Τρίζουν τα βρετανικά ακίνητα: προειδοποίηση για κράχ!

Κίνδυνος φούσκας: Με ετήσιο ρυθμό 18% αυξάνονται οι τιμές των κατοικιών στη Βρετανία

Η τιμή κάθε κατοικίας στη Βρετανία αυξάνεται κατά μέσο όρο 140 λίρες
ημερησίως. Την περασμένη εβδομάδα η Τράπεζα της Αγγλίας προειδοποίησε για τους
κινδύνους που εγκυμονούν στην αγορά ακινήτων.

Αυτά, σε συνδυασμό με τον υπερδανεισμό των Βρετανών για απόκτηση κατοικίας,
έχουν ενισχύσει τους φόβους για πιθανό κραχ στη βρετανική αγορά ακινήτων.

Ο κυριότερος λόγος ανησυχίας είναι ότι μέρος της πρόσφατης νέας αύξησης στις
τιμές των ακινήτων φαίνεται να οφείλεται σε υπερβολική κερδοσκοπία. Οι
επενδυτές εισέρχονται στην αγορά όχι επειδή πιστεύουν ότι έχουν βρει μια
επενδυτική ευκαιρία, αλλά επειδή είναι σίγουροι ότι οι τιμές θα εξακολουθήσουν
να ανεβαίνουν ό,τι και αν συμβεί. Αυτό είναι το βασικό συστατικό μιας φούσκας
(όπως αυτή που έσκασε πριν από δύο χρόνια στις μετοχές του τεχνολογικού
κλάδου). Όσο περισσότερο διαρκεί αυτή η υψηλών ρυθμών αυξητική πορεία των
τιμών των ακινήτων, τόσο περισσότερο αυξάνονται και οι πιθανότητες
πραγματοποίησης κάποιου είδους διόρθωσης.

Ο δεύτερος σημαντικότερος λόγος ανησυχίας είναι το γεγονός ότι περίπου τα δύο
τρίτα των στεγαστικών δανείων χορηγούνται με κυμαινόμενο επιτόκιο. Μια πιθανή
αύξηση των επιτοκίων θα δημιουργήσει προβλήματα στους δανειολήπτες, καθώς θα
αυξηθεί το ποσοστό του εισοδήματός τους που θα πρέπει να διαθέτουν για την
εξυπηρέτηση του δανείου τους. Προς το παρόν, με τον πληθωρισμό στη Βρετανία να
παραμένει σε χαμηλά επίπεδα, οι πιθανότητες αύξησης των επιτοκίων είναι
μικρές. Ωστόσο, καθώς η βρετανική οικονομία ανακάμπτει, δεν θα αργήσει πολύ η
αύξηση των επιτοκίων από την Τράπεζα της Αγγλίας.

Οι λόγοι που τα τελευταία χρόνια οδήγησαν στα ύψη τις τιμές των ακινήτων, και
κυρίως των κατοικιών, στη Βρετανία, συνδέονται κυρίως με την πτώση των
επιτοκίων και την αύξηση του αριθμού των απασχολουμένων. Από τον Ιανουάριο του
2001, το κόστος των στεγαστικών δανείων έχει μειωθεί κατά περίπου 30% και το
μέσο ετήσιο κυμαινόμενο επιτόκιο διαμορφώνεται τώρα στο 5,4%. Όταν πέφτει το
κόστος των στεγαστικών δανείων σημειώνεται αύξηση στη ζήτηση ακινήτων και στις
τιμές τους. Ενώ στις αρχές του 2001 η μέση ετήσια αύξηση των τιμών ήταν
περίπου 2%, τώρα τρέχει με ρυθμό υψηλότερο του 18%. Επιπλέον, η βελτίωση των
συνθηκών στην αγορά εργασίας – αύξηση της απασχόλησης – βοήθησε στην ενίσχυση
της ζήτησης στεγαστικών δανείων. Το ποσοστό του εισοδήματος των Βρετανών που
αφιερώνεται στην πληρωμή τόκων στεγαστικών δανείων, λόγω της πτώσης των
επιτοκίων και της αύξησης της απασχόλησης, έχει υποχωρήσει στο 15%, ενώ ο
μέσος όρος διαχρονικά κυμαίνεται στο 22%. Η αναμενόμενη αύξηση των επιτοκίων
θα «διορθώσει» αυτήν την απόκλιση. Μπορεί να μη γίνει άμεσα, αλλά ο κίνδυνος η
γιορτή στην αγορά ακινήτων να τελειώσει με δάκρυα, αυξάνεται.