Πρόσωπα Ο εκδημοκρατισμός της εκπαίδευσης

Το λαϊκό πανεπιστήμιο, που ίδρυσε στην Καν της Νορμανδίας ο Γάλλος
φιλόσοφος Μισέλ Ονφραί, λειτουργεί φέτος για δεύτερη χρονιά με εντυπωσιακή
επιτυχία.

Μισέλ Ονφραί. Το λαϊκό πανεπιστήμιο που ίδρυσε θριαμβεύει

Ο στόχος του Ονφραί είναι ο εκδημοκρατισμός της εκπαίδευσης και της
κουλτούρας, ένα αίτημα που, όπως υποστηρίζει, παραμένει επίκαιρο από τα τέλη
του 19ου αιώνα. Έτσι, για να παρακολουθήσει κανείς τις παραδόσεις στο λαϊκό
πανεπιστήμιό του, δεν χρειάζεται να έχει συγκεκριμένη ηλικία ή επίπεδο
σπουδών. Δεν γίνονται εγγραφές ούτε ελέγχονται οι γνώσεις, οι φοιτητές δεν
δίνουν εξετάσεις ούτε παίρνουν κάποιο δίπλωμα. Φοιτούν, όχι επειδή τους
ενδιαφέρει να αποκατασταθούν επαγγελματικά ή να κερδίσουν περισσότερα χρήματα,
αλλά για να πλουτίσουν την προσωπικότητά τους. Και είναι πολλοί. Τόσοι πολλοί,
ώστε δεν χωρούσαν στην αίθουσα του Μουσείου Καλών Τεχνών, που είχε αρχικά
προσφερθεί στον Ονφραί, με αποτέλεσμα το λαϊκό πανεπιστήμιο να επεκταθεί στα
αμφιθέατρα του επίσημου Πανεπιστήμιου της Καν. Κατά την παρουσίαση του φετινού
προγράμματός του, μας πληροφορεί ο Ζαν-Λουί Εζίν του Νουβέλ Ομπσερβατέρ,
γέμισε ασφυκτικά το μεγάλο αμφιθέατρο Τοκβίλ των 500 θέσεων!

Ο Ονφραί, 44 χρόνων, διδάκτορας της Φιλοσοφίας με 20ετή θητεία στη δημόσια
εκπαίδευση, δεν δίστασε πέρυσι να παραιτηθεί από το Λύκειο όπου δίδασκε για να
ασχοληθεί με την ίδρυση του λαϊκού πανεπιστημίου και τον εκδημοκρατισμό της
εκπαίδευσης, την ταξική φύση της οποίας γνωρίζει εξ απαλών ονύχων. Ο πατέρας
του ήταν εργάτης, η μητέρα του καθαρίστρια και ο ίδιος πέρασε τα παιδικά
χρόνια του μέσα στη φτώχεια. Οι γονείς του δεν είχαν τα μέσα για να τον
μεγαλώσουν και όταν έγινε δέκα χρόνων τον έβαλαν εσωτερικό σε ορφανοτροφείο.
Για να σπουδάσει, αναγκάστηκε αργότερα να εργαστεί ως βιομηχανικός εργάτης.
Έτσι σήμερα είναι πολύ ικανοποιημένος που κάθε Τρίτη ανανεώνει το ραντεβού του
με τη συνταξιούχο κομμώτρια, τον νευροχειρουργό, τον υπάλληλο του γραφείου
τελετών, τον πιλότο του Αιρμπάς – ο οποίος ρυθμίζει τα δρομολόγιά του με την
Air France βάσει αυτού του ραντεβού – και τους άλλους 250 μαθητές του που για
τίποτε στον κόσμο δεν θα έχαναν το μάθημά του.

Το λαϊκό πανεπιστήμιο της Καν, πρόεδρος του οποίου είναι φέτος ο συγγραφέας
και κοινωνιολόγος Ζακ Παϊτρά, περιλαμβάνει παραδόσεις γενικής φιλοσοφίας, ένα
εργαστήριο φιλοσοφίας για παιδιά, σεμινάρια για τον φεμινισμό και τις
πολιτικές ιδέες, για την κλασική τζαζ και τη σύγχρονη τέχνη. Ο Ονφραί, ο
οποίος έχει εκδώσει 26 βιβλία (έχουν μεταφραστεί κυρίως στα ισπανικά, τα
γερμανικά, τα ιαπωνικά και τα κινέζικα) και δηλώνει «νιτσεϊκός της Αριστεράς»
και οπαδός ενός «υλιστικού ηδονισμού», προτείνει για τη φετινή ακαδημαϊκή
περίοδο παραδόσεις αφιερωμένες στην αντίσταση στον χριστιανισμό.