Διαστάσεις Mετά τον Aραφάτ

H παλαιστινιακή οικονομία είναι κατεστραμμένη, αλλά υπάρχουν επιχειρηματίες
διατεθειμένοι να επενδύσουν στην ειρήνη.

H «καρδιά» της λύσης βρίσκεται στην οικονομική ανόρθωση της Παλαιστίνης

«H μετα-αραφατική εποχή θα είναι πιο ομαλή απ’ όσο φανταζόμαστε. Ο
παλαιστινιακός λαός διαθέτει μια αξιόλογη διανόηση και διασπορά, υπάρχει μια
διοίκηση που παρά τη βία και την έλλειψη μέσων εξακολουθεί να λειτουργεί, ενώ
οι βασικές υπηρεσίες – υγεία, εκπαίδευση – είναι εξασφαλισμένες. Επιπλέον, όσο
κι αν φαίνεται περίεργο, η εγγύτητα της ισραηλινής δημοκρατίας παίζει θετικό
ρόλο».

Αυτά λέει σε συνέντευξή του στη «Μοντ» ο Ζιλμπέρ Μπεναγιούν, που το 2002
δημιούργησε την Ομάδα της Aix με στόχο τη χάραξη της οικονομικής πορείας του
μελλοντικού παλαιστινιακού κράτους.

Σε μια Παλαιστίνη που διέρχεται μια πρωτοφανή οικονομική και κοινωνική κρίση,
όπου το 47% του πληθυσμού ζει με λιγότερα από 2 δολάρια την ημέρα, η επανάληψη
των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων είναι απαραίτητη. Σύμφωνα με τον Μπεναγιούν,
τρεις είναι οι όροι για να μην οδηγήσει ο θάνατος του Αραφάτ σε βία και
αναρχία. Να επιτρέψουν οι εξτρεμιστικές παλαιστινιακές οργανώσεις την ομαλή
διαδοχή. Να αναγνωρίσει το Ισραήλ ότι είναι αναγκαία η ίδρυση παλαιστινιακού
κράτους. Και να παίξει η διεθνής κοινότητα τον πολιτικό ρόλο που της αρμόζει.

Οι άμεσες προτεραιότητες έχουν νόημα μόνο εφόσον συνδεθούν με τον τελικό
στόχο. Και ο στόχος αυτός είναι απλός: να οικοδομηθεί μια βιώσιμη οικονομική
βάση για την Παλαιστίνη και να επιδιωχθεί η σύγκλιση των βιοτικών επιπέδων του
Ισραήλ και των εδαφών.

Για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο, συνεχίζει ο μαροκινής καταγωγής καθηγητής,
πρέπει να δημιουργηθεί μια ζώνη ελεύθερων συναλλαγών που θα επιτρέψει στην
Παλαιστίνη να αναπτύξει τη δική της εμπορική πολιτική. Οι συναλλαγές ανάμεσα
στις δύο ζώνες πρέπει να ενθαρρυνθούν. Ταυτόχρονα, όμως, ο διαχωρισμός των δύο
οικονομιών είναι απαραίτητος προκειμένου η παλαιστινιακή οικονομία να γίνει
ανεξάρτητη. Βραχυπρόθεσμα, πρέπει να διευκολυνθεί η κυκλοφορία των
εμπορευμάτων στα σύνορα και στο εσωτερικό της Δυτικής Όχθης και της Γάζας. H
κίνηση του εργατικού δυναμικού στο εσωτερικό των εδαφών και προς το Ισραήλ
πρέπει να γίνει πιο εύκολη και πιο οργανωμένη. Και, φυσικά, το Ισραήλ πρέπει
να εκπληρώσει τις οικονομικές του υποχρεώσεις απέναντι στους Παλαιστινίους,
είτε με τη μορφή των φόρων είτε με τη μορφή των κρατήσεων που γίνονται στα
εισοδήματα των Παλαιστινίων εργαζομένων. Το παλαιστινιακό κράτος έχει ανάγκη
από σταθερούς πόρους.

Είναι όμως όλα αυτά ρεαλιστικά; Δεν έχουν κουραστεί οι δωρητές να χορηγούν
εκατομμύρια δολάρια τα οποία χάνονται λόγω του πολέμου; «Αν σταματήσει η βία,
η οικονομική ανάπτυξη των παλαιστινιακών εδαφών είναι ρεαλιστική», απαντά ο
Μπεναγιούν, που εδώ και 15 χρόνια εργάζεται σε προγράμματα συνεργασίας ανάμεσα
σε χώρες της Μεσογείου. «Τα εμπόδια βέβαια δεν λείπουν. Και τα κυριότερα απ’
αυτά είναι δύο: το τείχος ασφαλείας στην Ιερουσαλήμ και η τύχη των προσφύγων».