ΜΠΕΛΑ ΤΑΡ «Δυστυχώς ο κόσμος μας δεν θέλει ν’ αλλάξει»

![]() |
![]() |
|
«Όταν στα 22 μου έκανα την πρώτη 16 mm ταινία ήθελα να αλλάξω τον κόσμο. Δεν |
«Με ενδιαφέρουν οι ταπεινοί άνθρωποι γιατί κανείς δεν τους δίνει σημασία. Μόνο
αν ένας άντρας δείρει τη γυναίκα του ή κάποιος άλλος αυτοκτονήσει θα περάσει η
ιστορία τους στα ΜΜΕ. Αυτές οι “μικρές” ιστορίες “μικρών” ανθρώπων με
ενδιαφέρουν», μας είπε. Και εξέφρασε την έκπληξή του όταν έμαθε ότι δεν
υπάρχει Κινηματογραφική Ακαδημία στην Ελλάδα και αναρωτήθηκε: «Πώς θα κάνεις
σινεμά άμα δεν το μάθεις, άσχετα αν μετά απορρίψεις τα πάντα για να κάνεις τα
δικά σου»!
Γι’ αυτό δεν υπάρχει πουθενά στις ταινίες σας ο κόσμος της πληροφόρησης;
«Ο κόσμος της πληροφόρησης υπάρχει γύρω μας, αλλά είναι εικονική η διάσταση
της παγκοσμιοποίησης που θέλουν να της δώσουν. Και μην ξεχνάμε ότι ο άνθρωπος
δεν αποτελεί το κέντρο του σύμπαντος, παρά ένα ελάχιστο κομμάτι του. Εγώ όπου
κι αν έχω πάει – και έχω ταξιδεύσει σε όλο τον κόσμο – βλέπω φτώχεια, νεκρά
ψάρια, ρύπανση, μόλυνση. Σκέφτομαι την ποιότητα της ανθρώπινης ζωής και η λέξη
σκατά νομίζω πως την εκφράζει σε μεγάλο βαθμό»!
Το έργο του Μπέλα Ταρ, που έχει οκτώ μεγάλου μήκους και τρεις μικρού μήκους
ταινίες στο ενεργητικό του, έχει «αποθεωθεί» σε Ανατολή και Δύση. Οι Τζιμ
Τζάρμους, Γκας Βαν Σαντ, Σούζαν Σόνταγκ, Τζόναθαν Ρόζενμπάουμ τον θεωρούν sui
generis κινηματογραφιστή, ο οποίος «έχει γράψει στα παλιά του τα παπούτσια την
αγορά και τους παραγωγούς-εμπόρους και τολμάει να πειραματίζεται πάνω στα
όνειρά του».
«Όταν ξεκίνησα να κάνω ταινίες ήθελα να αλλάξω τον κόσμο. Όλες οι άλλες
ταινίες μού φαίνονταν ψεύτικες, χαζές και φτηνές, που δεν είχαν καμία σχέση με
τα προβλήματα του κόσμου. Δεν ήθελα απλώς να χτυπήσω την πόρτα της αλήθειας,
αλλά να τη ρίξω κάτω! Εντάξει… Ομολογώ τώρα ότι έφαγα τα μούτρα μου. Θα
είμαι ευτυχής αν κάνω κάποιες αλλαγές στον τρόπο που σκεφτόμαστε… Το θέμα
είναι ότι ο κόσμος δεν θέλει να αλλάξει», λέει! Και χάρη στη νέα εταιρεία
διανομής ταινιών στη χώρα μας, τη New Star, θα δούμε δύο ταινίες του Μπέλα
Ταρ. Τις «Αρμονίες του Werckmeister» και την 8ωρη «Satantango»!
Ο Λαρς Ρούντολφ («Τρέξε Λόλα, τρέξε»), ο Πέτερ Φιτς και η Χάνα Σιγκούλα είναι
οι επώνυμοι πρωταγωνιστές στις «Αρμονίες του Werckmeister» που είναι
συνδυασμός gothic μεταφυσικού παραμυθιού και ακραίας πολιτικής αλληγορίας. Η
ιστορία της εξελίσσεται σε μια επαρχιακή πόλη της Κεντρικής Ευρώπης που οι
κάτοικοί της περιμένουν την καταστροφή του κόσμου… Ένα περιπλανώμενο τσίρκο,
με κύρια εκθέματα το κουφάρι μιας τεράστιας φάλαινας κι ένα περίεργο ον, τον
Πρίγκιπα, τους βγάζει στην επιφάνεια τα πιο ποταπά τους ένστικτα. Και η τελική
έκρηξη του όχλου, βάναυση και χυδαία, θα οδηγήσει σε μία νέα εξουσιαστική τάξη
πραγμάτων… Γι’ αυτό και ο σκηνοθέτης της τονίζει ότι «δεν υπάρχει αρμονία
στον κόσμο, όλες είναι ψεύτικες, χρειαζόμαστε ένα καθαρό όραμα, αλλά αυτό δεν
υπάρχει και ο κόσμος παραπαίει ζαλισμένος».
«Μοναδική ελπίδα η ανθρώπινη επαφή»
Οι πιο πολλές ταινίες του Μπέλα Ταρ είναι ζοφερές και ασπρόμαυρες «γιατί
πιστεύω ότι το άσπρο-μαύρο-γκρίζο είναι πιο έγχρωμο από το έγχρωμο», λέει ο
ίδιος. Όσο για το «ζοφερό κλίμα» στις ταινίες του δεν τον κάνει απαισιόδοξο…
«Η μεγάλη ελπίδα του κόσμου είναι στις ανθρώπινες σχέσεις. Αν δύο άνθρωποι
έχουν πραγματική επαφή είναι άτρωτοι».
Κάνετε προσωπικό κινηματογράφο. Πώς βλέπετε τον χολιγουντιανό, που
κυριαρχεί σε όλον τον κόσμο, και πώς αντιμετωπίζουν τις ταινίες σας στην
πατρίδα σας, την Ουγγαρία;
«Δεν με ενδιαφέρει τι κάνει το Χόλιγουντ – αν και πολλοί από εκεί με θεωρούν
τυχερό που μπορώ και κάνω τις ταινίες μου όπως τις θέλω. Κάνω ταινίες γιατί
θέλω να σας δείξω κάτι που δεν μπορώ να σας πω. Οι θεατές μου είναι πιο
έξυπνοι από εμένα και δεν θέλω να τους λέω φτηνές ιστορίες. Στην Ουγγαρία όλο
και περισσότεροι νέοι έρχονται στις ταινίες μου, αν και επισήμως δεν αρέσουν
σε κανέναν. Επί κομμουνισμού είχαμε προβλήματα πολιτικής φύσης. Σήμερα η
κατάσταση είναι ίδια. Είμαι εκτός συστήματος και εκτός της βλακώδους,
σκατένιας, αστικής κινηματογραφικής βιομηχανίας».
INFO
Η ταινία του Μπέλα Ταρ «Οι αρμονίες του Werckmeister» θα προβάλλεται στις
κινηματογραφικές αίθουσες από την Παρασκευή.















