Πρόσωπα Tο όνειρο έγινε εφιάλτης

Από λαϊκός ήρωας, ο Ζαν – Μπερτράν Αριστίντ μετατράπηκε σε δικτάτορα
άπληστο για εξουσία και χρήμα.

Ζαν – Μπερτράν Αριστίντ. Ο πρόεδρος της Αϊτής πρόδωσε τις ελπίδες του λαού του

H αλλαγή είναι εντυπωσιακή, όσο και απογοητευτική. Ο Αριστίντ γεννήθηκε στις
15 Ιουλίου 1953 σε μια φτωχή οικογένεια, σπούδασε σε θεολογική σχολή του
Πορτ-ω-Πρενς, καθώς και στη γειτονική Δομινικανή Δημοκρατία και χειροτονήθηκε
ιερέας το 1982. Πολύ γρήγορα έγινε ο «Τιτίντ», «ο κόκκινος ιερέας», «ο ιερέας
των παραγκουπόλεων», «η φωνή τών δίχως φωνή». Τα πύρινα κηρύγματά του κατά της
φτώχειας και της αιματοβαμμένης δικτατορίας των Ντυβαλιέ, πατέρα και γιου, οι
επικρίσεις του εναντίον των ΗΠΑ που στήριζαν τους δικτάτορες («ο αμερικανικός
ιμπεριαλισμός είναι πιο επικίνδυνος από το AIDS», έλεγε τότε), τον έκαναν
στόχο πολλών αποπειρών δολοφονίας και «μαύρο πρόβατο» της καθολικής ιεραρχίας.
Και του χάρισαν την αγάπη των Αϊτινών.

Μετά την πτώση των Ντυβαλιέ, ο Αριστίντ έγινε ο πρώτος πρόεδρος της Αϊτής που
εξελέγη με ομαλές διαδικασίες, κερδίζοντας στις 16 Δεκεμβρίου 1990 το 67% των
ψήφων. Επτά μήνες αργότερα ανετράπη από πραξικόπημα και αναγκάσθηκε να
εξοριστεί στις ΗΠΑ. Επανήλθε επικεφαλής της χώρας τρία χρόνια αργότερα, τούτη
τη φορά με την υποστήριξη μιας υπό αμερικανική διοίκηση πολυεθνούς δύναμης.
Ήταν όμως ένας εντελώς διαφορετικός άνθρωπος.

Ο «ιερέας των παραγκουπόλεων» αποσχηματίσθηκε και παντρεύτηκε τη Μίλντρεντ
Τρουγιό, μια Αϊτινο-αμερικανίδα δικηγόρο με την οποία απέκτησε δύο κόρες. Όταν
το 1995 υποχρεώθηκε να αποχωρήσει από την προεδρία, επειδή το Σύνταγμα δεν
επιτρέπει περισσότερες από δύο διαδοχικές θητείες, επέβαλε έναν δικό του
άνθρωπο, τον Ρενέ Πρεβάλ, ο οποίος διαχειρίσθηκε αντ’ αυτού την προεδρία ώς το
2000. Στο διάστημα αυτό, ο «Τιτίντ» μετατράπηκε σε «δούκα της Ταμπάρ» – από το
όνομα της συνοικίας όπου βρίσκεται η έπαυλη-μπούνκερ του, την οποία
προστατεύουν Αμερικανοί μισθοφόροι και από την οποία μετακινείται αποκλειστικά
με ελικόπτερο. Στα τέλη της δεκαετίας του 1990, η προσωπική περιουσία του
υπολογιζόταν σε τουλάχιστον 800 εκατομμύρια δολάρια, σε μια χώρα που παραμένει
μία από τις φτωχότερες του κόσμου (μόνο το 40% των Αϊτινών έχει πρόσβαση σε
πόσιμο νερό). Διαθέτει δικούς του ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς που
μεταδίδουν την προπαγάνδα του και μισθοδοτεί ένοπλες συμμορίες, τις
«Χίμαιρες», άξιους διαδόχους των φονικών «Τοντόν Μακουτ» των Ντυβαλιέ.

Το 2000, ο Αριστίντ εξελέγη ξανά πρόεδρος – τούτη τη φορά χωρίς αντίπαλο, με
βία, νοθεία και πάνω από… 98% των ψήφων. H μεγάλη ελπίδα για δημοκρατική
αλλαγή που ενσάρκωνε κάποτε για την Αϊτή, η οποία την 1η Ιανουαρίου γιόρτασε
τα 200 χρόνια από την ανακήρυξή της ως πρώτης δημοκρατίας των μαύρων στον
κόσμο, έχει πλέον μετατραπεί σε εφιάλτη, με βασανισμούς, εκβιασμούς και
δολοφονίες αντιπολιτευομένων.