Περισσότερα δάνεια και μικρότερα κέρδη

Οι επιπτώσεις από την παρατεταμένη χρηματιστηριακή κρίση έχουν ήδη αρχίσει να
περνούν στην πραγματική οικονομία επηρεάζοντας βασικά μεγέθη των επιχειρήσεων.
Η πτώση του γενικού επιπέδου τιμών κατά 70% από τον Σεπτέμβριο του 1999, η
πτώση κατά 95% του τζίρου στη Σοφοκλέους και η μείωση κατά 65% της συνολικής
κεφαλαιοποίησης οδήγησαν σε μαρασμό τις εταιρείες του κλάδου (χρηματιστηριακές
εταιρείες και ΕΛΔΕ), ενώ δημιούργησαν προβλήματα ρευστότητας και κερδοφορίας
στις εισηγμένες επιχειρήσεις.

Χρηματιστηριακές – ΕΛΔΕ

Ο κύκλος εργασιών στις χρηματιστηριακές εταιρείες μειώθηκε από το 1999 κατά
75%, ενώ τα κέρδη τους εξανεμίσθηκαν (στην κυριολεξία), αφού σημείωσαν πτώση
100%. Πέρυσι μάλιστα σημείωσαν ζημίες περίπου 2 δισ. δραχμών. Σε δείγμα 560
ΕΛΔΕ, οι ζημίες το 2001 ανήλθαν γύρω στα 10 δισ. δραχμές και ο τζίρος τους
(από προμήθειες) μειώθηκε κατά 67%.

Εισηγμένες εταιρείες

Οι εισηγμένες επιχειρήσεις δέχθηκαν διπλό πλήγμα: Μειώθηκε ο τζίρος τους λόγω
μικρότερης κατανάλωσης, ενώ ταυτόχρονα ροκανίστηκαν τα κέρδη τους από ζημίες
σε επενδύσεις μετοχών. Επιπλέον, το αρνητικό χρηματιστηριακό κλίμα οδήγησε τις
επιχειρήσεις στον τραπεζικό δανεισμό, αφού η άντληση κεφαλαίων από τη
Σοφοκλέους έγινε δύσκολη.

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι τα λειτουργικά κέρδη των εισηγμένων επιχειρήσεων στο
πρώτο εξάμηνο του 2002 μειώθηκαν κατά 10,08% και τα κέρδη προ φόρων μειώθηκαν
κατά 25,85%. Εάν δεν λάβουμε υπόψη τις ζημίες από επενδύσεις σε μετοχές, τότε
η μείωση των κερδών ανέρχεται σε 8,86%. Οι ζημίες, όμως, «έφαγαν» τα ίδια
κεφάλαια των εισηγμένων εταιρειών, τα οποία μειώθηκαν στο πρώτο εξάμηνο του
έτους, έναντι του προηγουμένου, κατά 2%.

Σύνολο επιχειρήσεων

Αύξηση του τραπεζικού δανεισμού παρατηρείται και στο σύνολο των επιχειρήσεων –
εισηγμένων και μη. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ο τραπεζικός δανεισμός προς τη
βιομηχανία αυξήθηκε τον Απρίλιο σε ετήσια βάση κατά 8,5% και προς τις
εμπορικές κατά 25,3%.

Σε ό,τι αφορά μόνο στις εισηγμένες εταιρείες, οι μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις
αυξήθηκαν συνολικά κατά 14% και οι βραχυπρόθεσμες κατά 16%. Οι συνολικές
υποχρεώσεις αυξήθηκαν κατά 16%. Η αύξηση του δανεισμού και η μείωση των ιδίων
κεφαλαίων είχε ως αποτέλεσμα την επιδείνωση του δείκτη δανειακής επιβάρυνσης
των εισηγμένων επιχειρήσεων. Ο λόγος ξένα προς ίδια κεφάλαια αυξήθηκε σε 0,86
φορές, έναντι 0,79 στο αντίστοιχο περσινό εξάμηνο.

Η δυσκολία άντλησης κεφαλαίων από το Χρηματιστήριο φαίνεται από τα εξής
χαρακτηριστικά στοιχεία: Από τις αρχές του έτους μέχρι τα μέσα σχεδόν του
καλοκαιριού αντλήθηκαν από το Χρηματιστήριο 120 εκατ. ευρώ από αυξήσεις
μετοχικού κεφαλαίου και δημόσιες εγγραφές. Το ποσό αυτό είναι μειωμένο κατά
92% σε σχέση με το 2001 και κατά 99,9% σε σύγκριση με το 2000.

Οι επιπτώσεις ανά κλάδο

Οι περισσότεροι κλάδοι παρουσίασαν ταυτόχρονη αύξηση του δανεισμού τους και
μείωση των κερδών τους. Αναλυτικότερα, οι βασικότερες διαπιστώσεις αφορούν σε:

* Τράπεζες: Τα λειτουργικά αποτελέσματα μειώθηκαν κατά 13,82%, σε σχέση
με το αντίστοιχο περσινό εξάμηνο, και τα κέρδη προ φόρων μειώθηκαν κατά
47,71%.

* Ασφάλειες: Παρά την αύξηση του τζίρου τους κατά 59,3%, τα κέρδη προ
φόρων των εταιρειών του κλάδου μειώθηκαν κατά 70,28%. Ταυτόχρονα, ο δανεισμός
των εταιρειών του κλάδου αυξήθηκε κατά 50,9%.

* Επενδυτικές: Η πτώση των τιμών των μετοχών στη Σοφοκλέους οδήγησε σε
πτώση των κερδών των επενδυτικών εταιρειών κατά 14,89% και σε μείωση του
τζίρου τους κατά 1,35%. Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε κατά 80,67%.

* Συμμετοχές: Παρά την εντυπωσιακή αύξηση του κύκλου εργασιών κατά
504,93%, τα κέρδη προ φόρων μειώθηκαν κατά 23,15%. Οι συνολικές υποχρεώσεις
αυξήθηκαν κατά 35,68%.

* Τηλεπικοινωνίες: Ο τζίρος αυξήθηκε 6,09% και τα κέρδη μειώθηκαν
10,84%. Στον κλάδο αυτόν, οι συνολικές υποχρεώσεις αυξήθηκαν κατά 34,14%.

* Βασικά μέταλλα: Τα κέρδη μειώθηκαν κατά 47,37% και ο δανεισμός
αυξήθηκε 26,02%. Ο τζίρος του κλάδου σημείωσε αύξηση 3,22%.

* Καλώδια: Ο κλάδος πραγματοποίησε ζημίες 535 χιλ. ευρώ έναντι κερδών
4,5 εκατ. ευρώ στο περσινό πρώτο εξάμηνο. Μείωση σημείωσε και ο τζίρος του
(16,72%). Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε κατά 33,44%.

* Μη μεταλλικά ορυκτά: Ο τζίρος αυξήθηκε (9,14%) αλλά τα κέρδη
μειώθηκαν (4,26%). Οι συνολικές υποχρεώσεις αυξήθηκαν 15,64%.

* Χονδρικό εμπόριο: Τόσο ο τζίρος όσο και τα κέρδη σημείωσαν μείωση
(6,97% και 12,47%, αντίστοιχα). Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε 10,85%.

* Είδη λύσεων πληροφορικής: Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε 22,55%, ενώ
τα κέρδη μειώθηκαν 72,04% και ο τζίρος κατά 2,83%.

* Λιανικό Εμπόριο: Τα κέρδη μειώθηκαν 80,80%, παρά την αύξηση του
τζίρου κατά 19,25%. Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε κατά 9,23%.

* Ξενοδοχεία: Τα κέρδη μειώθηκαν κατά 67,29% και ο τζίρος αυξήθηκε
11,68%. Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε (57,61%).

* Βοηθητικές προς τις μεταφορές υπηρεσίες: Τα κέρδη μειώθηκαν 48,53%
και ο τζίρος αυξήθηκε 7,81%. Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε 40,04%.

* Κλωστοϋφαντουργία: Ο κλάδος πραγματοποίησε ζημίες 3,6 εκατ. ευρώ
έναντι κερδών 6,8 εκατ. ευρώ στο πρώτο εξάμηνο πέρσι. Ωστόσο παρουσίασε αύξηση
του τζίρου κατά 8,12%. Οι συνολικές υποχρεώσεις αυξήθηκαν κατά 19,44%.

* Είδη ενδυμασίας: Οι συνολικές υποχρεώσεις αυξήθηκαν κατά 19,63%. Τα
κέρδη μειώθηκαν κατά 36,38% και ο τζίρος αυξήθηκε κατά 31,43%.

* Διαχείριση ακίνητης περιουσίας: Ο τζίρος αυξήθηκε 7,55%, τα κέρδη
μειώθηκαν 43,21% και ο δανεισμός αυξήθηκε κατά 101,41%.

* Κατασκευές: Ο τζίρος και τα κέρδη αυξήθηκαν 22,91% και 17,94%,
αντίστοιχα, ενώ οι συνολικές υποχρεώσεις κατά 16,38%.

* Προϊόντα ξύλου: Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε 18,68%. Τα κέρδη
μειώθηκαν κατά 88,7%, ενώ ο τζίρος αυξήθηκε κατά 5,59%.

* Ιχθυοτροφεία: Ο συνολικός δανεισμός αυξήθηκε 27,8%, ο τζίρος αυξήθηκε
2%, ενώ τα κέρδη μειώθηκαν 57,3%.