Αποδίδει η αντεπίθεση των μικρών τραπεζών

Οι μικρές τράπεζες είναι οι μεγάλες νικήτριες στον αγώνα για την κατάκτηση
μεγαλύτερων μεριδίων της ελληνικής τραπεζικής αγοράς. Αυτό προκύπτει από τα
στοιχεία του ενεργητικού, των καταθέσεων και των χορηγήσεων των ελληνικών
τραπεζών για το 2001, χρονιά η οποία χαρακτηρίστηκε από την έντονη προσπάθεια
των πιστωτικών ιδρυμάτων να ενισχύσουν την παρουσία τους στη λιανική
τραπεζική, τη συρρίκνωση της συνολικής τους κερδοφορίας – λόγω της μείωσης των
εσόδων από τα ομόλογα και το Χρηματιστήριο – αλλά και την απουσία μεγάλων
συγχωνεύσεων και εξαγορών.

Το σύνολο του ενεργητικού, των χορηγήσεων και των καταθέσεων των τραπεζών
(εκτιμήσεις και στοιχεία από ισολογισμούς μητρικών, περιλαμβανομένων των
υποκαταστημάτων τους στο εξωτερικό) παρουσίασε σημαντικούς ρυθμούς αύξησης το
2001. Συγκεκριμένα, το ενεργητικό των τραπεζών διαμορφώθηκε στα 154,3
δισεκατομμύρια ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση 6% σε σχέση με το 2000. Οι
συνολικές καταθέσεις και repos διαμορφώθηκαν, στα τέλη του 2001, στα 118,3
δισεκατομμύρια ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 16% σε σχέση με το 2000, ενώ οι
συνολικές χορηγήσεις διαμορφώθηκαν στα 70,4 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 19%
σε σχέση με τα τέλη του 2000.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου το 80% της ελληνικής τραπεζικής αγοράς
ελέγχεται από πέντε τραπεζικούς ομίλους (Εθνική, Alpha, Efg Eurobank Ergasias,
Εμπορική και Πειραιώς), ενώ την αύξηση της συνολικής πίτας φαίνεται να
καρπώνονται κυρίως οι μικρές τράπεζες. Ωστόσο, οι μικρότερες τράπεζες
παρουσιάζουν αύξηση των μεριδίων τους, καθώς η πολιτική ανάπτυξης (με το
άνοιγμα νέων καταστημάτων) και επιθετικής διείσδυσης στον κλάδο της λιανικής
τραπεζικής (χορηγήσεις και καταθέσεις) φαίνεται να αποδίδει καρπούς. Το
μερίδιο της Γενικής Τράπεζας στις καταθέσεις αυξήθηκε, το 2001, στο 2,3%, από
1,9% το 2000. Στις καταθέσεις, το μερίδιο της Γενικής αυξήθηκε στο 1,7%, από
1,6% το 2000. Αυξήσεις στα μερίδιά τους παρουσιάζουν, επίσης, από τις
ελληνικές τράπεζες, η Εγνατία (εκτός από τις χορηγήσεις) και η Αττικής.
Συγκεκριμένα, το μερίδιο της Εγνατίας στις χορηγήσεις μειώθηκε το 2001 στο
2,1%, από 2,2% το 2000, αλλά το μερίδιό της στις καταθέσεις αυξήθηκε από 1%
στο 1,2%. Όσον αφορά στην Τράπεζα Αττικής, το μερίδιό της στις καταθέσεις
αυξήθηκε, από το 0,9% το 2000 στο 1,3% το 2001. Το μερίδιό της στις χορηγήσεις
αυξήθηκε, το 2001, στο 1,2%, από 1% τον προηγούμενο χρόνο. Όσο για το
ενεργητικό, το μερίδιο της Αττικής αυξήθηκε το 2001 στο 1,3%, από 0,8% το
2000.

Κυρίαρχη η Εθνική

Κυρίαρχη – και με διαφορά – σε όλα τα επίπεδα παραμένει η Εθνική Τράπεζα, η
οποία ουσιαστικά ελέγχει περίπου το ένα τρίτο της ελληνικής τραπεζικής αγοράς.
Το 2001, το ενεργητικό της Εθνικής – ως ποσοστό του συνολικού ενεργητικού των
τραπεζών που δραστηριοποιούνται στη χώρα μας – διαμορφώθηκε στο 31%, ενώ στα
τέλη του 2000 το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 29,8%. Στις καταθέσεις και τις
χορηγήσεις, πάντως, μπορεί οι απόλυτοι αριθμοί να αυξήθηκαν, ωστόσο τα μερίδια
της Εθνικής σημείωσαν πτώση. Συγκεκριμένα, ενώ το 2000 στα ταμεία της Εθνικής
Τράπεζας βρισκόταν το 35,7% των συνολικών καταθέσεων του ελληνικού τραπεζικού
συστήματος, το ποσοστό αυτό μειώθηκε στα τέλη του περασμένου έτους στο 33,9%.
Μείωση μεριδίου παρουσίασε η Εθνική και στην πίτα των συνολικών χορηγήσεων.
Ενώ το 2000 οι χορηγήσεις της αντιπροσώπευαν το 25,3% των συνολικών
χορηγήσεων, το ποσοστό αυτό μειώθηκε, το 2002, στο 23,3%.

Μειώσεις μεριδίων στις χορηγήσεις και τις καταθέσεις παρουσίασε και η Alpha
Bank, η δεύτερη μεγαλύτερη εμπορική τράπεζα. Ενώ το 2000 είχε στα ταμεία της
το 19,5% των συνολικών καταθέσεων, το ποσοστό αυτό μειώθηκε, τον περασμένο
χρόνο, στο 19,2%. Στις χορηγήσεις, το συνολικό μερίδιο της μεγαλύτερης
ελληνικής τράπεζας του ιδιωτικού τομέα μειώθηκε, το 2001, στο 18,6%, από 19,1%
το 2000. Από άποψης ενεργητικού, η Alpha Bank βρίσκεται στη δεύτερη θέση, αφού
το ενεργητικό της αντιπροσωπεύει το 18,2% του συνολικού ενεργητικού των
τραπεζών που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα.

Στην τρίτη θέση, με βάση το μερίδιο ενεργητικού, βρίσκεται η Efg Eurobank
Ergasias με ποσοστό 11,7%. Το 2001 το αντίστοιχο ποσοστό ήταν οριακά
χαμηλότερο, στο 11,2%. Μεγαλύτερη αύξηση, πάντως, πέτυχε η τράπεζα στο μερίδιο
των χορηγήσεων. Ενώ το 2000 το συνολικό της μερίδιο ανερχόταν στο 14,2%, το
2001 κατάφερε να το αυξήσει στο 15,5%.

Στην τέταρτη θέση συναντάμε την Εμπορική Τράπεζα, η οποία κατάφερε τον
περασμένο χρόνο να αυξήσει τα μερίδιά της, τόσο στις χορηγήσεις και στις
καταθέσεις όσο και στο συνολικό ενεργητικό. Το μερίδιο της Εμπορικής στις
καταθέσεις αυξήθηκε σε 11,2% το 2001, από 10,8% που ήταν στα τέλη του 2000.
Στις συνολικές χορηγήσεις του τραπεζικού συστήματος, το μερίδιο της Εμπορικής
αυξήθηκε τον περασμένο χρόνο στο 12%, από 11,3% που ήταν το 2000.

Σημαντική αύξηση

Σημαντική ενίσχυση των μεριδίων της πέτυχε το 2001, κυρίως λόγω της εξαγοράς
της ΕΤΒΑ, η Τράπεζα Πειραιώς. Από πλευράς ενεργητικού, την 31η Δεκεμβρίου 2001
η Τράπεζα Πειραιώς κατείχε το 9,5%, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στα τέλη του
2000 ήταν 7,1%. Στις καταθέσεις, το μερίδιο της Πειραιώς αυξήθηκε, το 2001,
στο 8,3%, από 7,7% που ήταν το προηγούμενο έτος, ενώ στις χορηγήσεις το
μερίδιό της διαμορφώθηκε, το 2001, στο 10%, από 7% που κατείχε το 2000.