H ώρα της μελέτης

O «γύφτος» του Λάκη Λαζόπουλου εκτόνωσε την ένταση της εκλογικής βραδιάς, εκφράζοντας με χιούμορ το λαϊκό αίσθημα

Με το καθιερωμένο κρεσέντο τηλεοπτικής φαντασμαγορίας πήρε τέλος η μακρά
προεκλογική και πολύ τηλεοπτική περίοδος, που δεν άφησε μόνο πλούσιο υλικό για
αναλυτές των πολιτικών φαινομένων, αλλά το ίδιο, αν όχι πλουσιότερο, υλικό για
εκείνους των τηλεοπτικών.

Ο τηλεοπτικός ανταγωνισμός παρέμεινε η «μητέρα» των μαχών, τουλάχιστον εκείνων
που δίνονται στο επίπεδο της δημόσιας σφαίρας και των τρόπων έκφρασής της. Με
άλλα λόγια, το πεδίο της επικοινωνίας αναδείχθηκε το μεγάλο πεδίο μάχης. Τόσο
για τους πολιτικούς, όσο και για τις ομάδες ενημέρωσης των καναλιών.

Για παράδειγμα, δεν έμεινε ανεκμετάλλευτο από τον Alpha το γεγονός ότι ο Νίκος
Χατζηνικολάου επιλέχθηκε ως συντονιστής του περιβόητου «debate», έστω και αν
αυτό υπήρξε το πλέον πληκτικό και πέραν από κάθε κανόνα τηλεόρασης τηλεοπτικό
εφεύρημα. Στα διαφημιστικά σποτ του καναλιού για το εκλογικό πρόγραμμα, η
αναφορά σε αυτήν τη στιγμή του σταρ-παρουσιαστή προβλήθηκε ως στοιχείο
επιβεβαίωσης εγκυρότητας και «κοινής αποδοχής» του προσώπου του.

Όχι αδίκως. H λειτουργία της διαφήμισης είναι ακριβώς η ανάδειξη της
ισχυρότερης εικόνας, της πιο επιβλητικής. Και εκείνη του Νίκου Χατζηνικολάου
σε ρόλο κεντρικό, χωρίς καμία φθορά – οι πολιτικοί επικρίθηκαν για το
τελετουργικό που επέβαλαν και για τις απαντήσεις τους, οι δημοσιογράφοι για
τις ερωτήσεις που έθεσαν και τη δυσκολία προσαρμογής στο χρονόμετρο – έδινε τη
μεγαλύτερη δυνατότητα αξιοποίησής της.

Μπορεί να έχει περάσει στην ιστορία η υπόθεση του «debate», αλλά προσφέρει
πολλά στοιχεία προς μελέτη, που χαρακτηρίζουν τη λειτουργία του εγχώριου
τηλεοπτικού τοπίου. Υπήρξε, ακόμη και με αυτήν τη στρεβλή μορφή, ο θρίαμβος
της τηλεόρασης. Της εγχώριας τηλεόρασης, του σταρ σύστεμ της.

Αποθέωση του τηλεοπτικού σταρ σύστεμ υπήρξαν, όπως πάντα, και τα πάνελ της
μεγάλης εκλογικής βραδιάς. Ωστόσο, η επιλογή του Alpha να αξιοποιήσει τη
σάτιρα του Λάκη Λαζόπουλου και μάλιστα τον ρόλο του «γύφτου-παρουσιαστή», ο
οποίος εμφανίστηκε στη θέση του Νίκου Χατζηνικολάου μέσα στο σκηνικό των
ειδήσεων του καναλιού, έδωσε στο εκλογικό σόου πρωτότυπη, στα τηλεοπτικά
χρονικά, χροιά.

H φωνή του «γύφτου» αποτέλεσε ένα είδος «φωνής λαού», εκφράζοντας με
χιούμορ το λαϊκό αίσθημα. Χαρακτηριστικές στιγμές των πρόσφατων μεθόδων
πολιτικής δημοσιότητας βρέθηκαν στο στόχαστρο, όπως η «θητεία» του Κίμωνα
Κουλούρη στις λαϊκές αγορές: «Ποιος θα κυνηγάει τώρα τα αγγούρια;»,
αναρωτήθηκε ο «γύφτος», αλλά επειδή κράτησε ίσες αποστάσεις πρόσθεσε:
«Τουλάχιστον μέχρι να βρεθεί ο επόμενος οπωροκυνηγός».

Στο Mega βρέθηκε ο Γρηγόρης Αρναούτογλου στον ρόλο του λαϊκού παιδιού με
χιούμορ, καθώς κατέφθασε στο στούντιο με ένα καλάθι καλούδια, το καθένα και
αφορμή για να θυμηθούμε λαϊκές παροιμίες που ταίριαζαν σε συνθήκες της βραδιάς
και της πολιτικής σκηνής: γιαούρτι («όποιος καεί στον χυλό φυσάει και τη
γιαούρτη»), ψωμί («φάγαμε ψωμί και αλάτι», «λίγα τα ψωμιά του» κ.λπ.). Αυτά
μέχρι τη στιγμή των πρώτων αποτελεσμάτων των exit polls, γιατί κατόπιν βάρυναν
οι αναλύσεις και πήραν τη σκυτάλη οι πολιτικοί.

H σφραγίδα της πρωινής ζώνης

Από τα χαρακτηριστικά φαινόμενα της επικοινωνιακής μάχης και η αξιοποίηση
του κοινού των πρωινών ενημερωτικών εκπομπών από τους πολιτικούς αρχηγούς,
ιδίως των δύο μονομάχων. Το κοινό που διαμόρφωσαν, εκφράζοντας τα καθημερινά
πρακτικά του προβλήματα και αναδεικνύοντας την ανάγκη άμεσης ικανοποίησής
τους.

H πρωινή ζώνη των καναλιών διαμόρφωσε από την αρχή της σεζόν ένα είδος
ατζέντας των προβλημάτων και ο ανταγωνισμός που αναπτύχθηκε σε αυτήν ήταν
αποκαλυπτικός του ρόλου που επέλεξε το κάθε κανάλι να διαδραματίσει διά της
ενημερώσεως την προεκλογική περίοδο.

Το επόμενο πρωί βρήκε, πάντως, παρουσιαστές και πολιτικούς να συζητούν ήπια
και με χαμόγελο τα τελευταία συμπεράσματα από τα εκλογικά αποτελέσματα. Το
κλίμα της κόντρας και της έντασης είχε απομακρυνθεί. Οι αναλύσεις αποκτούν
βάθος και ουσία. Και, μαζί με τους πολιτικούς, και οι τηλεοπτικές ομάδες
μελετούν κέρδη και ζημίες.