ΓNΩMH Tο μυστικό της Δεξιάς

Μία Παρασκευή, πριν από λίγες εβδομάδες, το υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε
μία αλλαγή στους κανονισμούς για τις αμερικανικές επιχειρήσεις ορυχείων.
(Πάντα ανακοινώνουν τα εξοργιστικά νέα Παρασκευή απόγευμα, επειδή ελάχιστοι
άνθρωποι διαβάζουν εφημερίδα ή παρακολουθούν ειδήσεις στην τηλεόραση το
Σάββατο).

Τζορτζ Μπους. Ο πρόεδρος έχει καταφέρει να χειραγωγεί και τα MME

Αντιστρέφοντας λοιπόν μία απόφαση που είχε ληφθεί από την εποχή Κλίντον, το
υπουργείο Εσωτερικών τώρα λέει ότι οι εταιρείες εξόρυξης πολύτιμων μετάλλων
μπορούν να οικειοποιηθούν όση ομοσπονδιακή γη επιθυμούν, για να ρίξουν τα
απόβλητα από τις δραστηριότητές τους – και οι σύγχρονες τεχνικές εξόρυξης
προκαλούν πάρα πολλά απόβλητα. Οι περιβαλλοντολόγοι έμειναν άναυδοι ακούγοντας
την απόφαση αυτή, όχι μόνον εξαιτίας της συνέπειας που κάτι τέτοιο θα έχει στο
άμεσο περιβάλλον όπου θα τοποθετηθούν τα απόβλητα, αλλά και επειδή τα χημικά
μπορεί να διαρρεύσουν από τα εκτεθειμένα απόβλητα, μολύνοντας έτσι μία πολύ
ευρύτερη περιοχή.

Φυσικά, δεν χρειάζεται να πω πως αυτή η ειδική επέκταση προνομίων αξίζει πολλά
χρήματα για μία προνομιακή ομάδα επιχειρήσεων ορυχείων. Και πρόκειται για ένα
πολύ ωραίο αντάλλαγμα που δίνει η κυβέρνηση Μπους σ’ αυτήν την προνομιακή
ομάδα, για να την «εξοφλήσει» για την επένδυση που η ομάδα αυτή είχε κάνει
προγενέστερα στην κυβέρνηση – όχι μόνο μέσω συνεισφορών στην προεκλογική
εκστρατεία Μπους, αλλά και μέσω συμφωνιών από τις οποίες πλούτισαν
συγκεκριμένοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι.

H αδιαφορία. H απόφαση αυτή δεν είναι μοναδική στο είδος της. Αντίθετα,
είναι χαρακτηριστική της κυβέρνησης Μπους, χαρακτηριστική της αδιαφορίας της
κυβέρνησης Μπους για το γενικό καλό, χαρακτηριστική του θράσους με το οποίο τα
ειδικά συμφέροντα μπόρεσαν να αγοράσουν μία απόφαση που τους συνέφερε και
χαρακτηριστική της περιφρόνησης που οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι δείχνουν προς
τον κόσμο και τον Τύπο. (Μάλιστα, η απόφαση αυτή αναφέρθηκε μονάχα «στα ψιλά»
στον εθνικό Τύπο). Ζούμε σε μία αναβίωση της εποχής που οι ληστές βαρόνοι
ανοιχτά αγόραζαν και πουλούσαν κυβερνητικούς αξιωματούχους και τις πολιτικές
τους.

Υπάρχει όμως ένα κρίσιμο ερώτημα που παραμένει: γιατί χειραγωγείται τόσο
εύκολα το αμερικανικό κοινό; Μία απάντηση είναι η πειθήνια υπακοή στην
αμερικανική κυβέρνηση τόσο μεγάλου τμήματος του Τύπου, του ραδιοφώνου και της
τηλεόρασης. Αλλά αυτή η διαπίστωση το μόνο που κάνει είναι να μεταθέτει το
αρχικό ερώτημα: Τι είναι αυτό που έχει η σημερινή Δεξιά, που της επιτρέπει να
χειραγωγεί τον Τύπο τόσο εύκολα, ώστε να δημιουργεί έναν τόσο αποτελεσματικό
μηχανισμό προπαγάνδας, εκφοβισμού και κινητοποίησης της λαϊκής βάσης;

Ο Θεός. Το χρήμα είναι, σίγουρα, μέρος της απάντησης. Πρόσφατες
στατιστικές επιβεβαιώνουν ότι η εισοδηματική ανισότητα στις ΗΠΑ έχει
επιστρέψει στα επίπεδα στα οποία βρισκόταν την εποχή των λήσταρχων. Ίσως,
λοιπόν, οι ενδυναμωμένοι πλέον πλούσιοί μας βρίσκονται σε θέση να αγοράσουν
για τους εαυτούς τους μία επιστροφή στην πολιτική εκείνης της εποχής.

H θρησκεία είναι επίσης μέρος της απάντησης. H θρησκόληπτη Δεξιά – της οποίας
η πλειονότητα των οπαδών είναι «ηττημένοι» στη νέα οικονομική τάξη – μοιάζει
να έχει συνάψει μία συμφωνία ότι θα στηρίζει πρόγραμμα χαμηλής φορολογίας και
χαλαρού ελέγχου για τους πλουσίους, για να μπορεί να έχει, σε αντάλλαγμα, μία
κυβέρνηση που βρίσκεται πιο κοντά στη Βίβλο. Και βέβαια, η 11η Σεπτεμβρίου
ήταν το καλύτερο δώρο που η Δεξιά θα μπορούσε να έχει ευχηθεί: μία τέλεια
ευκαιρία να αντιμετωπίζεται η πολιτική από μία μόνιμη προοπτική πολέμου, στο
πλαίσιο της οποίας κάθε κριτική που ασκείται εναντίον των ηγετών μας θα
μπορούσε να καταρριφθεί ως μη πατριωτική.

Το κείμενο του Πολ Κρούγκμαν δημοσιεύτηκε στο «New York Review of Books»