Πακέτο φιλίας προς Τούρκους

Σειρά μέτρων που θα έχουν τον χαρακτήρα «καρότου» προς την Τουρκία και τους
Τουρκοκυπρίους, επεξεργάζεται το υπουργείο Εξωτερικών με στόχο να αποτρέψει
την Άγκυρα από σπασμωδικές και επικίνδυνες συμπεριφορές, πρώτος στόχος των
οποίων θα ήταν η Κύπρος και το Αιγαίο.

Θερμή χειραψία Γ. Παπανδρέου – Α. Γκιούλ στη Σύνοδο των Αθηνών. Η ελληνική πλευρά θεωρεί ότι είναι ο μοναδικός εταίρος που έχει κάθε λόγο να στηρίζει και να ενισχύει τη «λογική, ευρωπαϊκή» πολιτική της Τουρκίας

Οι συνεργάτες του Γιώργου Παπανδρέου έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα πως η
Τουρκία βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι, καθώς οι μεν σχέσεις της με την
Ουάσιγκτον δεν διακρίνονται από την παλαιότερη θερμότητά τους – λόγω της
στάσης της Άγκυρας στο Ιρακινό – η δε προσπάθειά της να ακολουθήσει ευρωπαϊκή
πορεία έχει πέσει στα… βράχια, μετά την άρνησή της να συμβάλει στην επίλυση
του Κυπριακού.

Ο Πρόντι «ξέχασε». Ταυτοχρόνως, στη Βασιλίσσης Σοφίας έχουν καταλήξει
στο συμπέρασμα ότι οι Ευρωπαίοι δεν έχουν καμιά ιδιαίτερη ζέση να ενισχύσουν
την Τουρκία ή να της δώσουν ημερομηνία έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Ρομάνο Πρόντι, κατά την τελετή των Αθηνών, στην
οποία η Τουρκία επέδειξε μία άνευ προηγουμένου αντικοινοτική συμπεριφορά,
«ξέχασε» να συμπεριλάβει την Άγκυρα έστω και στις υποψήφιες προς ένταξη.

Ως εκ τούτου, λένε τόσο στο γραφείο του κ. Παπανδρέου όσο και στο Μέγαρο
Μαξίμου, η Ελλάδα είναι ο μοναδικός εταίρος που έχει κάθε λόγο να στηρίζει και
να ενισχύει τη «λογική, ευρωπαϊκή» πολιτική της Τουρκίας. Για τον απλούστατο
λόγο πως εάν η Άγκυρα δεν έχει να προσμένει τίποτε είτε από την Ουάσιγκτον
(σ.σ.: το 1 δισ. δολάρια που έλαβε ως βοήθεια θεωρούνται ψίχουλα) είτε από τις
Βρυξέλλες, είναι πολύ πιθανόν να προσφύγει στην… εξαγωγή του αδιεξόδου της:
θερμά επεισόδια και κρίσεις στο Αιγαίο ή την Κύπρο, με στόχο να εξαναγκάσει τη
διεθνή κοινότητα να της δώσει «κάτι». Σε μια τέτοια περίπτωση, οι πλέον
ευάλωτες θα είναι η Ελλάδα και η Κύπρος.

Βοήθεια. Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Παπανδρέου έχει δεχθεί εισηγήσεις για
προώθηση – επιτέλους – της συζήτησης, στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, για τα Μέτρα
Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), τα οποία έχουν «κολλήσει» εδώ και πολύ καιρό.
Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών έχει κάνει λόγο για πρακτική βοήθεια που
μπορεί να προσφέρει η Ελλάδα στη γείτονα, έτσι ώστε να εκπληρώσει τις
υποχρεώσεις της που απορρέουν από την άρτι υπογραφείσα συμφωνία της με την
Ένωση για τις αλλαγές και μεταρρυθμίσεις που πρέπει να γίνουν μέχρι τον
Δεκέμβριο του 2004.

Ο Ντενκτάς. Την ίδια στιγμή, βέβαια, στην Αθήνα δεν τρέφουν καμιά
αυταπάτη πως «κλειδί» για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις παραμένει το Κυπριακό.
Και αναγιγνώσκουν ορθά πως ο Ραούφ Ντενκτάς είναι μεν πολιτικά απομονωμένος –
όπως έδειξε περιτράνως ο καβγάς που φέρεται να είχε με τον Αμπντουλάχ Γκιούλ,
όταν φέρεται περίπου να διέταξε τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών να μην πάει στην
Αθήνα -, αλλά εξακολουθεί να είναι πανίσχυρος.

Έτσι, η ελληνική κυβέρνηση προσανατολίζεται πλέον στους ίδιους τους
Τουρκοκύπριους πολίτες. Στη σημερινή συνάντηση που αναμένεται να έχει ο Κώστας
Σημίτης με τις αντιπολιτευόμενες δυνάμεις των κατεχομένων, προβλέπεται να
αντιδράσει κατ’ αρχήν θετικά στα τρία αιτήματα που θα του υποβληθούν:
α) Οι δύο θέσεις που προορίζονταν για Τουρκοκυπρίους στην Ευρωβουλή,
από τις έξι συνολικά της Κυπριακής Δημοκρατίας, να μην καλυφθούν από
Ελληνοκυπρίους.

Η Αθήνα φέρεται να έχει ζητήσει από τη Λευκωσία να δηλώσει ότι οι έδρες θα
μείνουν κενές αφού, έτσι κι αλλιώς, οι ευρωεκλογές θα γίνουν τον Ιούνιο του
2004. β) Να συμπεριληφθεί και η τουρκική γλώσσα στις γλώσσες της
Ένωσης. Αυτό, ούτως ή άλλως, δεν εναπόκειται στην κρίση της Ελλάδας, οπότε η
Αθήνα δεν έχει κανέναν λόγο να μη στηρίξει το αίτημα. γ) Την άρση του
εμπορικού εμπάργκο που έχει επιβληθεί στα κατεχόμενα. Εδώ υπάρχουν κάποιες
επιφυλάξεις, κυρίως ως προς τον τρόπο και το εύρος αυτής της άρσης.

«Βόρεια πολιτική». Από ‘κεί και πέρα, η Αθήνα έχει επεξεργασθεί εν
μέρει τη λεγόμενη «βόρεια πολιτική» της – μέτρα που να προορίζονται για τους
Τουρκοκυπρίους. Σε αυτά μπορούν να περιλαμβάνονται η ελεύθερη διακίνηση, το
ελεύθερο εμπόριο, το ελεύθερο διαβατήριο, η αναγνώριση ορισμένων πτυχίων των
κατεχομένων κ.ά.

Την ίδια στιγμή, όμως, τόσο η ελληνική κυβέρνηση όσο και η Λευκωσία
επιδεικνύουν προσοχή, έτσι ώστε να μην κατηγορηθούν από τους πολίτες των
κατεχομένων για δύο πράγματα: το ένα είναι ότι είναι αναξιόπιστοι, δεδομένου
ότι τόσο καιρό ηρνούντο όλα αυτά τα μέτρα. Και το δεύτερο, ότι επιχειρούν να
εξαγοράσουν τους Τουρκοκυπρίους εν όψει των εκλογών που θα έχουν στο τέλος του
έτους και από τις οποίες ελπίζεται ότι θα ανατραπεί ο Ραούφ Ντενκτάς.

Επιπλέον, η Αθήνα επιθυμεί να «δέσει» τα οικονομικού χαρακτήρα μέτρα με
αντίστοιχα πολιτικά. Για το σκέλος αυτό το υπουργείο Εξωτερικών βρίσκεται σε
συνεννόηση με τον αρμόδιο επίτροπο Γκίντερ Βερχόιγκεν, ο οποίος επίσης έχει
κάποιες ιδέες και θα μπορούσε να ανακοινώσει τα μέτρα τον Ιούνιο, όταν θα
επισκεφθεί την Κύπρο, ώστε να υπάρχει και «κοινοτικό καπέλο» στα ελληνικής
έμπνευσης… καρότα.

Παρενόχλησαν Αμερικανούς. Σε παρενόχληση και αμερικανικού αεροσκάφους
C-130 προχώρησαν χθες το μεσημέρι δύο τουρκικά F-16, 30 μίλια ΝΑ της Ρόδου και
εντός του FIR Αθήνας.

Το αεροσκάφος των ΗΠΑ πετούσε στον διεθνή αεροδιάδρομο G-18, σε ύψος 24.000
ποδών και εκτελούσε δρομολόγιο Ρουμανία – Κύπρο. Και η νέα αυτή πρόκληση της
Άγκυρας πραγματοποιείται στην ευρύτερη περιοχή Δωδεκανήσου όπου επιχειρούν να
δημιουργήσουν «γκρίζα ζώνη» στον αέρα.