ΓNΩMH Kανείς δεν βλέπει το Σουδάν

Δέκα χρόνια μετά τη γενοκτονία της Ρουάντας, μια ανάλογη τραγωδία εκτυλίσσεται
στο Σουδάν. Και για μια ακόμα φορά οι ηγέτες της Δύσης «κάθονται αναπαυτικά
στα γραφεία τους χωρίς να καταλαβαίνουν» – αυτό είχε πει απολογούμενος ο Μπιλ
Κλίντον στους Ρουαντέζους το 1998.

Τουλάχιστον 30.000 Αφρικανοί έχουν σφαγιαστεί και περισσότεροι από ένα
εκατομμύριο έχουν χάσει τα σπίτια τους στο πλαίσιο της εκστρατείας που
διεξάγει η σουδανική κυβέρνηση σε συνεργασία με ομάδες Αράβων μουσουλμάνων.
Περισσότεροι από 700.000 άνθρωποι παραμένουν παγιδευμένοι στην περιοχή
Νταρφούρ: η κυβέρνηση του Χαρτούμ τούς αρνείται την πρόσβαση σε ανθρωπιστική
βοήθεια. Οι συμμορίες των Αράβων μουσουλμάνων δεν έχουν ακόμη την πρόθεση να
εξοντώσουν όλους τους Αφρικανούς μουσουλμάνους που συναντούν. Δείχνουν όμως
αποφασισμένοι να σβήσουν κάθε ίχνος μαύρης ζωής. H μόνη διαφορά ανάμεσα στο
Σουδάν και τη Ρουάντα είναι ο αριθμός των νεκρών, των βασανισμένων, των
θυμάτων βιασμού.

H συνομιλία μέσω ασυρμάτου που κατέγραψε τον περασμένο Φεβρουάριο Βρετανός
δημοσιογράφος μεταξύ ενός Σουδανού διοικητή στο έδαφος και ενός πιλότου, είναι
αποκαλυπτική:

Διοικητής: Βρήκαμε ανθρώπους στο χωριό.

Πιλότος: Είναι μαζί μας ή εναντίον μας;

Διοικητής: Λένε ότι θα συνεργασθούν.

Πιλότος: Ψέματα. Μην τους εμπιστεύεσαι. Βγάλ’ τους από τη μέση.

Κι αργότερα:

Πιλότος: Το χωριό είναι άδειο και ασφαλές. Να καις όποιο χωριό συναντάς
στον δρόμο σου. Όταν επιστρέφουν οι χωρικοί, να τους περιμένει μια έκπληξη.

Τα μαθήματα από τη Ρουάντα είναι πολλά. Το πρώτο είναι ότι όποιος θέλει να
εξοντώσει μια ενοχλητική μειοψηφία, αρνείται την πρόσβαση των δημοσιογράφων.
Το δεύτερο είναι ότι οι εξωτερικές δυνάμεις δεν μπορούν να περιμένουν
επιβεβαίωση της γενοκτονίας για να δράσουν: Το 1994, η κυβέρνηση Κλίντον
πέρασε περισσότερο χρόνο συζητώντας για το αν οι σφαγές στη Ρουάντα ενέπιπταν
στον ορισμό της γενοκτονίας απ’ όσον αφιέρωσε στη δράση. Το τρίτο μάθημα είναι
ότι, ακόμα και όταν οι ΗΠΑ αποφασίζουν να μη δράσουν στρατιωτικά, η
αμερικανική αποφασιστικότητα είναι απαραίτητη. Στο Σουδάν, η Ουάσιγκτον
αποφεύγει να παρέμβει για να μην υπονομεύσει την ειρηνευτική διαδικασία
ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους αντάρτες. Όμως η ανθρωπιστική καταστροφή δεν
περιμένει.

Το βιβλίο της Σαμάνθας Πάουερ «Ένα πρόβλημα από την Κόλαση: η Αμερική
και η Εποχή της Γενοκτονίας» τιμήθηκε πέρυσι με βραβείο Πούλιτζερ.