Οι πρώτες ριάλιτι κόντρες

Έχει συμπληρωθεί ένας χρόνος από τότε που ο «Big Brother» μπήκε στη ζωή μας.
Τα στελέχη του Antenna επέμεναν, τότε, πως ο «Μεγάλος Αδελφός 2» θα έβγαινε
μετά ένα χρόνο. Τα γεγονότα όμως απέδειξαν το αντίθετο. Φέτος το μενού
διαθέτει τη «Φάρμα», το «Fame story», το «Pop Stars», το «Gym show», «Το
ζευγάρι της χρονιάς», με τα κανάλια να προσπαθούν να πείσουν πως όλα αυτά
έχουν επιμορφωτικό χαρακτήρα (ούτε ντοκιμαντέρ του BBC να ήταν) και ότι
επιτελούν σχεδόν κοινωνικό έργο!

Ο «Μεγάλος Αδελφός», ως εκπρόσωπος της τηλεόρασης της κλειδαρότρυπας, δέχθηκε
στη χώρα μας τα πυρά σχεδόν όλων των καναλιών, κυρίως μέσα από τα δελτία
ειδήσεων και τις ενημερωτικές εκπομπές της βραδινής ζώνης. Ωστόσο, στην πορεία
κάποιοι σταθμοί άλλαξαν… γραμμή, έφθασαν να παρουσιάζουν ως «ειδήσεις» το τι
γινόταν στο σπίτι του «Big Brother», τις αποχωρήσεις των παικτών, το κλάμα
τους και όποια άλλη αντίδρασή τους, να δίνουν – για το «τίποτα» – «βήμα» στους
παίκτες που αποβλήθηκαν και τώρα πλέον να εμφανίζουν και αυτά ριάλιτι
τηλεπαιχνίδια στα φετινά προγράμματά τους. Ο λόγος; Αποφέρουν κέρδη.

Το κόστος, με δεδομένο ότι ο πρώτος «Μεγάλος Αδελφός» στοίχισε, σύμφωνα
με πληροφορίες από τους παροικούντες την Ιερουσαλήμ, περίπου 7,3 εκατ. ευρώ
(2,5 δισ. δραχμές), δεν θεωρείται υπερβολικό, αν αναλογιστεί κανείς πως ήταν
καθημερινό πρόγραμμα επί τρεις μήνες και λαμβάνοντας υπόψη πως το κόστος ενός
εβδομαδιαίου σίριαλ (26 επεισοδίων) μπορεί να φθάσει και τα 99.700 ευρώ το
επεισόδιο (ήτοι 34 εκατ. δραχμές). Ο συνολικός τζίρος του «Big Brother 1» από
σποτάκια (και χωρίς τα έσοδα από τις τηλεψηφοφορίες και τα γραπτά μηνύματα)
έφθασε, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας μετρήσεων και ερευνών διαφημιστικής
δαπάνης Media Services, τα 19,5 εκατ. ευρώ (ήτοι 6,6 δισ. δρχ.). Από την άλλη
ο «Big Brother 2» έκανε τζίρο 12,5 εκατ. ευρώ (ήτοι 4,2 δισ. δραχμές) και το
«Bar» από τα σποτάκια σημείωσε έσοδα 14,1 εκατ. ευρώ (ή 4,8 δισ. δραχμές).
Στον αντίποδα, το πολύ καλό σίριαλ «Είσαι το ταίρι μου» είχε τζίρο 7,2 εκατ.
ευρώ (ή 2,4 δισ. δραχμές).

Η διαφημιστική πίτα για τα ριάλιτι τηλεπαιχνίδια έχει μάλλον συγκεκριμένο
μέγεθος και όσο κι αν αυξηθεί δεν θα μπορέσει να καλύψει τις προσδοκίες των
καναλιών εκείνων που φιλοξενούν από ένα ριάλιτι τηλεπαιχνίδι στο πρόγραμμά
τους. Στα ριάλιτι τηλεπαιχνίδια δεν ισχύει το «αγάπα τον πλησίον σου» αλλά το
«δώσε στεγνά τον διπλανό σου» για μια χούφτα ευρώ (κι ένα αυτοκίνητο) που
είναι σχεδόν ανώδυνο. Και σ’ αυτή τη διαδικασία μπαίνει και μερίδα τηλεθεατών
εφόσον το κάθε κανάλι προτρέπει μέσω ειδικού τηλεφωνικού κέντρου το κοινό να
ψηφίσει τον αντιπαθητικό ή τον λιγότερο ικανό παίκτη.

Οι χρεώσεις από κλήσεις ή γραπτά μηνύματα (από κινητά) για αποβολή
παίκτη μετακυλίονται στο κανάλι που παράλληλα έχει στήσει και… ηλεκτρονικό
μαγαζάκι για να πουλά κούπες, τσάντες, πορτοφόλια, μπλούζες και καπελάκια με
το λογότυπο εκάστου ριάλιτι τηλεπαιχνιδιού. Τα οποία, όμως, δεν απέδωσαν τα
αναμενόμενα.

Με τα ριάλιτι τηλεπαιχνίδια τα κανάλια ευελπιστούν να προσελκύσουν νέους
τηλεθεατές. Όμως τo ποσοστό τηλεθέασης εμφανίστηκε, σύμφωνα με στοιχεία της
εταιρείας μετρήσεων και ερευνών τηλεθέασης Taylor Nelson Sofres Metrisis,
μειωμένο κατά 25% τον περασμένο Μάρτιο σε σχέση με τον Οκτώβριο του 2001. Πριν
από ακριβώς ένα χρόνο υπήρχε μόνον ο «Μεγάλος Αδελφός», ενώ τον περασμένο
Μάρτιο ήταν στον αέρα τα «Bar» και «Big Brother 2». Η τηλεθέαση δεν αυξήθηκε,
αντιθέτως έπαψαν να βλέπουν ριάλιτι τηλεπαιχνίδια κάπου 240.000 τηλεθεατές.
Νέοι τηλεθεατές να προστεθούν σε αυτούς που ούτως ή άλλως παρακολουθούσαν τα
ριάλιτι τηλεπαιχνίδια, ανεξαρτήτως αν ο αριθμός τους έχει φθάσει αισίως τα
επτά (τα μαγνητοσκοπημένα επεισόδια των «Survivor» και «Fear Factor» θα
μεταδίδονται από τον Antenna), μάλλον ως όνειρο θερινής νυκτός φαντάζει.

«Διάσημοι» και ατάλαντοι

Οι «διάσημοι» ατάλαντοι είναι η εύκολη, φθηνή, λύση των καναλιών για να
προσελκύσουν τηλεθεατές και σε άλλες εκπομπές τους. «Οι “πρωταγωνιστές” των
ριάλιτι τηλεπαιχνιδιών τις αβαντάρουν», αναφέρει ο Μάθιου Φρόιντ, από τους
κορυφαίους Βρετανούς αρθρογράφους, σε σχετικό δημοσίευμα του περιοδικού «The
Economist».. «Επιπλέον, οι περισσότεροι από εκείνους που έχουν λάβει μέρος σε
ριάλιτι τηλεπαιχνίδια απασχολούνται, ως επακόλουθο, αμισθί στα κανάλια που τα
μετέδιδαν. Οι “μικροδιάσημοι” έχουν ανάλογη διαπραγματευτική δύναμη. Η
πλειονότητα των παικτών του πρώτου βρετανικού “Big Brother” από τον δημόσιο
εξευτελισμό της κατάφερε να συγκεντρώσει συνολικά μόλις 45.000 ευρώ». Ωστόσο,
ο ανταγωνισμός που αναπτύσσεται μεταξύ των ατάλαντων κάνει δύσκολη τη ζωή για
εκείνους που έχουν κάποιο, λίγο, ταλέντο.

Πάντως, είναι δύσκολο να επιπλεύσουν οι ατάλαντοι. Για να γίνει κάτι τέτοιο
απαιτείται πονηριά ή ικανός μάνατζερ. Η Τζέρι Χάλιγουελ, για παράδειγμα, όταν
είδε πως ο πρόσφατος προσωπικός δίσκος της θα είχε τη μοίρα του «Τιτανικού»
(όχι της ταινίας) απευθύνθηκε στον μάνατζερ της, ο οποίος έντυσε με τα
κομμάτια του δίσκου ένα βίντεο με ασκήσεις γυμναστικής. Η κασέτα είχε πολύ
καλές πωλήσεις, διότι ο κόσμος την αγόραζε περισσότερο για να «δει» παρά για
να ακούσει την πρώην Spice Girl.