ΓNΩMH Mήνυμα από το πατάρι

Πόσες ώρες – όχι καθημερινά, προς Θεού, αλλά τη βδομάδα, τον μήνα, τον χρόνο –
αφιερώνουμε στο πατάρι; Συλλογιζόμαστε καθόλου τι να κάνει η παλιατσαρία που
έχουμε μπουζουριάσει εκεί μέσα;

Αν αργοπεθαίνει, αν αργοσαπίζει; Νομίζω πως τη συλλογιζόμαστε μονάχα όταν
σκοπεύουμε να μετακομίσουμε. Τότε παίρνουμε τη σκάλα από το μπαλκόνι,
σκαρφαλώνουμε ώς το πατάρι και ανοίγουμε προσεκτικά προσεκτικά, μη τυχόν και
πεταχτεί τίποτε ζωντανό από εκεί μέσα. Συνήθως δεν πετάγεται τίποτε ζωντανό,
αλλά μας κατακλύζει η αποφορά της κλεισούρας. Αναρωτιόμαστε πώς διάβολο
καταφέραμε και στριμώξαμε τόσα πράγματα στο πατάρι. Τώρα, που αναγκαζόμαστε να
αποσυμφορήσουμε τον χώρο, ολοένα και κοιτάζουμε τριγύρω μας, μην και μας πέσει
στο κεφάλι κανένα αδέσποτο μαδέρι. Ο χειρότερος εφιάλτης μας; Μη μαγκώσει
ξαφνικά το πορτάκι και μας παγιδεύσει μέσα. Ούτε δέκα ώρες δεν θα αντέχαμε στο
πατάρι, όχι δέκα χρόνια – πόσο μάλλον, δεκάκις ισόβια.

Εκ των προτέρων δέχομαι ότι, στην πλειοψηφία μας, δεν ρέπουμε στον σαδισμό.
Δεν μας αρέσει να βλέπουμε ανθρώπους να υποφέρουν – πολύ περισσότερο, δεν μας
αρέσει να τους ακούμε. Το πατάρι έχει αυτό το καλό. Είναι σιωπηλό. Δεν
ουρλιάζει, δεν αναστενάζει. Διακριτικό μέχρι παρεξηγήσεως. Φροντίζουμε άλλωστε
κι εμείς να το στήνουμε μακριά, στις παρυφές της πόλης, έξω από την ακουστική
μας εμβέλεια. Και αν καμιά φορά, όπως στην περίπτωση του Κορυδαλλού, η πόλη με
τον γιγαντισμό της περικυκλώνει το πατάρι πληθαίνουν οι φωνές των
φορολογουμένων (έχετε προσέξει ότι η φορολογική μας ενημερότητα θεωρείται ως η
πιο αξιόπιστη δήλωση κοινωνικών φρονημάτων;) για την άμεση απομάκρυνσή του.
Ουστ, πατάρι. Δίνε του από τις κατοικημένες περιοχές. H θέση σου είναι δίπλα
στην αποικία των λεπρών. Στη Σπιναλόγκα.

Στη χάση και στη φέξη, ωστόσο, διαρρέει κάποιο μήνυμα από το πατάρι. Εάν το
μήνυμα είναι εξαιρετικά θορυβώδες, με σπασμένα τζάμια και καμένα σεντόνια –
θυμάστε τον Νοέμβριο του 1995 – στέλνουμε τους κρανοφόρους κι επιβάλλουν τη
σιωπή του ροπάλου. Εάν το μήνυμα είναι πιο σεμνό, γραπτώς διατυπωμένο, το
διαβάζουμε ή δεν το διαβάζουμε – ανάλογα με το κέφι μας – και διαταράσσουμε ή
δεν διαταράσσουμε – ανάλογα με την ευαισθησία ή τη γαϊδουριά μας – την ιερή
μας σιέστα. Ένα παρόμοιο μήνυμα έστειλαν οι δώδεκα από τους δεκατέσσερις
εγκλείστους στον Κορυδαλλό – δεν συνυπέγραψαν οι «μετανοημένοι» – για την
υπόθεση της 17 Νοέμβρη. Οι ίδιοι αυτοπροσδιορίζονται ως «πολιτικοί
κρατούμενοι» και μια συζήτηση περί του αν έχουν δίκαιο και κατά πόσον δεν θα
διαρκέσει λιγότερες δεκαετίες από το δικαίωμα του αυτοπροσδιορισμού που
εγείρουν οι βόρειοι γείτονές μας – εκείνους που αναγορεύσαμε συλλήβδην
πρωτευουσιάνους. Ας αντιπαρέλθουμε λοιπόν τον τύπο και ας μείνουμε στην ουσία.
Πολιτικοί ή ποινικοί, οι κρατούμενοι δεν παύουν να είναι κρατούμενοι – και
αυτός ακριβώς ο προσδιορισμός να σηματοδοτεί τις ατελείωτες ώρες, ημέρες και
βδομάδες της κράτησής τους (εάν μπούμε στον κόπο να τις αθροίσουμε, θα μας
πιάσει ίλιγγος). Δεν είναι βαλίτσες στην αποθήκη μας, δεν είναι βιβλία στη
βιβλιοθήκη μας. Δεν τους κάνουμε χάρη με το να τους διασφαλίσουμε καλύτερες
συνθήκες από εκείνες που θα συναπαντούσαν στο Γκουαντάναμο ή στα Αραβικά
Εμιράτα. Κάνουμε χάρη στον εαυτό μας και στον πολιτισμό μας. Δικό μας είναι το
πατάρι, ας μην το ξεχνάμε. Δική μας και η μπόχα.

Ο Πέτρος Τατσόπουλος είναι συγγραφέας