Ο δικηγόρος των «διαβόλων»

Ζακ Βερζές: «Δεν είμαι εναντίον της αλήθειας, αλλά είμαι εναντίον της μισής αλήθειας»

Ο ριζοσπάστης Γάλλος δικηγόρος Ζακ Βερζές έγινε διάσημος εκπροσωπώντας
τους πιο διαβόητους σφαγείς και τυράννους στον κόσμο. Τώρα ετοιμάζεται να
υπερασπιστεί τον Σαντάμ Χουσεΐν και σκοπεύει να καθίσει στο εδώλιο, μαζί με
τον πελάτη του, τον Τόνι Μπλερ και τον Ντόναλντ Ράμσφελντ.

Το να είναι κανείς δικηγόρος του διαβόλου ήταν κάποτε ένα απολύτως έντιμο
επάγγελμα. Τον διόριζε ο Πάπας για να παρουσιάζει τα επιχειρήματα κατά της
αγιοποίησης κάποιου υποψηφίου. Ήταν μόνο για τους τύπους και ποτέ δεν κέρδιζε.
Αλλά όταν οι άνθρωποι αποκαλούν τον 79χρονο Ζακ Βερζές δικηγόρο του διαβόλου,
εννοούν κάτι πιο κακό. Ο βετεράνος Γάλλος δικηγόρος, στον κατάλογο των
διασήμων ψυχωτικών πελατών του οποίου περιλαμβάνονται ο Κλάους Μπάρμπι, ο
Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, οι ανατραπέντες τύραννοι του Τόγκο και του Μάλι και
τώρα ο Σαντάμ, συχνά εκλαμβάνεται όχι απλώς ως ο δικηγόρος του διαβόλου, αλλά
ως ο καλύτερος φίλος του. “Μου αρέσει. Είναι μεγαλύτερος τρομοκράτης από
εμένα”, είχε επισημάνει για τον Βερζές ένας άλλος πελάτης του, ο δολοφόνος
Κάρλος το Τσακάλι.

Ο Βερζές ανακοίνωσε πρόσφατα πως θα καταθέσει μήνυση στο Διεθνές Ποινικό
Δικαστήριο της Χάγης κατά της Βρετανίας για εγκλήματα πολέμου. H προσφυγή του
θα είναι εναντίον ατόμων, όχι χωρών, και ποιος ξέρει αν μεταξύ των ατόμων
αυτών θα είναι ο Μπλερ. “Καταθέτω προσφυγή εναντίον αυτών που έκαναν άμεσα οι
Βρετανοί στρατιώτες, αλλά υποστηρίζω επίσης πως οι βρετανικές αρχές
συνωμότησαν με τους Αμερικανούς. Στην υπεράσπισή του, ο κ. Μπλερ θα πρέπει να
πει ότι ήταν τα σκυλάκια των Αμερικανών και πως οι Αμερικανοί έπαιρναν όλες
τις αποφάσεις χωρίς να τους συμβουλευτούν. Ή μπορεί να πει πως είναι εξίσου
υπεύθυνοι για τον πόλεμο και την κατοχή και συνεπώς συνεργοί των Αμερικανών.
Θα είναι ενδιαφέρον να ακούσουμε τι έχει να πει”.

Ο Βερζές, ο οποίος έχει ερευνήσει τις μεθόδους βασανισμού που είχε υιοθετήσει
ο γαλλικός στρατός στον πόλεμο της ανεξαρτησίας της Αλγερίας, λεει πως η
κακομεταχείριση αιχμαλώτων πολέμου στο Ιράκ από τους Αμερικανούς ήταν άλλης
τάξεως, δεν είχε στόχο την απόσπαση πληροφοριών από τους υπόπτους αλλά την
ταπείνωσή τους: “Δεν είναι απλώς σωματικός πόνος. Είναι ηθική ταπείνωση. Είναι
η άρνηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Πιστεύω ότι κάποιος μπορεί να συνέλθει
από τα σωματικά βάσανα, αλλά από την άρνηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας μένει
με αθεράπευτες ηθικές πληγές, ιδιαίτερα σε αραβικές και μουσουλμανικές χώρες.
Ένας μουσουλμάνος που κινηματογραφείται να αυνανίζεται μπροστά σε μια
στρατιωτίνα – τι αξιοπρέπεια του έχει μείνει;”

Στο στόχαστρό του ο Ράμσφελντ

Ενδεχομένως, η οργή του να είχε περισσότερο βάρος αν δεν υπερασπιζόταν
τον Σαντάμ, τον Σφαγέα της Βαγδάτης. “Γενικά υπερασπίζομαι αυτούς που
κατηγορούνται, και δουλειά του δικαστηρίου είναι να βγάλει το συμπέρασμα.
Είμαι ανοικτός σε κάθε ενδεχόμενο. Αν τα γεγονότα δεν μπορούν να αποδειχθούν,
δηλώνω αθώος. Αν τα γεγονότα είναι αποδεδειγμένα, δηλώνω ένοχος με
ελαφρυντικά”. Και στην περίπτωση του Σαντάμ; “Δεν γνωρίζω. Δεν γνωρίζω για
ποια πράγματα κατηγορείται. Αν είναι αλήθεια ότι χρησιμοποίησε όπλα μαζικής
καταστροφής, θα ήθελα να ξέρω ποιος τού προμήθευσε αυτά τα όπλα. Δεν βλέπω πώς
ο συνασπισμός μπορεί να τον κατηγορεί ότι χρησιμοποίησε βιολογικά όπλα, όταν
πρόκειται για τα όπλα που εκείνοι τού είχαν πουλήσει”.

Στο στόχαστρό του βρίσκεται ειδικά ο Ντόναλντ Ράμσφελντ, ο Αμερικανός υπουργός
Άμυνας, για τον οποίο ισχυρίζεται πως ήταν μεσάζοντας σε πωλήσεις όπλων στο
Ιράκ. Αν ο Σαντάμ δικαστεί, θα προσπαθήσει να κάνει τον Ράμσφελντ
συγκατηγορούμενό του.

“Δεν είμαι εναντίον της αλήθειας, αλλά είμαι εναντίον της μισής αλήθειας”,
τονίζει. “H μισή αλήθεια είναι ψέμα. Αν γίνουν δίκες, πρέπει να γίνει γνωστή
ολόκληρη η αλήθεια και να διωχθούν όλα τα ένοχα μέρη”.

© The Times, 2004