Μπάτε, σκύλοι… ακούστε

Ο Τον Κόοπμαν διευθύνει από το τσέμπαλο την Ορχήστρα Μπαρόκ του Άμστερνταμ στον «Μεσσία». Πλάι του, η μέτζο Φραντσίσκα Γκότβαλντ

Ε, ήθελε να ακούσει, φαίνεται τον «Μεσσία». Του Χέντελ. Στο Ηρώδειο.
Σπάνια ευκαιρία να ακούσεις τον «Μεσσία» του Χέντελ στην Ελλάδα. Και επειδή,
ως φαίνεται, κάπου εκεί γύρω «ενδιατρίβει», το αποφάσισε. Αλλά δεν ήθελε και
να πληρώσει. Έχει φαίνεται κι αυτός το κακό ελληνικό συνήθειο του ζην ως
τσαμπατζής.

Εγώ τον είχα εντοπίσει. Να περιμένει κοντά στο γκισέ των προγραμμάτων
και των προσκλήσεων. Η επί των προσκλήσεων του Ηρωδείου, όμως, άψογη κατά τα
άλλα και ευγενεστάτη κ. Τέα Βασιλειάδου του γραφείου Τύπου του Φεστιβάλ, δεν
είχε προνοήσει να του έχει έτοιμη πρόσκληση – δεν τον είχε στη «λίστα».

Οπότε, ο καλός σου, εμφανώς κοινωνικότατος τύπος, «γλιστράει» από την
είσοδο της πάνω ζώνης και μια και δυο να σου τον στο κοίλον. Αλλά ήτο και
θρασύς. Δεν περιορίστηκε στα «βραχάκια». Ήθελε και θέση των 60 ευρώ. Κάνει ένα
πήδο και ξαπλώνει άνετος στη σειρά 14 της Δ κερκίδας. Πάνω που οι Ολλανδοί της
Μπαρόκ Ορχήστρας του Άμστερνταμ είχαν πάρει τις θέσεις τους στη σκηνή.

Ξαφνικά, πανικός. Ένας σκύλαρος στο Ηρώδειο! Οι… συνήθεις ύποπτες
κυρίες – «Θα μας δαγκώσει!!», «Χρηστάκη, το παιδί!!»… -, κινητοποίηση,
φωνές, γέλια, τα μέλη της ορχήστρας απορημένα, να τρέχουν οι ταξιθέτριες, να
επιχειρούν να τον προσεγγίσουν θεατές, αστραπιαία εισέρχονται αυστηροί και
έτοιμοι για δράση και για να δικαιώσουν την παρουσία τους οι σεκιουριτάδες,
διακτινίζονται στους διαδρόμους… – εκείνος, όσο κι αν τον εκνεύρισαν,
απαθής. Συμπαθέστατος, χρώματος γκρίζου, καμιά υστερική κυρία και κανένα
παιδάκι δεν είχε την πρόθεση να δαγκώσει. Μόνον τον «Μεσσία» ήθελε να ακούσει.
Και το μόνο που έκανε ήταν να πάει δυο σειρές παρακάτω…

Τελικά, με το καλό με το κακό, μπορεί και κανένα κόκαλο να του ‘ταξαν,
βλέπω μια νόστιμη ταξιθέτρια να κατεβαίνει τρέχοντας με χαριτωμενιές κι
εκείνον – του άρεσε φαίνεται η ταξιθέτρια – να την ακολουθεί
καταχειροκροτούμενος. Κατηφορίζοντας τον διάδρομο μεταξύ Δ και Ε κερκίδων. Από
τα ίδια, ο ασεβής, τα σκαλάκια που είχε κατεβεί ο Χοσέ – «σέξι» – Κούρα, άδων
«Τσέλο ε μαρ» και προσφέροντας φευγαλέα χάδια σε ξανθά γυναικεία κεφάλια.

Όταν, το επεισόδιο έληξε – όχι, η Αντιτρομοκρατική δεν επενέβη – και,
επιτέλους, η διασαλευθείσα τάξη του Φεστιβάλ Αθηνών αποκατεστάθη – Προσοχή!
Χιούμορ κάνω. Μη σκεφτεί κανείς σοβαροφανής να κάνει τίποτα του σκυλιού που
τριγυρνάει άκακο εκεί, δεν είναι δα κι ο Κουφοντίνας… – πήρε θέσεις και η
Χορωδία, εμφανίστηκε μαζί με τους τέσσερις σολίστ, και ο μαέστρος Τον Κόοπμαν,
ο οποίος, με το πάλλευκο κεφάλι του, τα γυαλάκια του, τα πλατιά του τα
χαμόγελα, το φράκο του – όλοι οι κύριοι, ορχήστρας και χορωδίας, με φράκα –
και με τις γρήγορες και σπασμωδικές κινήσεις του, κάπως προς… κόμικς
«έφερνε». Έκανε νόημα ενός νεαρού που καθόταν στον θώκο, εκείνος έσπευσε, πήρε
μια καρέκλα, κάθησε πλάι του στο τσέμπαλο για να του γυρίζει τις σελίδες της
παρτιτούρας, και ο «Μεσσίας» άρχισε. Ενώ προσπαθούσαμε να συγκεντρωθούμε από
την «εύθυμη νότα» της βραδιάς και να σοβαρευτούμε.

Είκοσι άτομα μόνον η ορχήστρα, με όργανα εποχής, είκοσι δύο μόνον η
χορωδία, αλλά ο «Μεσσίας» του 1742, που τον έχουμε συνδέσει με γιγαντισμούς –
έχει φτάσει να εκτελεστεί από ορχήστρα με 460 μέλη και χορωδία από 2.765! –
ακούστηκε «γυμνός», δυνατός χωρίς να υπάρχουν εντάσεις και βαθιά πνευματικός.
Ο Τον Κόοπμαν, άλλοτε διευθύνοντας όρθιος και άλλοτε παίζοντας στο τσέμπαλο,
με τους τέσσερις εξαίρετους σολίστ του, τη σοπράνο Ντέμπορα Γιορκ, τη μέτζο
Φραντσίσκα Γκότβαλντ, τον τενόρο Γιοργκ Ντιρμίλερ και τον έξοχο μπάσο Κλάους
Μέρτενς, έδωσε μια εκτέλεση τέλεια που «αποκάλυψε» την ουσία του «Μεσσία» και
που πολύ άρεσε στο κοινό.

Βέβαια, η πολύ μεγάλη διάρκεια του πρώτου μέρους – μια ώρα και σαράντα
πέντε λεπτά -, το φινάλε του με το «Αλληλούια», που οι όχι καλοί γνώστες του
έργου θεώρησαν ως φινάλε του μαζί με το λάθος οι συντελεστές να χαιρετήσουν το
κοινό δίνοντας την αίσθηση της λήξης, οδήγησε σε πολλές αποχωρήσεις, είτε από
κούραση είτε από παρεξήγηση, στο διάλειμμα. Και οι περίπου 3.500 ακροατές
ελαττώθηκαν αισθητά. Το δεύτερο μέρος, πάντως, κράτησε μόνο μισή ώρα και
τελείωσε με θερμότατο χειροκρότημα και «μπράβο» και με το μπιζάρισμα του
«Αλληλούια», με τους σολίστ να «μπερδεύονται» με τη χορωδία και να τραγουδούν
μαζί της. Μια βραδιά, παρά τα φαιδρά της, πνευματικότατη, από τις πολύ καλές
του φετινού Φεστιβάλ.

Εκτός του σκύλου, παρέστησαν επίσης, μεταξύ άλλων, οι: Αλέξανδρος
Λυκουρέζος, Νίκος Τσούχλος, Ελένη Ερήμου, Λούης Μανίκας, Δημήτρης Σέμσης,
Τάκης Θεοδωρόπουλος.