Bίαιοι, ανεγκέφαλοι, κακοί!

Έχω ακούσει τα πιο γελοία πράγματα. Πως ο Μάικλ Μουρ – λέει – έβγαλε έναν
σκασμό λεφτά. E, και; Μαγκιά του. Πως έχει bodyguards. Διπλή μαγκιά του. Κι
εγώ αν ζούσα στη land of freedom, θα κυκλοφορούσα με ολόκληρη μεραρχία. Και
πως – διά στόματος Τζέιμς Ελρόι – είναι… μπολσεβίκος. Μπορεί ο τύπος να
γράφει μερικά συμπαθητικά αστυνομικά μυθιστορήματα, αλλά από πολιτική ντιπ για
ντιπ. Αν ο Μάικλ Μουρ είναι κομμουνιστής και το «Φαρενάιτ 9/11» κομμουνιστική
προπαγάνδα, τότε ο Γιώργος Παπανδρέου είναι η μετενσάρκωση του Λένιν!

Σύμφωνα με τη ρήση, «την δόξαν πολλοί μίσησαν, το χρήμα ουδείς». Αγαπητοί της
Αμερικής. Αγαπητά παπαγαλάκια του εγχώριου αμερικανογιαπισμού. Εδώ κοτζάμ «New
York Times», προκειμένου να περισώσουν φύλλο συκής αξιοπρέπειας, αναγκάστηκαν
να ζητήσουν δημοσίως άφεση αμαρτιών για τη διασπορά ψευδών ειδήσεων. Εδώ η
πρωτοκαθεδρία της οικουμένης οργάνωσε τη μεγαλύτερη απάτη, το μεγαλύτερο
έγκλημα και το χειρότερο ψεύδος του μεταπολεμικού κόσμου. Εδώ η Αραβική
Χερσόνησος μυρίζει καμένη σάρκα, ο Μουρ σάς μάρανε;

Να τα πάρουμε με τη σειρά. Τα εξηγώ ένα προς ένα. Πρώτον, η πολιτική του Μάικλ
Μουρ είναι τόσο εθνικοπατριωτική, όσο κάθε Αμερικανού που βλέπει τη σημαία,
τον αρχηγό και τις αρχές της χώρας του να διασύρονται και να χρησιμοποιούνται
για έγκλημα και πλιάτσικο από μια συμμορία βίαιων, ανεγκέφαλων, βρώμικων και
κακών. Δεύτερον, η εκτίναξη του Μουρ στα ύψη της δημοσιότητας και των ταμείων
οφείλεται στο απλό γεγονός πως η συντριπτική πλειονότητα των Media παπαγάλιζε
τις σκέψεις του Μπους. Φίλοι μου, τα 125 εκατομμύρια δολάρια που έχει
εισπράξει μέχρι στιγμής η ταινία από την Αμερική, είναι καρπός αυτής της
παπαγαλίας. Πώς το λένε; Ο Μουρ παίζει μόνος του! Τρίτον, ο άνθρωπος ουδέποτε
ισχυρίστηκε πως είναι καλλιτέχνης και πως το έργο θα εγκατασταθεί στον
παράδεισο της αθανασίας. Ρεπορτάζ κάνει. Και το κάνει με χιούμορ, με
επαγγελματική επάρκεια, χρησιμοποιώντας τρικ της show business, προκειμένου να
κόψει εισιτήρια και να δημιουργήσει πανικό. Και το κατάφερε. Και τέταρτον,
ουδείς του Λευκού Οίκου και του Πενταγώνου διέψευσε έστω και μισό καρέ αυτού
του ρεπορτάζ. Άρα;

«Φαρενάιτ 9/11»: Ένας πανύβλαξ στη θέση του πλανητάρχη. M’ αυτό το ακατοίκητο βλέμμα υποδέχτηκε την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους. Μήπως ήξερε;

Άρα, θα δείτε όσα δεν διαβάσατε στα πρωτοσέλιδα και στα κεντρικά δελτία των
τηλεοπτικών καναλιών. Γνωστά μόνο από τις μέσα σελίδες και τα «ψιλά», αλλά
παντελώς άγνωστα στην πλειονότητα, που καθημερινά βάζει το κεφάλι της στις
washing machines της προπαγάνδας. Δηλαδή (πάρτε μολύβι και χαρτί):

Ο Μπους, ως φαντάρος, ήταν μανιώδης κοπανατζής και λιποτάκτης. H αστερόεσσα
γραμμένη στα παλαιότερα των υποδημάτων του. Ο Μπους, ως επιχειρηματίας, ήταν
τόσο χρεοκοπημένος, όσο και το τελευταίο πλουσιοσκατόπαιδο του κόσμου. Ο
Μπους, ως υιός του μπαμπά, ήταν τόσο ωφελημένος όσο… 1,5 δισεκατομμύριο
δολάρια της οικογένειας Μπιν Λάντεν, τα οποία εισέπραξε ως επένδυση,
προκειμένου ν’ ανοίγει άδεια πηγάδια πετρελαίου στο Τέξας! Ο Μπους, ως
υποψήφιος, με την παρέα του οργάνωσε και πραγματοποίησε το μεγαλύτερο εκλογικό
πραξικόπημα στην Ιστορία της χώρας του. Ο Μπους, ως πρόεδρος των ΗΠΑ, πριν από
την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους κατανάλωνε το 40% του χρόνου του
περιπλανώμενος σε λίμνες, όρη και βουνά. H φράση που εκστόμισε μέσα σε έκρηξη
ευφυΐας έγραψε: «Αφού υπάρχουν τηλέφωνα και φαξ, γιατί να πάω στην
Ουάσινγκτον;». Ο Μπους την ώρα της επίθεσης και διαβάζοντας αναγνωστικό σε
Δημοτικό σχολείο της Φλόριντα, ακούει στο αυτί σύμβουλό του να τον πληροφορεί:
«Κύριε πρόεδρε, η χώρα βρίσκεται under heavy attack» (η χώρα βρίσκεται κάτω
από βαριά επίθεση). Εκείνος συνέχισε ατάραχος με απλανές βλέμμα στο απέραντο
κενό. Άραγε, κατάλαβε ή καρφώθηκε επειδή… ήξερε;

H συνέχεια είναι ακόμα πιο καυτή. Καμιά εικοσαριά αεροσκάφη απογειώνονται
χωρίς έλεγχο από τις ΗΠΑ, με την οικογένεια, τους συγγενείς και τους φίλους
Μπιν Λάντεν. Οι δεσμοί των δύο οικογενειών είναι τόσο στενοί, ώστε ακόμα και
υψηλόβαθμα στελέχη της διοίκησης να αναρωτιούνται: Άραγε, ο πατήρ Μπους ήταν
πρόεδρος των ΗΠΑ ή εκπρόσωπος των αραβικών πετρελαϊκών συμφερόντων; Μια σχέση
πακτωλού πετροδολαρίων. «Τόσα, όσα κοστίζει το 7% της αμερικανικής
επικράτειας! Τους ανήκει». Περίφημα. H πρώτη αντίδραση μετά την επίθεση ήταν
να δείξουν… Ιράκ. Μα ουδέποτε μας απείλησε και κανείς Αμερικανός δεν
σκοτώθηκε από σφαίρα του Σαντάμ. Τίποτα. Το κόλπο ήταν έτοιμο. H «Καρλάιλ»,
προμηθευτής οπλικών συστημάτων και συμφερόντων Μπους, ανέλαβε την
οπλοτροφοδοσία. Οι άλλοι, της συμμορίας, διαμοίρασαν την αποκλειστικότητα
σίτισης, ανοικοδόμησης και φυσικά αρμέγματος των πετρελαιοπηγών. Με άλλα
λόγια, σκοτώνουν και γκρεμίζουν με όπλα του Μπους και στη συνέχεια θα
ανοικοδομήσουν με τούβλα του Τσένι και του Ράμσφελντ. Απροσμέτρητο το κόστος
σε ανθρώπινες ζωές. Με λόγια των Αμερικανών επιχειρηματιών στο Ιράκ, «αυτή η
μπίζνα είναι καλή για μας, κακή για τον λαό». Ο απόλυτος κυνισμός!

«Κι εδώ Βαγδάτη είναι»

Ο Μάικλ Μουρ χέρι χέρι με τον Τζορτζ Μπους, σε μοντάζ από την αφίσα του «Φαρενάιτ 9/11»

Το ιρακινό «τώρα» το βλέπουμε και ανατριχιάζουμε καθημερινά. Εκείνο που δεν
βλέπουμε, εκείνο που τα παπαγαλάκια δεν μας δείχνουν, είναι η βομβαρδισμένη
από τη φτώχεια και ανεργία… Αμερική. Ένα παιδί από το Φλιντ του Μίσιγκαν
δείχνει τα ερειπωμένα σπίτια και λέει «κι εδώ Βαγδάτη είναι». Υπάρχουν
περιοχές όπου ο δείκτης της ανεργίας έχει αγγίξει το… 50%! Το ξέρατε; Ούτε
εγώ. Τόσο χαϊβάνια της προπαγάνδας, της γκλαμουριάς και του Χόλιγουντ γίναμε!
Και το χειρότερο; Κομψευόμενοι στρατολόγοι του US Army έχουν βγει παγανιά και
φλερτάρουν με ανέργους. Αγόρια και κορίτσια. Ζεστή, τρυφερή, αμερικανική σάρκα
για τις αλεστικές μηχανές που ταΐζουν του Μπους την κοιλιά. Αυτή είναι η
αλήθεια. Κόλαση, προκειμένου να γεμίσουν του πανύβλακος τα πουγκιά! E, λοιπόν,
ιδού η ευκαιρία. M’ ένα εισιτήριο τους ψήνεις στο καζάνι. Έστω φαντασιακά!

INFO

Η πρώτη ταινία τού Μάικλ Μουρ «Roger & Me» (1989) προβάλλεται την Κυριακή
στις 3 Οκτωβρίου στην Ελληνοαμερικανική Ένωση (Μασσαλίας 22), στις 22.00

H αληθινή «Πολίτικη κουζίνα»

«Monsieur Ibrahim et les fleurs du Coran», δηλαδή «Ο κύριος Ιμπραΐμ και τα
λουλούδια του Κορανίου». Με δάκρυα στα μάτια, η καλύτερη και πιο τρυφερή
ιστορία της εβδομάδας. Ίσως και της χρονιάς. Γιατί πάνω απ’ όλα και πριν απ’
όλα, το ήθος είναι που μετράει!

Και το ήθος στο σινεμά καταγράφεται από τον φακό. Ποιους «βλέπει», πώς τους
«βλέπει», από ποια απόσταση τους «βλέπει». Και κυρίως ποια είναι η σχέση του
φακού με το στόρι που περιγράφει ο σκηνοθέτης. Προσέξτε υπόδειγμα συνέπειας,
προσήλωσης, αφοσίωσης και εντιμότητας. H ιστορία αναφέρεται στη σχέση ενός
15χρονου ορφανού – Εβραίου και Γάλλου – πιτσιρικά σε μια τριτοκοσμική γειτονιά
του Παρισιού του 1960, μ’ έναν μοναχικό γέροντα μπακάλη μουσουλμάνο από τα
βάθη της Ανατολής τής Τουρκίας. Ανάμεσά τους μεσολαβεί μια απόσταση…
διαδρόμου. Ανάμεσα στο Εβραιόπουλο και τον δυστυχισμένο και εγωιστή πατέρα
του, που τον εγκαταλείπει προτιμώντας την αυτοκτονία από τη ζωή, μεσολαβεί
επίσης μια απόσταση διαδρόμου. Όλα είναι ένας διάδρομος. Στενός, ημιφωτισμένος
και κλειστός. Της μιας κατεύθυνσης. Διάδρομος φιλίας, καρδιάς, απόφασης. Ο
διάδρομος μετάβασης από το Παιδί στον Άνδρα. Ο διάδρομος της συμφιλίωσης, της
σοφίας, του Κορανίου!

«Ο κύριος Ιμπραΐμ και τα λουλούδια του Κορανίου»: Υποδεχτείτε τον καλύτερο Ομάρ Σαρίφ με δάκρυα στα μάτια!

Φίλοι μου, η αισθητική στο σινεμά, όπως και στη ζωή μας, μπορεί να γίνει
αγοραία. Όπως τα διαφημιστικά σποτάκια που πουλάνε τσίχλες και προφυλακτικά.
Μπορεί να γίνει άτεχνα και τυχαία. Χωρίς ίχνος βάθους και ταλέντου. Μπορεί να
γίνει εντύπωση και μόδα. Όλα μπορεί. Ευτυχώς, ο Φρανσουά Ντιπερόν άκουσε και
ακολούθησε τον… διάδρομο της καρδιάς του. H απόσταση που χωρίζει τον Εβραίο
από τον Παλαιστίνιο. Τον μικρό Μωυσή από τον γέροντα Ιμπραΐμ. Τον ορφανό από
τον πατέρα της καρδιάς του. Όλα αυτά που μας χωρίζουν μόλις μια δρασκελιά
είναι. Όπως η απόσταση του κακού από το καλό, της αδιαφορίας από την
αλληλεγγύη, της αγάπης από την αδράνεια. Δίπλα μας οι άγγελοι. Μόλις ένα βήμα
από τη μοναξιά μας. Συνήθως τυφλοί, προσπερνάμε το ταίρι μας, το αντίθετό μας,
τον «μουσουλμάνο» μας, και ακολουθούμε το όμοιο και τη δυστυχία μας.

Ο κύριος Ιμπραΐμ είναι ο σωτήρας της ορφανεμένης καρδιάς του μικρού Εβραίου. H
συνάντηση είναι ακαριαία. Εκεί μέσα στον σκοτεινό διάδρομο του μπακάλικου. Ο
μικρός Εβραίος, που ορέγεται να γίνει σπουδαίος και τρανός, απέναντι από τον
αξύριστο, μαυριδερό… τριτοκοσμικό Ομάρ Σαρίφ. Ό,τι καλύτερο, ό,τι πιο λιτό,
πιο δωρικό και ταυτόχρονα πιο καρδιακό έχει παίξει μέχρι σήμερα στη ζωή του.
Κάποια στιγμή σκέφτηκα, αυτή είναι η αληθινή «Πολίτικη κουζίνα». Σας βεβαιώνω
από τα βάθη της ψυχής μου. Έφυγα και η σκιά του με ακολούθησε. Σαν χάδι από το
υπερπέραν. Σαν άγγελος στον ώμο μου. Ποτέ μου δεν θα τον ξεχάσω!

H μάχη της λαμαρίνας

Πονηρός ο βλάχος. Βιντεοκλίπ οι σκηνές δράσης, τηλεοπτικές και φλύαρες οι
σκηνές δωματίου. Ο Άλεξ Πρόγιας, της ομογένειας, λέει «Εγώ, το ρομπότ». Οι
έξυπνοι θεατές ελπίζω να πουν… Εγώ ο άνθρωπος!

Πρώτα απ’ όλα, το στόρι είναι η πιο συνηθισμένη προφητεία της εφιαλτικής
μελλοντολογίας. Πως δηλαδή, κάποτε, οι κινούμενες λαμαρίνες, θα αποκτήσουν
βούληση, δική τους. Και πως οι αυριανοί σκλάβοι του ανθρώπου θα γίνουν οι
μεθαυριανοί επαναστάτες και… μπολσεβίκοι. Μέχρι αυτού του σημείου
επικίνδυνοι!

Έτσι, ένας Αφροαμερικανός μπάτσος (Γουίλ Σμιθ), καχύποπτος μέχρι μυελού οστών,
δεν βλέπει με καλό μάτι την αφιλοκερδή προσφορά εκατομμυρίων ρομπότ. Και σε
λίγο, οι πιο εφιαλτικές υποψίες του γίνονται πραγματικότητα. H καινούργια
γενιά ρομπότ παραγωγής USR εφορμά κατά μιλιούνια εναντίον όλων. Ο πλανήτης στα
χέρια της λαμαρίνας!

«Εγώ, το ρομπότ»: Just pieces από γυαλιστερές λαμαρίνες!

Αν οι σεναριογράφοι, καθώς και ο μίστερ Άλεξ, δεν προκαλούσαν τη νοημοσύνη
μου, θα τους προσπερνούσα με δυο λόγια και θα πέταγα τις λαμαρίνες τους στην
πλησιέστερη μάντρα μεταχειρισμένων υλικών. Αλλά οι αθεόφοβοι εκτός από έμποροι
είναι και ύπουλοι. Διότι USR παραπέμπει στην USSR (την ΕΣΣΔ, ντε). Διότι οι
νοήμονες λαμαρίνες είναι τα εκατομμύρια των Ρώσων. Αλλά και γιατί η επανάσταση
δεν ήταν τίποτε άλλο παρά λαμαρίνες, τρύπιες από το νεροπίστολο του Γουίλ
Σμιθ. Βρε, ουστ από ‘δώ!

΄Αλφρεντ Χίτσκοκ από το Ιράν

«Τα παιδιά του πετρελαίου» δεν είναι ό,τι καλύτερο μας έχει προκύψει από το
θαυματουργό Ιράν, αλλά κόβω το κεφάλι μου πως έτσι και ο Χίτσκοκ ζούσε και το
έβλεπε, θα το υπέγραφε. H σκηνή με τον πιτσιρικά να ισορροπεί σε αγωγό
πετρελαίου και κάτω να χάσκει το απέραντο κενό, βάζει κάτω χιλιάδες μέτρα
σασπένς του Χόλιγουντ.

Ο πιο δημοφιλής σκηνοθέτης της Τεχεράνης με το άγνωστο, για εμάς, όνομα
Ιμπραΐμ Φορουζές, είχε μια απίστευτη ιδέα. Να αποδείξει, με ρεαλιστικούς
όρους, την απαξία της πιο πολύτιμης ύλης που η ροή της και η τιμή της
ανεβάζουν και κατεβάζουν κυβερνήσεις και αδειάζουν τις οικονομίες μας! Σε μια
περιοχή εξόρυξης πετρελαίου κατοικούν σε παράγκες, πλίνθους και λάσπες, τα
παιδιά ενός κατώτερου θεού. Φανταστείτε την εξής εικόνα: Να είσαι δεκάχρονος,
χωρίς μισή κουταλιά ζεστή σούπα, και να κοιμάσαι πάνω σε χώμα… λερωμένο από
μαύρο χρυσό. Να κολυμπάς στο πετρέλαιο, αλλά να μην κατέχεις ούτε μισή σταγόνα
απ’ αυτό. Πώς συμβαίνει με τα παιδιά της Αφρικής που κοιμούνται πάνω σε
εκατομμύρια κόκκους ερήμου; Έτσι ακριβώς. Να κυλιέσαι στο πετρέλαιο, αλλά να
μην μπορείς ν’ αγγίξεις μισό δράμι απ’ αυτό. H πιο «ζωντανή» περιγραφή της
τριτοκοσμικής πραγματικότητας, των αντιθέσεων στις αραβικές χώρες και ο πλήρης
ορισμός του ανελέητου και άγριου περιφερειακού καπιταλισμού!

«Τα παιδιά του πετρελαίου»: Τη σκηνή της σχοινοβασίας πάνω από τον γκρεμό θα την υπέγραφε και ο Άλφρεντ Χίτσκοκ

H ιστορία αναπτύσσεται με ήρωα έναν ατίθασο πιτσιρικά, ορφανό από πατέρα, που
μέσα στην απελπισία του και με εφαλτήριο το πείσμα του, ρισκάρει τη ζωή του
σχοινοβατώντας σε αγωγούς πάνω από γκρεμό, προκειμένου να κερδίσει το στοίχημα
και με τα λεφτά ν’ αγοράσει ένα τυφλό γαϊδούρι για τη μάνα του! H μεγάλη
ανατριχίλα. Και αν ο σκηνοθέτης πρόσεχε περισσότερο την οικονομία στην αφήγησή
του, και εστίαζε την ιστορία αποκλειστικά και μόνο στην κόντρα μαύρου χρυσού –
απόλυτης ένδειας, τότε η ανατριχίλα θα ήταν εντελώς και ολοσχερώς καθηλωτική!

Ο πρίγκιπας και η φάρμα

«Ο πρίγκιπας κι εγώ»: Χάρτινο ρομάντζο Σταχτοπούτας σκηνοθετημένο αδιάφορα
από τη Μάρθα Κούλιτζ. Όπου η Τζούλια Στάιλς ερωτεύεται τον άτακτο πρίγκιπα της
Δανίας σε κάποια φοιτητική εστία των ΗΠΑ. Το «Πρίτι γούμαν» είχε τουλάχιστον
μια Τζούλια Ρόμπερτς και έναν Ρίτσαρντ Γκιρ!

«Μια τρελή, τρελή φάρμα»: Τρισχαριτωμένα κινούμενα σχέδια με πάσης φύσεως
κατοικίδια σε ρόλους… γουέστερν. Ό,τι πρέπει για νήπια. Στην ελληνική
βερσιόν (που δεν είδα) με τις φωνές τών: Έλντας Πανοπούλου, Χρυσούλας Διαβάτη,
Μαρίας Καβογιάννη, Μαρίας Πλακίδη και… και…

Τα Oscar της εβδομάδας

Δημοψηφίσματος: «Φαρενάιτ 9/11»

Καυτού ρεπορτάζ: Μπους στο καζάνι

Ταινίας: «Ο κύριος Ιμπραΐμ και τα λουλούδια του Κορανίου»

Ήθους: Ιμπραΐμ

Ερμηνείας: Ιμπραΐμ… Ομάρ Σαρίφ

Χίτσκοκ: «Τα παιδιά του πετρελαίου» από… Ιράν

Βιντεογκέιμ: «Εγώ, το ρομπότ»

Σταχτοπούτας: «Ο πρίγκιπας κι εγώ»

Χαρούμενου νηπιαγωγείου: «Μια τρελή, τρελή φάρμα»