Διαστάσεις Tο τέλος των μεταρρυθμιστών

«Μεταρρυθμίσεις χωρίς τους μεταρρυθμιστές»: αυτό είναι το σύνθημα των
μουλάδων στην Τεχεράνη που οραματίζονται για τη χώρα τους το κινεζικό μοντέλο.
Όσο για τον πρόεδρο Χαταμί, εκείνοι οι πόνοι στην πλάτη δεν λένε να
σταματήσουν.

Ο αυριανός πρόεδρος: Ο Χοσεΐν Ροχανί προσέρχεται στο Μέγαρο των Ηλυσίων για να συναντήσει τον Γάλλο πρόεδρο Ζακ Σιράκ

Πριν από λίγες ημέρες επισκέφθηκε την Τεχεράνη ιταλική αντιπροσωπεία με
επικεφαλής τον υπουργό Εξωτερικών Φράνκο Φρατίνι. Τους υποδέχθηκε ο
χοτζατολεσλάμ Χοσεΐν Ροχανί, αντιπρόσωπος του πνευματικού ηγέτη Χαμενεΐ στο
Ανώτατο Συμβούλιο Ασφαλείας και στενός συνεργάτης (στο Ιράν τον αποκαλούν
«κλώνο») του πρώην προέδρου Ραφσανζανί. Κουβέντιασαν για την κατάσταση στο
Ιράκ, αναφέρθηκαν στη σημασία της συμφωνίας για τα πυρηνικά όπλα (που ο ίδιος
ο Ροχανί διαπραγματεύθηκε πριν από λίγους μήνες με τους υπουργούς Εξωτερικών
της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Βρετανίας) και βέβαια έθιξαν το ζήτημα των
επικείμενων εκλογών. «Εύχομαι η συμμετοχή του λαού να είναι το ίδιο μαζική με
τις δύο προηγούμενες φορές», είπε ο Φρατίνι, αναφερόμενος στον θρίαμβο του
Χαταμί το 1997 και το 2001. «Αυτό δεν είναι αναγκαίο», απάντησε ο Ροχανί,
υπενθυμίζοντας ότι σε πολλές δυτικές χώρες η αποχή φτάνει το 70%.

Χοτζατολεσλάμ σημαίνει «ενσάρκωση του Ισλάμ» και βρίσκεται ένα βαθμό κάτω από
τον αγιατολάχ, δηλαδή το «σημείο του Θεού». Είκοσι πέντε χρόνια μετά τη
θριαμβευτική επιστροφή του αγιατολάχ Χομεϊνί, που άλλαξε για πάντα την ιστορία
του Ιράν, ο χοτζατολεσλάμ Ροχανί και οι «συντηρητικοί πραγματιστές»
ετοιμάζονται να συνεχίσουν το έργο του, προσαρμόζοντάς το στις νέες συνθήκες.
Ας ξεχάσουμε τους μεταρρυθμιστές, λένε στους υψηλούς δυτικούς επισκέπτες.
Αυτές τις εκλογές, όποτε και να γίνουν, θα τις κερδίσουμε εμείς, όπως και τις
προεδρικές εκλογές του 2005. Αλλά μη φοβάστε, έχουμε αλλάξει, δεν είμαστε οι
φανατικοί αντιαμερικανοί της δεκαετίας του ’80, θέλουμε διάλογο μαζί σας,
άλλωστε σάς είμαστε απαραίτητοι για να φρενάρουμε κάθε τόσο τους σιίτες του
Ιράκ. Ακούστε, η χώρα μας δεν τη σηκώνει την πολλή ελευθερία, η “συμμετοχική
δημοκρατία” αρμόζει σε άλλα κράτη, εμείς είμαστε Πέρσες. Θα δείξουμε όμως
κατανόηση. Θέλουν οι νέοι μας σεξουαλική ελευθερία; Θα ξανανοίξουμε τους
οίκους ανοχής, εξασφαλίζοντας όμως στον καθέναν απ’ αυτούς την παρουσία ενός
μουλά, ο οποίος θα προσδίδει σε κάθε συνεύρεση την ιδιότητα του sighegh,
δηλαδή του προσωρινού γάμου».

Με εξαίρεση ορισμένες σκανδιναβικές χώρες, που είναι απρόθυμες να ενταφιάσουν
οριστικά τον Χαταμί και να γυρίσουν σελίδα, η Ευρώπη είναι έτοιμη να
συμβιβαστεί με τη νέα κατάσταση. Οι οικονομικές σχέσεις είναι σημαντικότερες
από τις αρχές και τις ιδεολογίες, άλλωστε η δημοκρατία δεν εξάγεται, το μάθαμε
πια. Όσο για τους φοιτητές, στην αρχή θα αντιδράσουν, αλλά γρήγορα θα
καταλάβουν ότι είναι μόνοι και θα αναγκαστούν να κάνουν πίσω. «Με τον Ροχανί,
οι σκοτεινές δυνάμεις αποκτούν επιτέλους πρόσωπο», λέει ένα ηγετικό τους
στέλεχος στην απεσταλμένη της Ρεπούμπλικα. «Ίσως να είναι καλύτερα
έτσι. Ξέρουμε, τουλάχιστον, με ποιον έχουμε να κάνουμε».