Tι σου κάνει ένα σουβλάκι!

Όσο τον κοιτάμε, τόσο πιο συμβολικός μας φαίνεται ο γύρος, σαν να βλέπεις τηλεόραση-πολιτική-διαπλοκή στη σούβλα

«H μετα-Μπαϊρακτάρη εποχή» ήταν τίτλος μακροσκελούς τηλεπαραθυράτης συζήτησης
στο δελτίο του Alpha. Το πνεύμα του χιουμοριστικό, πλην όμως και απολύτως
πρακτικό. Το ίδιο και ο τίτλος σε παρόμοια συζήτηση στο δελτίο του Mega «Ο…
γύρος της διαπλοκής».

Το περιεχόμενο και στις δύο περιπτώσεις ήταν η διερεύνηση του θέματος των
«νταβατζήδων», όπως διαμορφώθηκε στο σουβλατζήδικο του «Μπαϊρακτάρη» και
ακολούθως επεκτάθηκε στα τηλεοπτικά σαλονάκια πριν κάνει την είσοδό του στη
Βουλή για να συζητηθεί και με τους θεσμικούς όρους του δημοκρατικού
πολιτεύματος. Γιατί μέχρι στιγμής είχε συζητηθεί με όρους τηλεόρασης.

Το ξέρουμε πως ιδανικό της πολιτικής στις μέρες μας είναι να συναντηθεί
με την τηλεόραση. Να εκφραστεί με τηλεοπτικούς όρους, να καταφέρει να παράξει
τηλεοπτικό πρόγραμμα. Χρειάζεται μια δραματουργία και εν προκειμένω είδαμε να
υιοθετείται η δραματουργία της εχθρότητας, για να πετύχει το μέγιστο
ενδιαφέρον των μέσων.

Κάνει σπουδαία τηλεόραση η αγοραία έκφραση που χρησιμοποιεί ένας πολιτικός,
πολύ περισσότερο όταν πρόκειται για Πρωθυπουργό. Δείχνει μεγάλη αγανάκτηση,
που ταυτίζεται με το περί δικαίου αίσθημα του λαού. Αναλαμβάνουν τα
τηλεπαράθυρα την ανάλυση. Είναι ή δεν είναι μείζον θέμα η διαπλοκή; Αφορά ή
δεν αφορά τον λαό; Είναι ή δεν είναι το ίδιο αγανακτισμένος και ο λαός –
περισσότερο επειδή δεν θα ‘χει χρήματα ούτε να ζεσταθεί τον χειμώνα, αλλά αυτό
είναι δευτερεύον, όπως αποφασίζει η μπαϊρακτάρειος επικοινωνιακή στρατηγική.

Από μόνη της η «διαπλοκή» θα είχε μάλλον αστυνομικό ενδιαφέρον για τον
απλό πολίτη και πάντως δεν θα ήταν αυτή που θα προκαλούσε λαϊκή οργή, όσο τα
μεγάλα προβλήματα, η ανεργία, οι χαμηλοί μισθοί κ.λπ. Εκτός εάν γινόταν σαφές
ότι η επίλυση του προβλήματος θα σήμαινε και αναδιανομή του πλούτου προς
όφελος των ασθενέστερων οικονομικά κοινωνικών στρωμάτων.

Αναλαμβάνουν οι ειδικοί ερμηνευτές του σεναρίου «διαπλοκή» να δώσουν τη
διάσταση του υψίστου και επείγοντος λαϊκού ενδιαφέροντος. Με ευρήματα απλοϊκά,
όπως αυτά του Γιώργου Τράγκα, που έχει εφεύρει τον «Βασίλη από τ’ Άγραφα»,
υποτίθεται γνωστό του, του οποίου τάχα την άποψη για τη διαπλοκή μεταφέρει ο
σχολιαστής για να ενισχύσει την επιχειρηματολογία του. Ο απλός άνθρωπος
Βασίλης είναι έξαλλος από τη «διαπλοκή», που του «πίνει το αίμα με το μπουρί
της σόμπας» – και μόνο οι θριλερικοί συνειρμοί αρκούν για να καλύψουν
οποιαδήποτε πολιτική συζήτηση. Το δελτίο ειδήσεων μπορεί να θυμίζει έτσι
περισσότερο επιθεώρηση του «Δελφινάριου» που έχει συμπεριλάβει βιαστικά
νούμερο για την επικαιρότητα, ώστε να εκτονωθεί γελώντας το κοινό, παρά
πραγματικό δελτίο, παραμένει ωστόσο θεαματικό και ως τέτοιο, παραγωγική «πηγή» πολιτικής.

Περισσότερη παραγωγή τηλεόρασης παρά πολιτικής

Το ουσιαστικό πρόβλημα στην εποχή μας είναι η ίδια η παραγωγή πολιτικής. H
υπόθεση της «διαπλοκής» είναι από τα προσφιλή θέματα σε εποχές πολιτικής
αμηχανίας, καθώς δίνει την αίσθηση ότι οι πολιτικοί επιβάλλονται – ή
τουλάχιστον επιθυμούν να επιβληθούν – με πυγμή επί των οικονομικών
συμφερόντων. Στην πραγματικότητα, η συνέχιση των λεκτικών επιθέσεων, ορισμένες
με μια θεατρική υπερβολή, αλλά και κινήσεων που εκτονώνονται σε αναφορές
ονομάτων, αυτά σε κυκλική κυκλοφορία αναλόγως ποια πλευρά ανακινεί θέμα
διαπλοκής, σημαίνει ότι παραμένουν όλα ως έχουν. Απλώς σταθεροποιείται η λαϊκή
υποστήριξη σε ένα καθεστώς που κάθε άλλο παρά την κοινωνική ανισότητα έχει
σκοπό να αντιμετωπίσει.

Έτσι, τηλεπαραθυράτοι διάλογοι που καταλαμβάνουν τα τρία τέταρτα του χρόνου
ενός δελτίου ειδήσεων αντικαθιστούν τη διαδικασία ενημέρωσης με τη
διασκεδαστική τους πτυχή, το «χάζι» και την εκτόνωση του αισθήματος πίεσης που
βαραίνει την καθημερινότητα του τηλεοπτικού κοινού, καθώς αυτό ταυτίζεται με
τις απόψεις τού ενός ή του άλλου «σχολιαστή». Όπως και να έχει, η παραγωγή
τηλεόρασης είναι ασυγκρίτως περισσότερη και σε ορισμένες στιγμές
αποτελεσματικότερη για την κοινωνική «συναίνεση» – ή μήπως αφασία – από
πολιτικές αποφάσεις που καθυστερούν και να τις πάρουν και να τις εφαρμόσουν οι πολιτικοί.