«Tο βιβλίο δεν θα μας σώσει, από μόνο του, από τον ρατσισμό»

Το βιβλίο ως «γέφυρα συνύπαρξης των λαών» ήταν το αντικείμενο συζήτησης στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Βιβλίου

Για την εμφάνιση ενός «νεορατσισμού που δεν βασίζεται πια στη βιολογία» και
που «περνά από τη φυλή στην κουλτούρα», μίλησε η καθηγήτρια Ψυχολογίας και
αντιπρύτανης της Παντείου Φωτεινή Τσαλίκογλου, κατά τη διάρκεια συνάντησης με
θέμα «Το βιβλίο: η γέφυρα συνύπαρξης των λαών», που πραγματοποιήθηκε χθες στο
Κέντρο Μελετών Ακροπόλεως, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων του 33ου Φεστιβάλ
Βιβλίου. Ανέφερε δε ως παράδειγμα νεορατσισμού τη φράση «Δεν είμαι ρατσιστής,
αλλά…» με την οποία εισάγονται πλέον συχνά ξενοφοβικού τύπου παρατηρήσεις.
Και εξέφρασε την απαισιοδοξία της ως προς το αν το βιβλίο μπορεί να παίξει τον
ρόλο γέφυρας σε μια εποχή παγκόσμιας πτώσης της ανάγνωσης και ανάδειξης της
κουλτούρας της εικόνας, με την τηλεόραση να παίζει ρόλο πανίσχυρου ανώνυμου
παιδαγωγού.

Ο πρόεδρος της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής Unicef Λάμπρος Κανελλόπουλος, εκ
των οργανωτών της εκδήλωσης, μίλησε για «κοινωνικές συμπεριφορές που θέτουν σε
δοκιμασία τον πολιτισμό μας» και για «την ανάγκη εθνικού σχεδίου δράσης για να
εγκαθιδρυθεί μια νέα στάση απέναντι στις μειονότητες». Ο διευθυντής των «ΝΕΩΝ»
Παντελής Καψής είπε, από την πλευρά του, πως το βιβλίο δύσκολα μπορεί από μόνο
του να δημιουργήσει συνθήκες ανεκτικότερης κοινωνίας. Υπάρχουν παραδείγματα
χωρών όπου οι πολίτες έχουν υψηλή μόρφωση, χωρίς αυτό να αποτρέπει φαινόμενα
μισαλλοδοξίας. Ενώ υπάρχουν και βιβλία που λειτούργησαν αντίστροφα, με
παράδειγμα τη Βίβλο, η ερμηνεία (και οι διάφορες μεταφράσεις) της οποίας
αιματοκύλησε την Ευρώπη επί αιώνες.

Την εκδήλωση χαιρέτισε ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού, Χρήστος
Ζαχόπουλος, ο οποίος είπε ότι υπάρχει στο βιβλίο «ένα βαθύτερο υπόστρωμα όπου
συναντώνται όλοι οι πολιτισμοί» και «αίρονται επιφυλάξεις και προκαταλήψεις».
Στην εκδήλωση μίλησε εκ μέρους του Συνδέσμου Εκδοτών Βιβλίου (που οργανώνει το
Φεστιβάλ Βιβλίου στον πεζόδρομο της Διονυσίου Αρεοπαγίτου) ο αντιπρόεδρός του
Νικόλαος Νίκας, ενώ ο συγγραφέας Μάνος Κοντολέων μετέφερε το κοινό στο
εργαστήριο του συγγραφέα. Συμφώνησε δε με τη Φωτεινή Τσαλίκογλου στην
παρατήρηση πως το βιβλίο έχει, παρ’ όλα αυτά, σημαντικό παιδευτικό ρόλο και
στο ότι όποιος, για παράδειγμα, έχει διαβάσει ως παιδί την «Καλύβα του
Μπαρμπα-Θωμά» δεν μπορεί να υιοθετήσει ρατσιστικές στάσεις.

Στην εκδήλωση παρέστησαν ο πρώην υπουργός Κώστας Γείτονας, η βουλετής Συλβάνα
Ράπτη, ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ Χρήστος Πολυζωγόπουλος κ.ά.