Ένας «λόχος» από μούμιες στο φως

Μια κομψή ξύλινη σαρκοφάγος με ιερογλυφικά γράμματα και επίχρυσα στολίδια στο κάλυμμα έκρυβε μια μούμια, δεξιά, σε εξαιρετική κατάσταση

Σφραγισμένες σε ξύλινες ή λίθινες σαρκοφάγους, σε σχήμα βάρκας, σαρκοφάγους με
παράσταση του προσώπου του νεκρού με τα μάτια ανοιχτά ν’ ατενίζουν την
αιωνιότητα, οι μούμιες που βρέθηκαν συγκεντρωμένες σ’ έναν υπόγειο λαβύρινθο
σαν κατακόμβη από βαθιά ορύγματα και διαδρόμους, κατέπληξαν τα μέλη της
γαλλοαιγυπτιακής αποστολής που τις ανακάλυψε πρόσφατα. Κι αυτό γιατί, όπως
είπε ο επικεφαλής της αιγυπτιακής Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, κ. Ζαχί Χαβάς,
τουλάχιστον μερικές από αυτές τις μούμιες είναι από τα πιο όμορφα διατηρημένα
δείγματα του είδους για την εποχή που αντιπροσωπεύουν – κυρίως στον τρόπο που
τα σώματα είναι τυλιγμένα σε ταινίες από λινό.

Τα ορύγματα – ένα είδος κατακόμβης – βρέθηκαν στη νεκρόπολη της
Μέμφιδος, της πρώτης πρωτεύουσας της Αιγύπτου. Σε ορισμένες περιπτώσεις οι
μεταγενέστεροι δεν δίστασαν να εκτοπίσουν από τον τόπο ταφής τους
προηγούμενους νεκρούς, με αποτέλεσμα να ταλαιπωρηθούν τα «σκηνώματα», αλλά η
κατάσταση μιας τουλάχιστον από αυτές που διατηρήθηκαν μέσα στις σαρκοφάγους
θεωρείται, σύμφωνα με τον Γάλλο αιγυπτιολόγο Γκι Λεκουγιό, «εξαιρετική από
πλευράς διατήρησης και στυλ». «Ελπίζω ότι την άλλη εβδομάδα θα έχουμε την
ευκαιρία να ανοίξουμε και άλλες σαρκοφάγους και να βρούμε και άλλες μούμιες σ’
αυτή την κατάσταση, καθώς και τα στοιχεία που θα μας επιτρέψουν να καταλάβουμε
καλύτερα τον φαραωνικό πολιτισμό», δήλωσε ο, Γάλλος, ειδικός του Γαλλικού
Εθνικού Κέντρου Επιστημονικής Έρευνας. Σε πολλές περιπτώσεις ανάμεσα στις
υφασμάτινες ταινίες, που τυλίγονταν πλεχτά γύρω από το ταριχευμένο σώμα,
κρύβονται χρυσά φυλαχτά. Ας σημειωθεί ότι οι αρχαιότερες μούμιες της Αιγύπτου
έχουν ηλικία 5.000 χρόνων. Ο αγώνας για τη διατήρηση του σώματος στην
αιωνιότητα συνδέεται με την πεποίθηση των Αιγυπτίων ότι η ψυχή του νεκρού – το
«κα» – ζει για όσο διάστημα διατηρείται και το σώμα. H τεχνική της ταρίχευσης
με ρετσίνια, αρωματικά έλαια κ.ά. τελειοποιήθηκε τη 2η χιλιετία π.X. και έτσι
έφθασαν ώς τις μέρες μας οι μούμιες του Ραμσή B’, της Χατσεπσούτ και άλλων
Φαραώ.

H λίθινη σαρκοφάγος μιας γυναίκας που δεν ανοίχθηκε ακόμα βρέθηκε δίπλα σε μισοκατεστραμμένες μούμιες, σε μια προχριστιανική κατακόμβη στη Σακκάρα της Αιγύπτου

Σε ορισμένες δε περιπτώσεις ξεσηκώθηκαν θύελλες, όπως στην περίπτωση της
θρυλούμενης μούμιας της Νεφερτίτης. H συνήθεια της ταρίχευσης συνεχίσθηκε παρά
την περσική κατοχή και κατόπιν στους Ελληνιστικούς Χρόνους.

H Σακκάρα, μέσα στην έρημο, 25 χιλιόμετρα νοτίως του Καΐρου, ήταν η
νεκρόπολη της πρώτης πρωτεύουσας της Αιγύπτου, της Μέμφιδος και έχει
μετατραπεί τελευταία σε θέατρο μεγάλων αρχαιολογικών ανακαλύψεων γύρω από την
πρώτη βαθμιδωτή πυραμίδα, του πρώτου βασιλιά της Αιγύπτου Ζοζέρ, που στέκει
σαν σήμα κατατεθέν της στο μέσον της ερήμου.

Ακόμη βρέθηκαν δύο μεγάλες πυραμίδες και πολλές μικρότερες και ανάμεσά τους η
πυραμίδα της συζύγου του Χέοπος, όπως και ο τάφος του Βεζύρη – πρωθυπουργού –
Απερέλ και της συζύγου του Απέρια με πλούσιους θησαυρούς.