Ο καιρός τρελάθηκε, η Eυρώπη υποφέρει

Ο καιρός της Ευρώπης βρίσκεται στα πρόθυρα νευρικής κρίσης, οι επιστήμονες
όμως το είχαν προβλέψει από καιρό. H Ελλάδα μοιάζει να βγαίνει αλώβητη από τις
πρόσφατες παραξενιές του καιρού, με τον καύσωνα να αγγίζει τη χώρα μόνο αύριο
και μεθαύριο και τις υψηλές θερμοκρασίες να υποχωρούν από το Σάββατο.

Έλληνες και ξένοι ειδικοί αναφέρονται σε έρευνες που προέβλεπαν από καιρό τις
κλιματικές αλλαγές και την ένταση ακραίων καιρικών φαινομένων. Όπως εξηγεί στα
«NEA» ο κ. Χρήστος Ζερεφός, καθηγητής Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο Πανεπιστήμιο
Αθηνών και γενικός γραμματέας του Διεθνούς Οργανισμού Όζοντος, «τα ακραία
καιρικά φαινόμενα αυξάνονται και θα πρέπει ο κόσμος να τα συνηθίσει. Δεν θα
πρέπει να μας εκπλήσσουν πλέον. Είναι η πρώτη φορά που αυτό τονίζεται και στην
έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού. H επιστημονική κοινότητα έχει
κρούσει επανειλημμένα τον κώδωνα του κινδύνου».

Είναι το τρίτο καλοκαίρι που ο καιρός συμπεριφέρεται αλλόκοτα στην
Ευρώπη. Πρόπερσι και πέρυσι, οι πλημμύρες και οι καύσωνες ήταν συχνοί και
σημειώθηκαν ρεκόρ πολλών αιώνων. Στην Ελλάδα χάθηκαν τα μελτέμια και φέτος οι
Αλκυονίδες ημέρες, ενώ στις Κυκλάδες σημειώθηκε ρεκόρ βροχής. «Πάντως, όλες οι
τελευταίες έρευνες προβλέπουν αύξηση του καύσωνα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη».

Στο ίδιο πνεύμα βρίσκονται και οι εκτιμήσεις του Dr. David Viner, από το
Εργαστήριο Κλιματολογικών Ερευνών του Πανεπιστημίου «East Anglia». «Οι
προγνώσεις που είχαμε στη διάθεσή μας για τη Νότια Ευρώπη, έκαναν σαφώς λόγο
για πιο μεγάλα σε διάρκεια, πιο ζεστά και ξηρά καλοκαίρια και σύντομους
χειμώνες», λέει στα «NEA» ο Viner. «Αυτές είναι οι συνέπειες των κλιματικών
μεταβολών που παρατηρούνται σε ολόκληρο τον πλανήτη, ενώ δεν είναι η πρώτη
φορά που βλέπουμε την Ευρώπη να ζει τις επιπτώσεις του φαινομένου του
θερμοκηπίου».

Πράγματι, αυτές τις ημέρες η Ευρώπη ζει την… απόλυτη τρέλα του καιρού, με
θερμοκρασίες που θεωρούνται οι υψηλότερες των τελευταίων 200 ετών. Στη
Νορβηγία και συγκεκριμένα στο Όσλο, όπου η μέση θερμοκρασία για την εποχή
είναι 19 βαθμοί Κελσίου, το θερμόμετρο έδειξε χθες 27 βαθμούς! Ο υδράργυρος
έφτασε τους 30 βαθμούς Κελσίου στη Φινλανδία, τους 33 στο Παρίσι και τους 31
στο Λονδίνο, ενώ στις θάλασσες της Νότιας Ευρώπης τα νερά θυμίζουν σε ζεστασιά
αυτά της Καραϊβικής. Κι ενώ την περασμένη εβδομάδα στη Νότια Αγγλία
σημειώθηκαν υψηλότερες θερμοκρασίες απ’ ό,τι στο Μπαλί, οι εφημερίδες του
Βελγίου δημοσιεύουν φωτογραφίες τουριστών που δοκιμάζουν να δροσιστούν στα
σιντριβάνια των πόλεων και παρομοιάζουν τη χώρα τους με τροπικό παράδεισο.

Ο δήμαρχος του Λονδίνου ανακοίνωσε πως προσφέρει αμοιβή της τάξεως των 160.000
ευρώ σε όποιον μπορέσει να κατασκευάσει ένα σύστημα αιρκοντίσιον για τις πιο
υπόγειες από τις γραμμές του Μετρό, ενώ η ίδια συζήτηση γίνεται και στην
πρωτεύουσα της Γαλλίας, το Παρίσι, όπου κάτοικοι και επισκέπτες προτιμούν να
περπατούν στον ήλιο παρά να μετακινούνται με τα χωρίς κλιματισμό βαγόνια του Μετρό.

«Μόνη λύση, να το συνηθίσουμε…»

Οι επιστήμονες φωνάζουν και προειδοποιούν για το φαινόμενο του θερμοκηπίου,
για περισσότερα από 20 χρόνια. H μία μετά την άλλη, έρευνες και μελέτες
πιστοποιούν πως το διοξείδιο του άνθρακα, το μεθάνιο, το υποξείδιο του αζώτου,
που προέρχονται από ανθρώπινες δραστηριότητες, έχουν αλλάξει σημαντικά τη
σύσταση της ατμόσφαιρας. Προκαλείται έτσι αύξησης της θερμοκρασίας, η οποία,
με τη σειρά της, οδηγεί σε ακραίες συνθήκες ξηρασίας (στο εσωτερικό των
ηπείρων, συνήθως) και σε πλημμύρες (στις περιφέρειες). Αυτό συμβαίνει επειδή
το φαινόμενο της εξάτμισης γίνεται εντονότερο και μαζί αυξάνεται η ποσότητα
ενέργειας στα καιρικά συστήματα.

Παρά τις συνεχείς εκκλήσεις των επιστημόνων, οι προσπάθειες που έχουν γίνει
κατά καιρούς για περιορισμό των αερίων του θερμοκηπίου, όπως τα πρωτόκολλα του
Μόντρεαλ και του Κιότο, σκοντάφτουν στην αντιδραστική πολιτική των «μεγάλων»
του πλανήτη, κυρίως ΗΠΑ, Αυστραλίας, Καναδά και Ιαπωνίας. Χαρακτηριστικό είναι
πως από το 1997, όταν υπεγράφη το πρωτόκολλο του Κιότο στην Ιαπωνία,
καταγράφεται σειρά αποτυχημένων διαπραγματεύσεων (με αποκορύφωμα αυτές στη
Χάγη, τον Νοέμβριο του 2000), χωρίς ακόμη να έχουν ουσιαστικά ληφθεί μέτρα για
τον περιορισμό του φαινομένου. «Το πολιτικό κόστος αντίστοιχων αποφάσεων είναι
πολύ μεγάλο και δύσκολα θα υλοποιηθούν σχέδια περιορισμού του φαινομένου»,
σημειώνει ο καθηγητής Φυσικής της Ατμόσφαιρας, κ. Χρήστος Ζερεφός. «Επομένως,
η μόνη λύση είναι ο κόσμος να μάθει να ζει με τα ακραία καιρικά φαινόμενα».

Στα νότια πνίγονται, στα βόρεια προσεύχονται να βρέξει!

Αγγλία και Γαλλία, πάντως, έζησαν και την… άλλη όψη των αλλαγών του καιρού
με επίμονες και καταστροφικές καταιγίδες στα νότια (οι οποίες μάλιστα στη
Γαλλία στοίχισαν τη ζωή σε τέσσερις ανθρώπους, μεταξύ των οποίων κι ένα
κοριτσάκι 11 ετών που βρέθηκε στη χώρα με τους γονείς της ως τουρίστρια) και
οδήγησαν αρκετές εκατοντάδες σε πρόχειρα καταφύγια, για να προφυλαχθούν από
τους ισχυρότατους ανέμους που έπνεαν με ταχύτητα 150 χιλιομέτρων την ώρα.
Περισσότερα από 100.000 σπίτια στα νοτιοδυτικά της Γαλλίας έμειναν χωρίς
ηλεκτρισμό και τηλέφωνο εξαιτίας των καταστροφών στα δίκτυα που προκάλεσαν
πλημμύρες και αέρας, ενώ οι δυνάμεις ασφαλείας έμειναν ολόκληρη τη νύχτα της
Τρίτης προς Τετάρτη σε επιφυλακή και δέχθηκαν εκατοντάδες κλήσεις για
πλημμύρες και καταστροφές σε σπίτια και σε δρόμους.

Την ίδια στιγμή, η υπόλοιπη Γαλλία, όπως επίσης η Ρουμανία, η Ιταλία, η
Γερμανία, η Αυστρία, η Φινλανδία αναζητούν τρόπους να γλιτώσουν από τον
καύσωνα και την ξηρασία, που προκαλούν σοβαρά προβλήματα στους αγρότες και στη
βιομηχανία. Λίγα χιλιόμετρα μακριά από τις περιοχές της Γαλλίας που επλήγησαν
από τις πλημμύρες, οι κτηνοτρόφοι προσπαθούσαν να μεταφέρουν τα κοπάδια τους
στα ορεινά, για να τα γλιτώσουν από τη ζέστη! Στο κέντρο μάλιστα του Παρισιού,
άρχισαν άρον άρον οι εργασίες για την κατασκευή ενός «πνεύμονα δροσιάς» – της
Παρί-Πλαζ που φιλοδοξεί να γίνει τόπος περιπάτου, παιχνιδιών και
ηλιοθεραπείας, σε έκταση τριών χιλιομέτρων, στις ακτές του Σηκουάνα.

Στην Ελβετία, ο υδράργυρος χθες έφτασε τους 37 βαθμούς Κελσίου (θερμοκρασία
που δεν είχε ποτέ καταγραφεί στη χώρα εδώ και 200 χρόνια). Ακόμη και στις
λίμνες των Άλπεων, όπου χύνονται οι πάγοι που λιώνουν, η θερμοκρασία του νερού
είναι κατάλληλη για κολύμπι. H Γερμανία «ιδρώνει» επίσης, με την εφημερίδα
«Φρανκφούρτερ Αλγκεμάινε» να προειδοποιεί ότι η περιοχή γύρω από το Βερολίνο
κινδυνεύει να μετατραπεί σε έρημο τις επόμενες δεκαετίες αν συνεχιστεί το
φαινόμενο της παγκόσμιας αύξησης της θερμοκρασίας. «Περιοχές του Βραδεμβούργου
θυμίζουν ήδη στέπα», γράφει η γερμανική εφημερίδα.

Το κύμα καύσωνα ταλαιπωρεί και την Ιταλία, όπου η ξηρασία είναι εντονότερη
στον Βορρά και η στάθμη του νερού στα ποτάμια των περιοχών αυτών έχει φτάσει
σε τόσο επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα, που οι αρχές άρχισαν τηλεοπτική
διαφημιστική καμπάνια, ζητώντας από τους πολίτες να περιορίσουν την κατανάλωση
νερού. Ορισμένοι κληρικοί μάλιστα δήλωσαν πως θα κρατήσουν για τρεις ημέρες
ανοικτές τις εκκλησίες, ώστε να μπορέσουν να συγκεντρωθούν εκεί οι πιστοί και
να… προσευχηθούν στον Θεό να βρέξει!

Κλιματικές αλλαγές το 2020-30

Κλιματικά μοντέλα πρόγνωσης για την Ελλάδα προβλέπουν ζέστη και λιγότερες
βροχές μέσα στα επόμενα χρόνια, εξαιτίας του φαινομένου του θερμοκηπίου.
Συγκεκριμένα, μία σειρά από μελέτες, τις οποίες έχει επεξεργαστεί το
Αστεροσκοπείο Αθηνών, συμφωνούν στο γεγονός ότι τις σημαντικότερες κλιματικές
αλλαγές η χώρα μας θα τις αντιμετωπίσει κατά τη δεκαετία 2020-2030. Σ’ αυτές
συμπεριλαμβάνονται υψηλές θερμοκρασίας (αυξημένες από 0,9 μέχρι και 2 βαθμούς
από τις σημερινές), λιγότερες βροχές (ιδιαίτερα τα καλοκαίρια και κυρίως στα
νότια της χώρας και στη Δυτική Πελοπόννησο) και αύξηση της στάθμης της
θάλασσας (περίπου κατά πέντε εκατοστά ανά δεκαετία).

H αύξηση της θερμοκρασίας, επισημαίνεται στις έρευνες, θα γίνει περισσότερο
αισθητή τα καλοκαίρια κι όχι τόσο τους χειμώνες, ενώ τους καλοκαιρινούς μήνες
εκτιμάται πως θα υπάρξει σημαντική μείωση των βροχοπτώσεων, με φαινόμενα
ξηρασίας και πιθανόν ερημοποίησης. Μία από τις ερευνητικές εργασίες από
Καναδούς, Γάλλους και Γερμανούς επιστήμονες, εντοπίζει γεωγραφικά τη
μεγαλύτερη μείωση και τα περισσότερα πιθανά προβλήματα σε περιοχές της
Ανατολικής και Νότιας Ελλάδας (ιδιαίτερα στην Αττική, τη Θεσσαλία, τη
Θεσσαλονίκη και την Ανατολική Πελοπόννησο). Αντιθέτως, έκθεση της Greenpeace
σχετικά με τις κλιματικές αλλαγές στην Κρήτη προβλέπει αύξηση του ύψους βροχής
από 14,3 μέχρι 23,8 χιλιοστά, μέχρι το έτος 2030.

LINKS

http: //www.ecmwf.int/

http: //www.wmo.ch/index-en.html

http: //www.meteo.fr