Έθιμα και γεύσεις

Ένα σπάνιο βιβλιαράκι, που μοσχοβολάει από χριστουγεννιάτικες σπιτικές
λιχουδιές, φαγητά και γλυκίσματα της Μικράς Ασίας, κυκλοφόρησε σε δεμένη
χειροποίητη έκδοση από τις Εκδόσεις του Φοίνικα στη Στοά Αρσακείου. Πηγή των
συνταγών και των εθίμων που τα συνοδεύουν είναι το Αρχείο Προφορικής Παράδοσης
του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών. Ένα τεράστιο αρχείο, με 145.000 σελίδες
καθαρού υλικού. «Πατρίδα μας είναι η γλώσσα μας, αλλά είναι και οι γεύσεις. Οι
πολιτισμοί χάνονται όταν χάνονται και οι γεύσεις που νοηματοδοτούν την
καθημερινότητα», σημειώνει στον χαιρετισμό του ο Πασχάλης Μ. Κιτρομηλίδης. Κι
αρχίζουν οι συνταγές: τι χερσέ, ένα είδος πιλαφιού με σιτάρι σε ζωμό από
κόκαλα που λεγόταν ότι αυτό έφαγε η Παναγία όταν γέννησε, τι ψωμιά, τι αρνιά,
κότες, χαλβάς, γιαουρτόσουπα, κόλλυβα, ασουρέ πίτες και να πέφτει άφθονο το
βούτυρο, το μέλι και τα καρύδια. Πολλές οι συνταγές και τα έθιμα για πλούσιους
και φτωχούς. Μα αυτό που μένει απ’ όλες τις περιγραφές είναι ένα έθιμο
ευρύτατα διαδεδομένο: το πιάτο από τα χριστουγεννιάτικα εδέσματα που
προοριζόταν για τους γείτονες ή τους φτωχούς, την εκκλησία, τα ζωντανά.