Φτωχοί οι 2 στους 10 Έλληνες

Οι δύο στους δέκα Έλληνες είναι στα όρια της φτώχειας. Περίπου 2.165.107
Έλληνες αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στις καθημερινές οικονομικές τους
υποχρεώσεις, με άμεση επίπτωση ακόμα και στις βασικές ανάγκες διαβίωσής τους.

Στη ζώνη της φτώχειας βρίσκονται κυρίως ηλικιωμένοι άνω των 65 ετών, άνεργοι,
συνταξιούχοι, πολυμελείς οικογένειες και άτομα με χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης.
Την εικόνα αυτή βελτιώνει το υψηλό ποσοστό ιδιοκατοίκησης που υπάρχει στη χώρα
μας. Σύμφωνα με τα στοιχεία, από το σύνολο όσων βρίσκονται στο όριο της
φτώχειας οι 1.764.521 έχουν δικό τους σπίτι.

Παρ’ όλα αυτά όμως οι 4 στους 10 Έλληνες που βρίσκονται στα όρια της φτώχειας
δηλώνουν ότι αδυνατούν να πληρώσουν για ικανοποιητική θέρμανση στο σπίτι τους,
οι 8 στους 10 να πληρώσουν έστω και μία εβδομάδα διακοπών τον χρόνο και οι 3
στους 10 να επιλέξουν κοτόπουλο, ψάρι ή λαχανικά για τη διατροφή τους κάθε
δεύτερη ημέρα. Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από έρευνα του Εθνικού Κέντρου
Κοινωνικών Ερευνών (EKKE) και της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας «Για τα
εισοδήματα και της συνθήκες διαβίωσης των νοικοκυριών (EU-SILC 2005)».

Όριο τα 4.800 ευρώ

H φτώχεια δεν ξεχωρίζει άνδρες και γυναίκες, αντίθετα χτυπά περισσότερο τις
μεγάλες ηλικίες. Συγκεκριμένα από τους Έλληνες που ζουν κάτω του ορίου της
φτώχειας το 28,1% είναι άνω των 65 ετών, ενώ μόλις το 19% έχει ηλικία από 16
έως και 64 ετών. Μάλιστα το όριο της φτώχειας για ένα μονομελές νοικοκυριό
αντιστοιχεί σε ετήσιο εισόδημα 4.800 ευρώ και για ένα νοικοκυριό με δύο
ενηλίκους και δύο ανήλικα παιδιά στα 10.080 ευρώ (σε τιμές 2002).

Πολυμελείς οικογένειες

H απασχόληση αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα στον κίνδυνο της φτώχειας, καθώς
μόλις το 15,7% του συνολικού πληθυσμού των απασχολουμένων στην Ελλάδα
εμφανίζεται ως φτωχό. Αντίθετα στους ανέργους το ποσοστό των «φτωχών» φθάνει
το 28,1%, στους συνταξιούχους το 26,3%, ενώ ιδιαίτερα ευπαθής ομάδα είναι αυτή
των πολυμελών νοικοκυριών, με 6 στα 10 νοικοκυριά που αριθμούν από 7 μέλη και
άνω να θεωρούνται φτωχά.

Καταναλωτική δυνατότητα

Από τα στοιχεία της έρευνας του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών φαίνεται
ότι τα 2 στα 10 φτωχά νοικοκυριά αντιμετωπίζουν σημαντική δυσκολία να
αποκτήσουν διαρκή καταναλωτικά αγαθά. Οκτώ στα 10 δεν επιλέγουν τη λήψη
δανείων για την απόκτηση αγαθών και υπηρεσιών και τα 7 στα 10 δηλώνουν
αδυναμία να αντιμετωπίσουν έκτακτες αλλά αναγκαίες δαπάνες που προκύπτουν και
επιβαρύνουν τον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Επίπεδο εκπαίδευσης

Είναι χαρακτηριστικό ότι τα νοικοκυριά με χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης
βρίσκονται πιο κοντά στο όριο της φτώχειας. Συγκεκριμένα, 42,1% των
νοικοκυριών με αρχηγό που έχει απολυτήριο Δημοτικού είναι φτωχά, την ίδια
στιγμή που μόλις το 3,1% των νοικοκυριών με πτυχίο Ανώτατου Εκπαιδευτικού
Ιδρύματος ανήκουν στην κοινωνική αυτή ομάδα.

Αξιοσημείωτο είναι ότι το 96% των νοικοκυριών που κατατάσσονται στην κατηγορία
των «φτωχών» έχουν τηλέφωνο (σταθερό ή κινητό) και έγχρωμη τηλεόραση, αλλά
μόνο το 13% κατέχει ηλεκτρονικό υπολογιστή.

Κοινωνικές υπηρεσίες

Όσο για τις παροχές κοινωνικής βοήθειας από το κράτος, με εξαίρεση το
νοσοκομείο ή το Κέντρο Υγείας όπου έγινε χρήση από το 51,55% των ατόμων, όσοι
χαρακτηρίζονται φτωχοί δεν κάνουν άλλη ουσιαστική χρήση κοινωνικών υπηρεσιών,
καθώς θεωρούν ότι υπάρχει έλλειψη πληροφόρησης αλλά και υπερβολική
γραφειοκρατία.

Έρευνα του EKKE

H έρευνα διενεργήθηκε την άνοιξη του 2003 από τη Γενική Γραμματεία της Εθνικής
Στατιστικής Υπηρεσίας της Ελλάδος με τη συμμετοχή του Ινστιτούτου Κοινωνικής
Πολιτικής του EKKE. H στοιχειοληψία πραγματοποιήθηκε με γραπτό ερωτηματολόγιο
σε δείγμα 10.930 νοικοκυριών και το ποσοστό ανταπόκρισης ανήλθε σε 81,62%.