Διαστάσεις Οι χίπις δεν μένουν πια εδώ

«Νιώθω μια πραγματική νοσταλγία για τα παλιά χρόνια: ο τρόπος που ασχήμυναν
τα πράγματα και η φτώχεια που κατέκλυσε τη χώρα με κάνουν να βλέπω με πολύ
αυστηρό μάτι τη νεωτερικότητα». Ζεράρ Τοφέν.

Στον ναό του Πασουπατινάτ: ένας Ολλανδός τουρίστας φωτογραφίζει έναν «σαντού» (ασκητή) που ανασηκώνει πέτρες με το πέος του

Οι χίπις άρχισαν να συρρέουν στο Νεπάλ στις αρχές της δεκαετίας του ’60.
Εκείνοι που έρχονταν από την Ίμπιθα ήταν πολύ πλούσιοι, άλλοι δεν είχαν
τίποτα. Όλοι όμως είχαν διαβάσει Κέρουακ και αναζητούσαν έναν παράδεισο πιο
εύκολο και πιο ανοιχτό από την Ινδία, όπου οι σχέσεις ήταν δύσκολες. H ζωή
στην Κατμαντού ήταν φθηνή, το χασίς άφθονο και οι αρχές τούς άφηναν να
εγκατασταθούν κοντά στα μεγάλα βουδιστικά μοναστήρια. Εκείνοι δεν μιλούσαν
νεπαλέζικα ούτε ενδιαφέρονταν πραγματικά για τη χώρα, αυτό που τους ενδιέφερε
ήταν να ζουν μεταξύ τους και μακριά από τον δυτικό πολιτισμό. Το φαινόμενο
κράτησε κάπου δεκαπέντε χρόνια και έσβησε μαζί με την απαγόρευση του χασίς. Οι
χίπις αντικαταστάθηκαν από νεαρούς με χοντρά παπούτσια και σακίδια στην πλάτη,
τους trekkers. Εκεί που αγόραζες κάποτε χασισότουρτες, βρίσκεις σήμερα Σέρπα
να νοικιάζουν σκηνές στους τουρίστες. Το Eden Hashish Center, άλλοτε θρυλικός
τόπος συνάθροισης των μπήτνικ, έχει γίνει πιτσαρία. H Κατμαντού μοιάζει με
οποιαδήποτε άλλη μητρόπολη της Ινδίας. Από την παλιά περιπέτεια δεν έχει
μείνει παρά ένα όνειρο.

Αν έλεγαν το 1970 στον Ζεράρ Τοφέν ότι τρεις δεκαετίες αργότερα θα
εξελίσσονταν έτσι τα πράγματα, δεν θα τους πίστευε. Όταν ο Γάλλος εθνολόγος
πρωτοεπισκέφθηκε εκείνη τη χρονιά την Κατμαντού, γνώρισε ένα ζωντανό απολίθωμα
των αρχαίων μικρών ινδικών βασιλείων. Σήμερα δεν μπορεί να αντέξει ούτε έναν
μήνα στην πόλη εξαιτίας της ρύπανσης και του θορύβου, και προτιμά να
απομακρύνεται στην κοιλάδα. H δημογραφική έκρηξη και το άνοιγμα στον έξω
κόσμο, λέει στη Λιμπερασιόν ο συγγραφέας των Ταμπούρλων της Κατμαντού,
μεταμόρφωσαν ριζικά την τοπική κοινωνία. Με το χάσμα ανάμεσα στην κοιλάδα και
τα γύρω βουνά να μεγαλώνει, ξέσπασαν το 1996 οι πρώτες εξεγέρσεις των μαοϊκών.
Οι τελευταίοι, που δεν έχουν τίποτα μαοϊκό εκτός από το όνομά τους,
εκμεταλλεύονται τις διεκδικήσεις των αγροτών και προελαύνουν σε όλη τη χώρα.
Μέσα σε λιγότερα από δέκα χρόνια υπήρξαν 10.000 νεκροί, πρόκειται για έναν
πραγματικό εμφύλιο πόλεμο, η βασιλική οικογένεια δεν εμπνέει πια καμιά
εμπιστοσύνη στον πληθυσμό.

Στην πρωτεύουσα του Νεπάλ ισχύει πλέον απαγόρευση της κυκλοφορίας μετά τις
εννιά το βράδυ. Αυτό δεν εμποδίζει τα μπουρδέλα να ανθούν, οι τουρίστες που
θέλουν να ζήσουν τον μύθο των Ιμαλαΐων είναι πάντα πολλοί και η φτώχεια δεν
αφήνει στον ντόπιο γυναικείο πληθυσμό πολλά περιθώρια. «Στην Κατμαντού σαπίζει
μια ολόκληρη νεολαία, μαζί με τις ψευδαισθήσεις της», έγραφε πριν από τρεις
δεκαετίες ο Αντρέ Καγιάτ, γνωστός από την ταινία του «Τα Μονοπάτια της
Κατμαντού». Κάτι πρέπει να είχε καταλάβει.