Aναζητούμε το αντίθετό μας

H καρδιά μας φτερουγίζει όταν συναντούμε το έτερό μας ήμισυ. Όμως, οι
επιστήμονες πιστεύουν ότι η έλξη ξεκινάει πολύ βαθύτερα, από το DNA μας. Και
μελετούν τις αντιδράσεις διδύμων για να δουν αν το σώμα μας ελέγχει τις
γενετικές πληροφορίες πιθανών συντρόφων μας για να κάνει την επιλογή του.

Τα δίδυμα αδέρφια συχνά επιλέγουν τον ίδιο σύντροφο. Οι επιστήμονες υποπτεύονται πως η εξήγηση κρύβεται στα γονίδια. Αν έχουν δίκιο, η βιολογία και όχι ο έρωτας παίζει το σημαντικότερο ρόλο στις σχέσεις

Οι έρευνες βασίζονται στη θεωρία πως δεν διαλέγουμε συντρόφους με κριτήριο την
εμφάνιση, το παρελθόν τους ή τα ενδιαφέροντά τους, αλλά τα γονίδια.

Το θέμα είχε ερευνήσει κι ο Άρθουρ Σοπενχάουερ πριν από 186 χρόνια. Δεν
κυνηγάμε τον έρωτα, έλεγε ο φιλόσοφος, αλλά έναν σύντροφο που θα εξισορροπεί
τις δικές μας ατέλειες ώστε να κάνουμε το «τέλειο» παιδί. «Ένας μνηστήρας
ψάχνει ασυνείδητα αυτό που δεν έχει ο ίδιος. Αυτό που θεωρεί όμορφο στον άλλον
είναι αυτό που λείπει από τον ίδιο, γνωρίσματα αντίθετα από τα δικά του, με
κριτήριο ό,τι είναι ιδανικό για τη διαιώνιση του είδους».

Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται κι οι επιστήμονες, οι οποίοι στρέφονται προς τα
γονίδια για να απαντήσουν στο ερώτημα τι είναι αυτό που μας κάνει να
ερωτευόμαστε. Πριν από λίγες μέρες, Βρετανοί ερευνητές συγκέντρωσαν 100
ζευγάρια διδύμων στην πρώτη έρευνα που θέλει να αποδείξει ότι ψάχνουμε
σύντροφο με γενετικό υλικό το οποίο συμπληρώνει κι όχι αντιγράφει το δικό μας.
Τα γενετικά χαρακτηριστικά της ανθρώπινης έλξης παραμένουν άγνωστα αλλά
περαιτέρω έρευνα μπορεί να αποκαλύψει τα μυστικά της καρδιάς.

«Εξωτερική διασταύρωση». Είναι γνωστό πως οι δίδυμοι συχνά έχουν τους
ίδιους συντρόφους – όχι παράλληλα βέβαια. H έρευνα αυτή ίσως βρει την αιτία
του φαινομένου κρυμμένη στα γονίδια. Για παράδειγμα, δύο δίδυμες αδερφές που
πήραν μέρος στα πειράματα είχαν συχνά στο παρελθόν σχέσεις με τα ίδια πρόσωπα.
«Ακούγεται πιο παράξενο από ό,τι είναι στην πραγματικότητα», λέει μία από
αυτές, η Λούσι.

Γιατί όμως τράβηξαν την προσοχή τους οι ίδιοι άνδρες; H επιστημονική εξήγηση
δεν βασίζεται στο ρομάντσο. H ανθρώπινη επιθυμία ίσως μπερδεύεται με μία
διαδικασία γνωστή ως «εξωτερική διασταύρωση» (το αντίθετο της διασταύρωσης για
τη διατήρηση της ράτσας). Για ευνόητους λόγους, οι μνηστήρες που φαίνονται
αδύναμοι ή άρρωστοι απορρίπτονται γρήγορα. Φαίνεται όμως πως υπάρχει κι ένα
δεύτερο επίπεδο επιλογής συντρόφου, κατά το οποίο το σώμα μας εξετάζει αν οι
απόγονοι από την πιθανή ένωση μαζί του θα έχουν γερό ανοσοποιητικό σύστημα.

Στον έρωτα – τα αντίθετα. H συμπεριφορά αυτή παρατηρήθηκε πρώτη φορά
στα ποντίκια πριν από 30 χρόνια. Το θηλυκό μπορούσε μέσω της μυρωδιάς να
διακρίνει πληροφορίες για τα γονίδια του αρσενικού και έτσι απέφευγε να
ζευγαρώσει με όσα είχαν πανομοιότυπο ανοσοποιοτικό σύστημα. Είναι ήδη γνωστό
ότι και οι άνθρωποι μπορούν να διακρίνουν αυτά τα γονίδια με τη μυρωδιά.
Πειράματα έχουν δείξει πως οι γυναίκες προτιμούν τη σωματική μυρωδιά αντρών
που διαθέτουν ποικιλία γονιδίων.

Στον άνθρωπο, αυτά τα γονίδια ονομάζονται αντιγόνα ανθρώπινων λευκοκυττάρων
(HLA), καθώς καθορίζουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού μας συστήματος. Όταν,
ας πούμε, γίνεται μεταμόσχευση καρδιάς, ο δότης πρέπει να έχει ακριβώς τα ίδια
γονίδια με τον λήπτη. Για να ερωτευτούμε κάποιον, ίσως πρέπει να έχει ακριβώς
τα αντίθετα γονίδια.

Όσο μεγαλύτερο είναι το εύρος που καλύπτουν αυτά τα γονίδια τόσο μεγαλύτερη
προστασία διαθέτουμε ενάντια στις ασθένειες. Γι’ αυτό είναι σημαντικό το παιδί
να κληρονομεί όσο γίνεται διαφορετικά γονίδια από τον πατέρα και τη μητέρα.
Άρα είναι ιδανικό για το παιδί οι δύο γονείς του να έχουν πολύ διαφορετικά
γονίδια.

H διαφορά μεταξύ φύσης και ανατροφής

Δεκάδες ζευγάρια διδύμων συγκεντρώθηκαν πρόσφατα στην Αγγλία συμμετέχοντας στη μεγαλύτερη έρευνα που έχει γίνει ποτέ για τη σχέση DNA και αγάπης

Ο Μάριον Πέτρι, ερευνητής στην Εξελικτική Ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο
του Νιούκαστλ, και ο συνεργάτης του Κρεγκ Ρόμπερτς στράφηκαν στους διδύμους
για να βρουν τη διαφορά μεταξύ φύσης και ανατροφής. Πριν από λίγες μέρες,
ξεκίνησαν τη σύγκριση πανομοιότυπων διδύμων, οι οποίοι είναι γενετικοί κλώνοι,
με διδύμους που δεν μοιάζουν μεταξύ τους. Ο Πέτρι πιστεύει πως αν οι
πανομοιότυποι δίδυμοι έλκονται συχνότερα από το ίδιο άτομο, τότε οι επιλογές
τους επηρεάζονται από το DNA. Οι συμμετέχοντες πήραν μέρος σε διάφορα περίεργα
πειράματα. Αφού εξετάστηκε το αίμα τους για να μετρηθούν τα γονίδια HLA, οι
ερευνητές τούς ζήτησαν να χρησιμοποιήσουν και τις πέντε αισθήσεις για να
ανιχνεύσουν τα γονίδια σε άλλους. Ανάμεσα στις «υποχρεώσεις» τους ήταν να
μυρίσουν ρούχα άλλων, να τους ακούσουν να εκφέρουν φωνήεντα και βέβαια να
βρουν τους πιο ελκυστικούς εκπροσώπους του άλλου φύλου. Όσο γίνονταν όλα αυτά,
τα σώματα των διδύμων «φλέρταραν» μεταξύ τους ανταλλάσσοντας υποσυνείδητα
πληροφορίες για το ανοσοποιητικό τους σύστημα.

Βιολογία – ζευγάρωμα. Δεν λείπουν φυσικά αυτοί που αμφισβητούν την
αξιοπιστία αυτής της θεωρίας και πιστεύουν πως δύο άνθρωποι ζευγαρώνουν λόγω
έρωτα και όχι γονιδίων. Όπως και να ‘ναι, η έρευνα βρίσκεται ακόμα σε νηπιακό
στάδιο. Κανείς δεν μπορεί ακόμα να πει με σιγουριά πόσο σημαντικός είναι ο
ρόλος της βιολογίας στα ζευγάρια. «Ένα από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν
συχνά άνθρωποι με πολλές γενετικές ομοιότητες είναι ότι δεν μπορούν να κάνουν
παιδιά», εξηγεί ο Πέτρι. Σύμφωνα με έρευνες άτεκνων ζευγαριών, η ομοιότητα των
γονιδίων τους HLA είναι μεγαλύτερη του μέσου όρου. Το πρόβλημα γίνεται ακόμα
πιο σύνθετο επειδή οι γυναίκες που παίρνουν αντισυλληπτικά χάπια έχουν
μειωμένη ικανότητα να επιλέξουν συντρόφους με διαφορετικά γονίδια HLA.

Επιμέλεια: Στέφανος Κρίκκης, Εύη Ελευθεριάδου