MATIEΣ Tο τραγούδι

Διάβασα, προ ημερών, στον «Επενδυτή» (Αριάν Λαζαρίδη) μια πολύ ενδιαφέρουσα
συνέντευξη του Χρήστου Γιανναρά, που είχε ως βασικό άξονά της την αμερικανική
κουλτούρα. Τόνιζε, μεταξύ άλλων, ο καθηγητής-φιλόσοφος: «Έβλεπα προ καιρού
στην τηλεόραση έναν πρώην υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ, που καυχιόταν ότι το 80% της
παγκόσμιας κουλτούρας, όπως έλεγε, το παράγει η χώρα του: μουσική, ταινίες,
τηλεοπτικές σειρές, μόδα, τρόπο διατροφής. Και διερωτάται κανείς: οι
ευρωπαϊκές κοινωνίες δεν ανησυχούν; H Ευρώπη, με τις θαυμαστές κοινωνικές
κατακτήσεις, την ιστορία και παράδοσή της στην ανθρώπινη καλλιέργεια και
παιδεία, γιατί υποτάσσεται αμαχητί στο οικονομικό και εκπαιδευτικό μοντέλο της
αμερικανικής κοινωνίας, μιας κοινωνίας μεταναστών, κοινωνίας της “ευκαιρίας”,
όπου τα πάντα μετρώνται μόνο με το χρήμα και κάθε ποιότητα αξιολογείται μόνο
χρησιμοθηρικά;».

Τη δεκαετία του ’60 (κυρίως) αλλά και του ’70, συντελέσθηκε στην Ελλάδα ένα
θαύμα, σε σχέση με το τραγούδι. Μεγάλοι συνθέτες, όπως ο Θεοδωράκης και ο
Χατζιδάκις, σε συνεργασία με τους καλύτερους Έλληνες ποιητές (Σεφέρης, Ρίτσος,
Ελύτης, Γκάτσος κ.ά.), αλλά και τραγουδιστές, (Καζαντζίδης, Μπιθικώτσης,
Μοσχολιού, Φαραντούρη, Αλεξίου, Νταλάρας κ.ά.) παρουσίασαν καταπληκτικά
τραγούδια, έντεχνα, που μάγευαν τον κόσμο και τον έκαναν να γεμίζει όχι μόνο
ταβέρνες και κέντρα, αλλά και στάδια!

Ακολούθησαν ο Ξαρχάκος, ο Μαρκόπουλος, ο Κουγιουμτζής, ο Μούτσης, ο Σπανός και
άλλοι πολλοί δημιουργοί, που έγραψαν επίσης σπουδαία τραγούδια, με το πνεύμα
των δασκάλων τους, Μίκη και Μάνου. Σιγά σιγά, όμως, αυτό το τραγούδι, που
αποτέλεσε ένα τεράστιο πολιτιστικό και πολιτικό γεγονός, μια επανάσταση,
άρχισε να σπρώχνεται προς τα άκρα και να περιθωριοποιείται, από τις εταιρείες
δίσκων, κυρίως, αλλά και την τηλεόραση και στη θέση του να έρχεται ένα άθλιο
λαϊκο-πόπ τραγούδι, με αμερικανικά και ευρωπαϊκά πρότυπα.

Σήμερα, εκτός από μεμονωμένες εκπομπές της δημόσιας τηλεόρασης, του κρατικού
ραδιαφώνου και του σταθμού Μελωδία, το «έντεχνο» πουθενά δεν ακούγεται!

Το τραγούδι, που απαιτεί προσοχή, αφοσίωση και αγάπη, έγινε φανφάρα και
φιγούρα, γυμνά, αισθησιακά κορμιά και «ιστορία» για τις ανάγκες του
βιντεοκλίπ! Και φτάσαμε στο σημείο να διαγωνίζεται το βράδυ, ως ελληνικό
τραγούδι, ένα ξενόγλωσσο ασμάτιο, που δεν έχει καμιά σχέση με ό,τι μας
εκφράζει, μας πονάει, μας ψυχαγωγεί και μας λυτρώνει. Θα μου πείτε: μα, ο
διαγωνισμός της Γιουροβίζιον είναι ένα τηλεοπτικό πανηγυράκι, με πρόσχημα το
τραγούδι. Και θα συμφωνήσω. Καιρός, όμως, το τραγούδι μας να σταματήσει να
αποτελεί πρόσχημα για πανηγύρια με ακτίνες λέιζερ και άλλες τέτοιες γκλαμουριές…