Δρόμοι

Τα μάτια μας…

… δεν μας ξεγελούν ποτέ. Δυστυχώς, δεν συμβαίνει το ίδιο και με το μυαλό
μας. Επιστήμονες έχουν στα χέρια τους αποδείξεις πως μπορεί να κοιτάζουμε κάτι
χωρίς πραγματικά να το βλέπουμε. Οι έρευνές τους εξηγούν αυτό που συνήθως λένε
οι οδηγοί ύστερα από ένα ατύχημα: «Κοίταξα, αλλά δεν τον είδα». Αυτή η έλλειψη
προσοχής όταν κοιτάζουμε ολόγυρά μας, υπογραμμίζεται από τις έρευνες που
έκαναν ο δόκτωρ Ντάνιελ Σάιμονς του Πανεπιστημίου του Ιλινόις και ο δόκτωρ
Ντάνιελ Λέβιν του Πανεπιστημίου Βάντερμπιλτ.

Ένα πείραμά τους…

… έγινε κλασικό. Πρόκειται για μια βιντεοταινία με κάποιους που παίζουν
μπάσκετ. Οι επιστήμονες έβαλαν την ταινία να την δουν μερικοί άνθρωποι και
τους ζήτησαν να μετρήσουν τις πάσες που αντάλλαξαν μεταξύ τους οι παίκτες της
μιας ομάδας. Περίπου οι μισοί από τους ερωτηθέντες δεν έδωσαν καμιά προσοχή σε
μια γυναίκα που ήταν ντυμένη γορίλας και επί εννέα δευτερόλεπτα πηγαινοερχόταν
ανάμεσα στους παίκτες χτυπώντας το στήθος με τις γροθιές της. Αν από αυτούς
τους ανθρώπους είχαν ζητήσει απλώς να δουν την ταινία, σίγουρα θα είχαν
προσέξει τον γορίλα. Το αποτέλεσμα του πειράματος ήταν τόσο εντυπωσιακό, που
κάποιοι από εκείνους που έλαβαν μέρος σε αυτό, όταν τους ξανάδειξαν την
ταινία, δεν εννοούσαν να παραδεχθούν πως ήταν η ίδια. Νόμιζαν πως τους είχαν
δείξει κάποια άλλη.

Άλλοι επιστήμονες…

… με άλλες έρευνες που δημοσιεύονται στην «Ντέιλι Τέλεγκραφ», επισημαίνουν
πόσο είναι περιορισμένη η ικανότητά μας να συγκρατούμε στη λεγόμενη
βραχυπρόθεσμη μνήμη μας ένα οπτικό γεγονός – όπως τη βόλτα του γορίλα – και
αποκαλύπτουν πως αυτή η βραχυπρόθεσμη οπτική μνήμη ελέγχεται από μια
απειροελάχιστη περιοχή του εγκεφάλου. Επίσης, λένε πως η οπτική μνήμη μπορεί
να έχει σχέση με τη νοημοσύνη. Όσο μεγαλύτερη μνήμη έχει ένα κομπιούτερ, τόσο
γρηγορότερα μπορεί να λύνει τα προβλήματα. Έτσι και οι άνθρωποι. Όσο
μεγαλύτερη ικανότητα έχουν να συγκρατούν στη μνήμη τους εικόνες, τόσο πιο
εύκολα μπορούν να λύνουν τα προβλήματα. Ίσως μάλιστα όλα αυτά να έχουν σχέση
και με τα Μαθηματικά, λέει ο Βρετανός καθηγητής Μπράιαν Μπάτεργουερθ, δηλαδή
με την ικανότητά μας να βλέπουμε ένα σύνολο από αντικείμενα και να
καταλαβαίνουμε αμέσως πόσα είναι, χωρίς να χρειάζεται να τα μετρήσουμε.

Τα όρια…

… της οπτικής μνήμης, λένε οι επιστήμονες, έχουν σχέση με τον αριθμό των
αντικειμένων που μπορούμε να μετρήσουμε με μια ματιά. Για τους περισσότερους
ανθρώπους, το όριο είναι τρία έως τέσσερα. Φαίνεται εύκολο. Θα μπορούσαμε όμως
να προσέξουμε έναν γορίλα που τρέχει μέσα σε ένα γήπεδο; Ας μην είμαστε πολύ
σίγουροι. Είναι παράξενο εργαλείο το ανθρώπινο μυαλό. Αλλού το στέλνεις και
αλλού τρέχει. Πού να προλάβει να συγκρατήσει όλα όσα βλέπει; Τρέχουν μπροστά
του ολοένα και πιο γρήγορα στην εποχή μας, φευγαλέα. Γι’ αυτό λένε: «Μάτια που
δεν βλέπονται, γρήγορα λησμονιούνται».