύφωσή της, καθώς το Deep Impact θα προσφέρει στον πλανήτη τα πρώτα
φτιαγμένα από τον άνθρωπο διαστημικά πυροτεχνήματα ανήμερα των γενεθλίων του
έθνους μας».

Κανένας κίνδυνος

Όταν η μονάδα πρόσκρουσης συγκρουστεί με τον κομήτη, θα διαλυθεί. Δεν υπάρχει
κίνδυνος να εκτρέψει σημαντικά τον κομήτη από την πορεία του. Σύμφωνα με τον
Ντον Γιόμανς, επιστήμονα που εργάζεται για την αποστολή του Deep Impact στο
JPL, «πρόκειται για το αστρονομικό αντίστοιχο ενός κουνουπιού που προσκρούει
σ’ ένα Μπόινγκ 767». Τα δεδομένα που οι επιστήμονες θα συγκεντρώσουν από την
αποστολή αναμένεται να χρησιμεύσουν για το σχεδιασμό μελλοντικών αποστολών με
στόχο να εκτραπούν από την πορεία τους κομήτες που συνιστούν απειλή για τη Γη.
Ο Tempel 1 ανακαλύφθηκε το 1867 και ολοκληρώνει μια περιφορά γύρω από τον Ήλιο
κάθε πεντέμισι χρόνια. Διέρχεται συχνά μέσα από το ηλιακό μας σύστημα κι έτσι
αποτελεί καλό στόχο για επιστημονική μελέτη.

©The Times, 2005

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γιώργος Αγγελόπουλος