Διαστάσεις Μοντέλο Τουρκίας για το Ιράκ

«Ανησυχητικό αυτό το μετα-Σαντάμ». «Μοιάζει πολύ με το προ-αγιατολάχ» (από τη «Ρεπούμπλικα»)

Είναι γιος ενός από τους πιο έγκυρους ιστορικούς του κομμουνισμού, του
Ρίτσαρντ Πάιπς. Έχει γράψει πάνω από δέκα βιβλία, το τελευταίο των οποίων
τιτλοφορείται «Το μαχητικό Ισλάμ φτάνει στην Αμερική». Διευθύνει το Φόρουμ για
τη Μέση Ανατολή και το Ινστιτούτο Ειρήνης. Η Ουάσινγκτον Ποστ τον χαρακτηρίζει
τον «λαμπρότερο Αμερικανό ειδικό για το Ισλάμ» και ο Λευκός Οίκος του ανέθεσε
«ειδική αποστολή για τον μουσουλμανικό κόσμο». Η γνώμη του ανθρώπου αυτού,
είτε συμφωνεί κανείς, είτε διαφωνεί με αυτή, προφανώς μετράει. Και η γνώμη του
είναι ότι για να ανακοπεί ο θρησκευτικός φανατισμός στο Ιράκ πρέπει να
εφαρμοστεί το «τουρκικό μοντέλο».

Ο Ντάνιελ Πάιπς πιστεύει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα κερδίσουν τελικά τη μάχη
στο Ιράκ, χρησιμοποιώντας τα όπλα της κοινωνίας των πολιτών: ελευθερία της
σκέψης, του λόγου και του Τύπου, ανθρώπινα δικαιώματα, κοινωνικές
μεταρρυθμίσεις, αγορά. Η προσπάθεια αυτή θα προσκρούσει, όμως, σε πρώτο στάδιο
στις προκλήσεις των εξτρεμιστών του Ισλάμ, είτε πρόκειται για τους Σιίτες που
παρακολουθήσαμε αυτές τις ημέρες να παραφέρονται στην Καρμπάλα, είτε για τους
Σουνίτες. Υπάρχει σήμερα ένας πραγματικός κίνδυνος να έχει το Ιράκ το τέλος
της Αλγερίας ή της Γιουγκοσλαβίας. Ο Σαντάμ Χουσεΐν ήταν ένα κτήνος, είχε
καταφέρει όμως να καταστείλει τον θρησκευτικό φανατισμό.

Πώς θα αποτραπεί η έκρηξη αυτού του φανατισμού, ο οποίος ανησυχεί ήδη ολόκληρη
την περιοχή; Με τη διεξαγωγή εκλογών; Όχι αμέσως, αυτό θα ήταν λάθος, λέει ο
Πάιπς στην Κοριέρε ντέλα Σέρα. Το Ιράκ δεν μπορεί να συγκριθεί με τις πρώην
κομμουνιστικές χώρες, όπου η πλειοψηφία του πληθυσμού ήταν σύμφωνη με την
αλλαγή και η εξέγερση είχε ξεκινήσει από τη βάση. Εδώ μιλάμε για μια χώρα όπου
λύνονται ανοιχτοί λογαριασμοί, όπου θρησκείες και εθνότητες συγκρούονται, όπου
υπάρχει κίνδυνος να επικρατήσει χάος. Η λύση είναι, λοιπόν, να υπάρξει κατ’
αρχήν μια φάση «δημοκρατικού αυταρχισμού», που θα κρατήσει από 5 έως 10
χρόνια. Ένα μοντέλο Τουρκίας ή Ταϊβάν. Με άλλα λόγια, ένα καθεστώς αυστηρό,
αλλά δημοκρατικό – που δεν θα ελέγχεται βέβαια από Αμερικανούς, αλλά από
Ιρακινούς, και μάλιστα Ιρακινούς της εξορίας, που είναι καλύτερα
προετοιμασμένοι να διαχειριστούν την εξουσία. Λέγε με Σαλαμπί.

Όσο για το Παλαιστινιακό, καλώς ή κακώς ο Ντάνιελ Πάιπς συνιστά υπομονή. Το να
περάσει κανείς εσπευσμένα από το πρόβλημα του θρησκευτικού φανατισμού στο Ιράκ
στην ισραηλο-παλαιστινιακή κρίση θα ήταν αντιπαραγωγικό. Είναι σαν, το 1945,
αντί να ασχοληθούν οι Ηνωμένες Πολιτείες με τη Γερμανία και την Ιαπωνία, να
προσπαθούσαν να λύσουν το Ιρλανδικό. Κάθε πράγμα στην ώρα του. Αυτό που
προέχει τώρα είναι να δοθεί μια ισχυρή πολιτική προοπτική στο Ιράκ.