Πρόσωπα «Φοβάμαι»

«Φοβάμαι. Και, φυσικά, είμαι απογοητευμένος: είχαμε κάνει τόση πρόοδο τα
δύο τελευταία χρόνια! Πριν από δύο χρόνια δεν είχα καμιά ανταπόκριση όταν
κατήγγελλα τις πράξεις αυτών των ανθρώπων, σήμερα πολλοί σκέπτονται σαν κι
εμένα».

Πολ Κρούγκμαν. Ο αρθρογράφος των «Νιου Γιορκ Τάιμς» είναι σφοδρός επικριτής του Μπους και της πολιτικής του

Αυτά λέει σε συνέντευξή του στο γαλλικό περιοδικό «Νουβέλ Ομπζερβατέρ» ο Πολ
Κρούγκμαν, αρθρογράφος των «Νιου Γιορκ Τάιμς» και σφοδρός επικριτής του Μπους
και της πολιτικής του. Κατά την άποψή του, η Αμερική είναι σήμερα χωρισμένη σε
δύο κομμάτια, με την πλειοψηφία να διαφωνεί με την κυβέρνηση. H 11η
Σεπτεμβρίου, όμως, ανέτρεψε αυτούς τους συσχετισμούς. Και τα μέσα ενημέρωσης,
καθώς και ένα μέρος της ελίτ της χώρας, αδυνατούν να αντιμετωπίσουν την
κατάσταση. Αν μια μέρα ο Μπους έλεγε ότι η γη είναι επίπεδη, οι εφημερίδες θα
είχαν την άλλη μέρα τίτλο: «Σχήμα της γης: οι απόψεις διίστανται».

Ο Κρούγκμαν φοβάται για την οικονομία, για την εξωτερική πολιτική, για τη
δημοκρατία. «Μας κυβερνά μια ομάδα που κυριαρχείται από πολύ αντιδημοκρατικά
αισθήματα» λέει, «και κάνει ό,τι μπορεί για να εδραιώσει την εξουσία της». Ο
αρθρογράφος δεν πιστεύει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος θα εμφανιστεί μετριοπαθής
στη δεύτερη θητεία του, παρόλο που η δημοσιονομική κατάσταση της χώρας είναι
πολύ κακή. «Ο Μπους δεν έδειξε ποτέ την παραμικρή διάθεση να ζητήσει θυσίες
από οποιονδήποτε, και πιστεύω ότι αυτό δεν θα αλλάξει. Δεν τον βλέπω να λέει:
πρέπει να κάνουμε περικοπές στις συντάξεις, στην ιατρική βοήθεια προς τους
ηλικιωμένους κ.λπ. Θα συνεχίσει την ιδιωτικοποίηση των συντάξεων, χωρίς όμως
τους δημοσιονομικούς περιορισμούς που θα καθιστούσαν μια τέτοια μεταρρύθμιση
αποδοτική. Περιμένω ακόμη μεγαλύτερη διόγκωση του δημοσιονομικού ελλείμματος
και του δημοσίου χρέους, για τον Μπους αυτό δεν αποτελεί πρόβλημα όσο οι
αγορές δεν αντιδρούν».

H αμερικανική οικονομία θυμίζει «μπανανία», υποστηρίζει ο Κρούγκμαν, αλλά οι
αγορές έχουν ακόμη εμπιστοσύνη στο πολιτικό σύστημα της χώρας. Πόσο θα
κρατήσει αυτή η κατάσταση; Αργά ή γρήγορα, οι αγορές θα πουν «όχι». Δεν μπορεί
κανείς να προβλέψει πότε το δολάριο θα κάνει βουτιά, πότε τα επιτόκια θα
ανεβούν απότομα και οι νομισματικές αγορές θα γνωρίσουν αναταραχή, είναι όμως
πιθανόν να συμβεί αυτό στο άμεσο μέλλον.

Υπάρχει βέβαια προηγούμενο: τόσο ο Ρίγκαν το 1982 όσο και ο Κλίντον το 1993
έδειξαν πως όταν χρειάζεται, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών είναι έτοιμος
να αυξήσει τους φόρους για να μειώσει το έλλειμμα. Αυτήν τη φορά όμως, λέει ο
Κρούγκμαν, τα πράγματα είναι διαφορετικά. Αυτήν τη φορά κυβερνούν την Αμερική
άνθρωποι που πιστεύουν ότι τα πράγματα θα πάνε καλά επειδή οι ίδιοι το
αποφάσισαν. Από την άλλη πλευρά, η κοινή γνώμη δεν είναι καλά πληροφορημένη.
Πολλοί νομίζουν πως για να μειωθεί το έλλειμμα δεν χρειάζεται παρά η μείωση
της εξωτερικής βοήθειας!

(Ο Γιώργος Αγγελόπουλος λείπει σε άδεια)